Bağırsak Kurdu (Parazitleri)
Bağırsak kurtları (bağırsak parazitleri), kıl kurdu, yuvarlak solucan, kamçı kurdu, kancalı kurt ve şerit kurdu gibi parazitlerin ağızdan ya da deriden girerek sindirim sisteminde yerleşmesidir. Tanı dışkı ve bant testiyle konur, uygun ilaçla tedavi edilir ve el hijyeni ile…

Özet
Bağırsak kurdu, halk arasında bağırsakta yerleşen solucan ve diğer parazitler için kullanılan genel bir addır. En sık görülen türler arasında kıl kurdu (oksiyür), yuvarlak solucan (askarit), kamçı kurdu, kancalı kurt ve şerit kurdu bulunur. Ayrıca giardia gibi mikroskobik parazitler de bağırsak enfeksiyonuna yol açabilir.
Parazitler çoğunlukla yumurtalarının ya da larvalarının kirli el, su, yıkanmamış sebze-meyve, yetersiz pişmiş et veya kontamine toprak yoluyla alınmasıyla bulaşır. Çocuklarda ve kalabalık ortamlarda daha sık görülür. Kıl kurdunda en tipik yakınma, geceleri artan anüs çevresi kaşıntısıdır; diğer türlerde karın ağrısı, ishal, iştah değişikliği, halsizlik ya da kansızlık görülebilir. Birçok kişide ise hiç belirti olmayabilir.
Tanı dışkı incelemesi ve kıl kurdunda selofan bant testiyle konur. Tedavi hekimin önereceği uygun kurt düşürücü ilaçlarla yapılır; yeniden bulaşmayı önlemek için el, çamaşır ve gıda hijyeni önemlidir. Bitkisel karışımların tedavi edici etkisi kanıtlanmamıştır.
Hakkında
Bağırsak Kurdu Nedir?
Bağırsak kurtları, insanın sindirim sisteminde yaşayan parazitlerdir. İki ana grupta incelenir: helmintler (solucanlar: yuvarlak solucanlar, şerit kurtları ve yassı solucanlar) ve protozoalar (giardia ve amip gibi tek hücreli canlılar). Ülkemizde okul çağı çocuklarında en sık karşılaşılanlar kıl kurdu, giardia ve blastosististir; bölgeye ve yaşam koşullarına göre diğer türler de görülür.
Parazitlerin çoğu insanda yıllarca belirti vermeden yaşayabilir. Belirti olduğunda ise bunlar türe, parazit yüküne ve kişinin yaşına bağlı olarak değişir.
Başlıca Bağırsak Kurdu Türleri
Kıl Kurdu (Enterobius vermicularis, oksiyür)
2-13 mm uzunluğunda, beyaz, ince iplik gibi bir solucandır. Dünya genelinde ve ülkemizde çocuklarda en sık görülen bağırsak kurdudur. Dişi kurt geceleri anüs çevresine yumurta bırakır; bu da kaşıntıya yol açar. Çocuk kaşındıkça yumurtalar ellere, tırnak altına, çamaşıra ve çarşafa bulaşır ve yeniden ağızdan alınabilir. Yumurtalar ortamda yaklaşık 2-3 hafta canlı kalabilir.
Yuvarlak Solucan (Ascaris lumbricoides)
Yetişkini yaklaşık 15-35 cm uzunluğunda, pembemsi silindirik bir solucandır. Yumurtalar toprağa karışır ve kirli sebze, su ya da elle ağıza alınır. Larvalar bağırsaktan akciğere gidip tekrar yutularak bağırsağa yerleşir. Hafif enfeksiyonda belirti olmayabilir; yoğun enfeksiyonda karın ağrısı, iştahsızlık, öksürük ve nadiren bağırsak tıkanıklığı görülür.
Kamçı Kurdu (Trichuris trichiura)
3-5 cm uzunluğunda, kalın bağırsakta yerleşen bir solucandır. Yumurtalar kontamine toprak, su ve yıkanmamış sebzeyle alınır; çocuklarda daha sık görülür. Hafif enfeksiyonda belirti olmayabilir; yoğun enfeksiyonda karın ağrısı, ishal, kanlı mukuslu dışkı, anemi ve çocuklarda rektum prolapsusu (makat dışına bağırsak çıkması) olabilir.
Kancalı Kurt (Ancylostoma ve Necator)
Larvalar toprakta yaşar ve genellikle çıplak ayakla gezerken deriden vücuda girer. Bağırsakta yapışıp kan emerek zamanla demir eksikliği anemisine neden olabilir. Giriş yerinde kaşıntı ve kızarıklık, ağır olgularda halsizlik ve solgunluk görülebilir. Gelişmekte olan bölgelerde daha yaygındır.
Şerit Kurdu (Taenia)
Çiğ ya da yetersiz pişmiş sığır veya domuz etiyle alınan kist (larva) ile bulaşır. Çoğu kişide belirti olmaz; dışkıda halka şeklinde parçalar fark edilebilir. Karın ağrısı, bulantı, iştah değişikliği ve kilo kaybı görülebilir. Domuz şerit kurdunun yumurtaları yutulursa beyinde ve kaslarda kist oluşturabilir (sistiserkoz), bu nedenle şüphede mutlaka doktora başvurulmalıdır.
Giardia ve Diğer Protozoalar
Kontamine su ve gıdayla bulaşır; sulu ishal, gaz, karın krampları ve bulantıya yol açabilir. Tedavisinde solucan ilaçlarından farklı ilaçlar kullanılır.
Tedavi Nasıl Yapılır?
Tedavi parazit türüne göre doktor tarafından seçilir. Kıl kurdu, yuvarlak solucan, kamçı kurdu ve kancalı kurtta albendazol ya da mebendazol gibi solucan ilaçları, şerit kurdunda prazikuantel, giardiyazda metronidazol ya da tinidazol gibi ilaçlar kullanılabilir. İlaç adı, dozu ve süresi hastanın yaşına, kilosuna ve parazit türüne göre belirlenir; kendi başınıza doz artırmayın.
- Kıl kurdu: İlaç genellikle tek dozdur ve yeniden bulaşmayı önlemek için yaklaşık 2 hafta sonra tekrarlanır. Aynı evdeki kişilerin de tedavisi sıklıkla önerilir.
- Diğer solucanlar: Tedavi süresi tür ve yüke göre bir günden birkaç güne kadar değişir; kontrol dışkı incelemesi gerekebilir.
- Gebelik ve küçük çocuklar: Gebelikte ve 2 yaşından küçük çocuklarda ilaçlar hekime danışılmadan kullanılmamalıdır.
Kurt düşürücü ilaçlar doktora danışmadan kullanılmamalıdır. İlacı bitirmeden bırakmak ya da yanlış doz kullanmak tedaviyi başarısız kılabilir. Bitkisel karışımlar (sarımsak, nane, hindistan cevizi, hint yağı gibi) tedavi yerine geçmez; bilimsel kanıtı sınırlıdır ve bazıları ishal ve sıvı kaybına yol açabilir. Doktorunuza danışın.
Nedenleri
Parazitler Nasıl Bulaşır?
Bağırsak parazitlerinin çoğu fekal-oral yolla yayılır: hastanın dışkısıyla çevreye saçılan yumurta ya da kistler, kirli eller, su, gıda veya yüzeyler aracılığıyla bir başkasının ağzına ulaşır. Bazı türler farklı yollar kullanır.
Başlıca Bulaşma Yolları
- Kirli ellerle ağıza temas: Tuvalet sonrası, yemekten önce ve toprakla oynadıktan sonra elleri yıkamamak, özellikle çocuklarda en önemli yoldur. Kıl kurdunda kaşıma sırasında parmak ve tırnak altına yumurta yapışır.
- Kontamine su ve gıda: Arıtılmamış ya da kirli suyla yıkanan sebze ve meyve, güvenilir olmayan kaynaklardan içilen su yumurta ve kistlerin alınmasına yol açabilir.
- Yetersiz pişmiş et: Şerit kurdu gibi türler çiğ ya da az pişmiş sığır ve domuz etiyle bulaşabilir.
- Toprak ve deri teması: Kancalı kurt larvaları çıplak ayakla gezerken deriden girebilir.
- Kişiden kişiye ve ortak eşyalar: Kıl kurdu yumurtaları çamaşır, çarşaf, havlu, oyuncak ve yüzeylerle aile içinde yayılabilir. Yuvarlak solucan, kamçı kurdu ve kancalı kurt yumurtaları ise ortamda olgunlaşması gerektiğinden doğrudan kişiden kişiye geçmez.
- Kalabalık yaşam alanları: Kreş, okul, yurt gibi kurumlarda hijyen eksikliği bulaşmayı artırır.
Bulaşmayı Kolaylaştıran Nedenler
Yetersiz el yıkama, temiz içme suyuna ve kanalizasyona erişimin kısıtlı olması, çıplak ayakla dolaşmak, çocukların parmak emmesi ve tırnak yemesi, evcil hayvan dışkısıyla temas ve seyahat parazit riskini artırır. Kireçli su kendi başına parazit nedeni değildir; asıl önemli olan suyun mikrobiyolojik güvenliğidir.
Belirtileri
Belirti Vermeyebilir
Birçok bağırsak parazitine sahip kişide hiçbir yakınma olmaz; parazit rutin dışkı incelemesinde ya da başka bir nedenle yapılan testte saptanır. Belirtiler tür ve parazit yüküne göre değişir.
Sık Görülen Belirtiler
- Anüs çevresinde kaşıntı: Özellikle geceleri artan kaşıntı kıl kurdunun tipik belirtisidir. Uyku bozukluğu ve huzursuzluğa yol açabilir. Kızlarda genital bölgeye de yayılabilir.
- Karın ağrısı ve şişkinlik: Çocuklarda tekrarlayan, genellikle göbek çevresinde ağrı görülebilir.
- İshal, bulantı, gaz: Giardia ve kamçı kurdunda daha belirgindir.
- İştah değişikliği ve kilo alamama: Bazı kişilerde iştah azalır, bazılarında artar; çocuklarda kilo alımı yavaşlayabilir.
- Halsizlik ve solgunluk: Kan kaybı ve demir eksikliği ile (özellikle kancalı kurtta) ilişkilidir.
- Dışkıda solucan veya halka şeklinde parça görülmesi.
- Öksürük ve hırıltı: Yuvarlak solucan larvalarının akciğerden geçtiği dönemde olabilir.
Ağızdan salya akması, ağız kokusu ve diş gıcırdatma bağırsak kurdunun belirtisi olarak kanıtlanmış değildir; bu yakınmaların başka nedenleri araştırılmalıdır.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
- Geceleri artan anüs kaşıntısı ya da dışkıda kurt görüldüğünde,
- Haftalarca süren karın ağrısı, ishal, iştahsızlık ya da kilo kaybı olduğunda,
- Çocukta kilo alımı ya da büyüme yavaşladığında, belirgin solgunluk ve halsizlik varsa,
- Yurt dışı seyahati sonrası ishal ve karın yakınmaları sürüyorsa,
- Gebelik, bebeklik ya da bağışıklığı baskılayan hastalık/ilaç varsa, ilaç kullanmadan önce.
Acil durumlar: Şiddetli karın ağrısı ve şişlik, tekrarlayan kusma, kusmukta ya da dışkıda solucan görülmesi, kanlı ishal, yüksek ateş, belirgin sıvı kaybı (ağız kuruluğu, idrar azalması), nöbet ya da bilinç değişikliği ve rektumun dışarı çıkması durumunda gecikmeden acil servise başvurulmalıdır.
Tanı ve Teşhis Yöntemleri
Öykü ve Muayene
Doktor yakınmaları, ne zamandır sürdüğünü, çocuğun okul/kreş durumunu, seyahat ve beslenme öyküsünü, evdeki diğer kişilerde benzer yakınma olup olmadığını sorar. Karın muayenesi yapılır; anemi, solgunluk ya da büyüme geriliği açısından değerlendirme yapılır. Anüs çevresi kaşıntıya bağlı kızarıklık ve çizikler açısından incelenebilir. Gece anüs çevresinde ince beyaz iplik gibi kurtlar görülebilir.
Selofan Bant Testi (Kıl Kurdu)
Kıl kurdunda yumurtalar dışkıda çoğu zaman görülmez. Bu nedenle sabah, çocuk yıkanmadan ve tuvalete gitmeden önce anüs çevresine şeffaf bant yapıştırılır, sonra mikroskopta incelenmek üzere laboratuvara götürülür. Güvenilirliği artırmak için test genellikle birkaç sabah üst üste tekrarlanır.
Dışkı İncelemesi
Diğer parazitler için taze dışkı örneği mikroskopta incelenir; yumurta, larva ya da kist aranır. Tek örnek yetersiz kalabilirse farklı günlerde birkaç örnek istenir. Bazı parazitler için dışkıda antijen testleri ya da moleküler yöntemler kullanılabilir.
Kan Testleri
Tam kan sayımı anemiyi (kancalı kurt), demir eksikliğini ve bazı solucan enfeksiyonlarında yükselebilen eozinofil düzeyini gösterebilir. Şerit kurdu kistleri şüphesinde görüntüleme gerekebilir.
Hangi Bölüme Gidilir?
Çocuklarda çocuk sağlığı ve hastalıkları, yetişkinlerde dahiliye ya da enfeksiyon hastalıkları polikliniğine başvurulabilir. Sindirim yakınmaları sürüyorsa gastroenteroloji değerlendirmesi gündeme gelebilir.
Ayırıcı Tanı
Anüs kaşıntısı hemoroid, anal fissür, deri hastalıkları ve mantar enfeksiyonlarına da bağlı olabilir; bu nedenle her kaşıntı bağırsak kurdu anlamına gelmez.
Risk Faktörleri
Risk Faktörleri
- Okul çağı ve küçük yaş: Çocuklar elleri ağzına götürdüğü ve hijyen alışkanlıkları gelişmediği için daha sık enfekte olur.
- Kalabalık yaşam alanları: Kreş, okul, yurt, bakımevi gibi ortak kullanım alanları.
- Yetersiz el hijyeni: Tuvalet sonrası ve yemek öncesi el yıkamamak.
- Güvenli olmayan su ve gıda: Arıtılmamış su, yıkanmamış sebze-meyve, az pişmiş et.
- Çıplak ayakla toprakla temas: Kancalı kurt riskini artırır.
- Hijyen koşullarının kısıtlı olduğu bölgelere seyahat ya da yaşam.
- Evcil hayvanlarla yakın temas ve hayvan dışkısıyla kirlenmiş toprak.
- Bağışıklığı baskılayan durumlar: HIV, kemoterapi, organ nakli ve uzun süreli yüksek doz steroid kullanımı bazı parazitlerin (örneğin strongiloides) ciddi seyretmesine yol açabilir.
Aynı evde bir kişide kıl kurdu saptandığında diğer aile bireylerinde de görülme olasılığı yüksektir.
Komplikasyonları
Olası Komplikasyonlar
Çoğu bağırsak parazitinde sorunlar hafiftir ve tedaviyle düzelir. Ancak tedavi edilmeyen ya da yoğun enfeksiyonlarda şu durumlar görülebilir:
- Demir eksikliği anemisi: Özellikle kancalı kurt ve yoğun kamçı kurdu enfeksiyonunda kan kaybına bağlı olarak gelişir; halsizlik, solgunluk ve çarpıntı yapabilir.
- Beslenme bozukluğu ve büyüme geriliği: Uzun süren, yoğun enfeksiyonlarda çocuklarda kilo alımının ve büyümenin yavaşlaması söz konusu olabilir.
- Bağırsak tıkanıklığı: Yuvarlak solucan yumağı bağırsağı tıkayabilir; şiddetli karın ağrısı, kusma ve şişkinlikle acil müdahale gerektirir.
- Safra yolu ve pankreas sorunları: Yuvarlak solucan nadiren safra yoluna girerek sarılık ya da pankreatite yol açabilir.
- Rektum prolapsusu: Yoğun kamçı kurdu enfeksiyonunda çocuklarda görülebilir.
- Kıl kurduna bağlı sorunlar: Anüs çevresinde deri tahrişi, bakteriyel enfeksiyon, uyku bozukluğu; kızlarda vajinal akıntı ve idrar yolu yakınmaları; çok nadiren apandisit.
- Nörosistiserkoz: Domuz şerit kurdu yumurtalarının yutulması sonucu beyinde kist oluşabilir; nöbet ve baş ağrısı yapabilir.
- Ağır seyir: Bağışıklığı baskılı kişilerde bazı parazitler yaygın enfeksiyona yol açabilir.
Yukarıdaki belirtilerden biri varsa vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Tedavi edilmeyen ağır tablolar nadiren yaşamı tehdit edebilir; ancak uygun tedaviyle çoğu hasta tamamen düzelir.
Nasıl Önlenir
El ve Kişisel Hijyen
- Tuvaletten sonra, yemekten önce, çocuğun bezi değiştirildikten sonra ve toprakla/evcil hayvanla temas sonrası ellerin sabun ve suyla en az 20 saniye yıkanması,
- Tırnakların kısa tutulması, tırnak yeme ve parmak emme alışkanlığının azaltılması,
- Kıl kurdu varlığında sabah duş almak, iç çamaşırını her gün değiştirmek.
Gıda ve Su Güvenliği
- Sebze ve meyvelerin akan suyla iyice yıkanması,
- Et ve et ürünlerinin iyice pişirilmesi,
- İçme suyunun güvenilir kaynaktan sağlanması; güvenilir olmayan sular kaynatılarak ya da uygun yöntemlerle arıtılarak kullanılması,
- Seyahatte şişelenmiş su ve iyi pişmiş gıdanın tercih edilmesi.
Ev Ortamı
- Kıl kurdu saptandığında çamaşır, çarşaf ve havluların yüksek sıcaklıkta (yaklaşık 60 derece) yıkanması,
- Yatak odasının ve tuvaletin düzenli temizlenmesi, süpürülmesi,
- Çocukların toprakla oynadıktan sonra elini yıkamasının sağlanması,
- Çıplak ayakla toprak ya da kum üzerinde gezilmemesi, evcil hayvanların düzenli veteriner kontrolü.
Tedavi Sonrası
Kıl kurdu çoğu zaman tedaviden sonra yeniden bulaşır; bu yüzden hekimin önerdiği tekrar dozu ve aile bireylerinin değerlendirilmesi önemlidir. Rutin ve gereksiz kurt düşürücü ilaç kullanımı önerilmez; ilaç gerektiğinde ve doktor önerisiyle kullanılmalıdır.
Tedavi Seçenekleri
İlgili tedaviler
Sık Sorulan Sorular
Bağırsak kurdu nedir, hangi türleri vardır?
Bağırsak kurdu, sindirim sisteminde yaşayan parazitlerin genel adıdır. En sık görülenler kıl kurdu, yuvarlak solucan (askarit), kamçı kurdu, kancalı kurt ve şerit kurdudur; giardia gibi tek hücreli parazitler de benzer yakınmalara yol açar. Çoğu kişide belirti olmaz, bu yüzden tanı için dışkı ve bant testleri gerekir.
Bağırsak kurdu nasıl bulaşır?
Parazit yumurtaları ya da larvaları kirli el, kontamine su, yıkanmamış sebze-meyve, yetersiz pişmiş et, toprak ya da hasta kişinin çamaşır ve eşyalarıyla ağızdan alınır; kancalı kurt gibi bazı türler ise deriden girer. Tuvalet sonrası ve yemekten önce sabunla el yıkama bulaşmayı belirgin ölçüde azaltır.
Bağırsak kurdu bulaşıcı mıdır, cinsel yolla geçer mi?
Kıl kurdu yumurtaları el, çarşaf ve çamaşır yoluyla aile içinde kişiden kişiye geçebilir. Yuvarlak solucan, kamçı kurdu ve kancalı kurt ise yumurtanın ya da larvanın toprakta olgunlaşması gerektiğinden doğrudan kişiden kişiye geçmez. Bu parazitler için cinsel yolla bulaşma tipik değildir; bazı protozoalar yakın temasla geçebilir.
Bağırsak kurdunun belirtileri nelerdir?
En tipik belirti kıl kurdunda geceleri artan anüs kaşıntısıdır. Diğer türlerde karın ağrısı, ishal, gaz, iştah değişikliği, kilo alamama, halsizlik ve solgunluk görülebilir. Birçok kişide hiç belirti olmaz.
Çocuklarda bağırsak kurdu nasıl anlaşılır?
Çocuklarda geceleri anüs çevresinde kaşıntı, huzursuz uyku, karın ağrısı, iştah değişikliği ve kilo alımında yavaşlama görülebilir. Ailede ya da okul/kreşte başka bir çocukta kurt saptanmışsa olasılık artar. Şüphede çocuk doktoruna başvurulmalıdır.
Bağırsak kurdu testi nasıl yapılır?
Çoğu tür için taze dışkı örneği mikroskopta incelenir ve bazen farklı günlerde birkaç örnek istenir. Kıl kurdunda ise sabah, yıkanmadan önce anüs çevresine yapıştırılan şeffaf bant testi daha güvenilirdir. Tam kan sayımı anemiyi ve bazı parazitlerin etkisini gösterebilir.
Bağırsak kurdu tedavisi nasıl yapılır?
Tedavi parazit türüne göre doktor tarafından belirlenen ilaçlarla yapılır; kıl kurdu, askarit ve kamçı kurdunda albendazol ya da mebendazol gibi ilaçlar, şerit kurdu ve giardiyazda farklı ilaçlar kullanılır. Kıl kurdunda ilaç genellikle tek dozdur ve yaklaşık 2 hafta sonra tekrarlanır. Doz ve süre kişiye göre değişir, doktora danışmadan ilaç kullanmayın.
Bağırsak kurdu kaç günde iyileşir?
Süre türe göre değişir. Kıl kurdunda ilacın etkisi birkaç günde görülür ama yeniden bulaşma olmaması için ikinci doz ve hijyen önlemleri gerekir. Diğer türlerde tedavi süresi bir günden birkaç güne kadar değişebilir ve gerekirse kontrol dışkı incelemesi yapılır.
Bağırsak kurdu tedaviden sonra tekrar eder mi?
Evet, özellikle kıl kurdu tedaviden sonra yeniden bulaşabilir, çünkü yumurtalar çamaşır, çarşaf ve yüzeylerde birkaç hafta canlı kalabilir. Aile bireylerinin birlikte değerlendirilmesi, ikinci dozun zamanında alınması, çamaşırların sıcak suda yıkanması ve el hijyeni tekrarlamayı azaltır.
Bağırsak kurdu için evde uygulanan yöntemler işe yarar mı?
Sarımsak, nane, hindistan cevizi, hint yağı ya da tuzlu karışımların bağırsak kurdunu tedavi ettiğine dair güvenilir bilimsel kanıt yoktur. Hint yağı ve tuzlu karışımlar ishale ve sıvı kaybına yol açabilir. Tanı ve doğru ilaç için doktora başvurun; evde yapılabilecek asıl uygulamalar hijyen, çamaşır yıkama ve el temizliğidir.
Bağırsak kurdu tedavi edilmezse ne olur?
Hafif enfeksiyonlar bazen belirti vermeden sürebilir, ancak tedavi edilmeyen ya da yoğun enfeksiyonlarda kansızlık, kilo alamama, çocuklarda büyüme geriliği ve nadiren bağırsak tıkanıklığı gibi sorunlar görülebilir. Kıl kurdunda ise kaşıntı ve uyku bozukluğu sürer, aile içinde yayılma devam eder. Bu yüzden belirti ve şüphe varsa tedavi geciktirilmemelidir.
Bağırsak kurdu ölüme neden olur mu?
Çoğu bağırsak kurdu yaşamı tehdit etmez ve uygun tedaviyle düzelir. Ancak nadiren yoğun solucan yükü bağırsak tıkanıklığına, bağışıklığı baskılı kişilerde bazı parazitler ciddi enfeksiyona yol açabilir. Şiddetli karın ağrısı, kusma ve ateş gibi belirtilerde acil başvuru gerekir.
Bağırsak kurdu çocukların gelişimini engeller mi?
Yoğun ve uzun süren enfeksiyonlarda çocuklarda kilo alımının yavaşlaması, demir eksikliği ve büyüme geriliği görülebilir. Hafif enfeksiyonlarda genellikle bu beklenmez. Çocuğun büyümesinden endişe ediliyorsa çocuk doktoruna danışılmalıdır.
Bağırsak kurdu ağız kokusu, salya ya da diş gıcırdatmaya neden olur mu?
Bu yakınmaların bağırsak kurduyla ilişkili olduğuna dair kanıt yoktur ve halk arasındaki yaygın bir inanıştır. Ağız kokusu, uykuda salya ve diş gıcırdatma için başka nedenler (diş ve diş eti sorunları, burun tıkanıklığı, uyku bozuklukları gibi) araştırılmalıdır. Bu yakınmalar sürüyorsa bir doktora başvurun.
Bağırsak kurdu adet gecikmesine neden olur mu?
Bağırsak kurdu adet döngüsünü doğrudan etkilemez. Ağır anemi ya da beslenme bozukluğu gibi dolaylı etkiler hormonları etkileyebilir. Adet gecikmesinde önce gebelik ve diğer yaygın nedenler değerlendirilmelidir.
Hamilelikte ve bebeklerde bağırsak kurdu ilacı kullanılabilir mi?
Gebelikte ve 2 yaşından küçük çocuklarda kurt düşürücü ilaçlar kendi başına kullanılmamalı, mutlaka doktora danışılmalıdır. Bu gruplarda ilaç seçimi ve zamanlaması hekimce kişiye göre belirlenir. Bu dönemde hijyen önlemleri özellikle önemlidir.
Bağırsak kurdu için hangi bölüme gidilmeli?
Çocuklar için çocuk sağlığı ve hastalıkları, yetişkinler için dahiliye ya da enfeksiyon hastalıkları polikliniğine başvurulabilir. Uzun süren sindirim yakınmalarında gastroenteroloji değerlendirmesi gerekebilir. Tanı için gereken dışkı ve bant testleri laboratuvarda yapılır.
Bağırsak kurdu ne zaman acilen doktora götürülmeli?
Şiddetli karın ağrısı ve şişlik, tekrarlayan kusma, kusmukta ya da dışkıda solucan görülmesi, kanlı ishal, ateş, belirgin solgunluk ya da nefes darlığı, nöbet ve rektumun dışarı çıkması durumunda gecikmeden acil servise başvurulmalıdır. Bu bulgular bağırsak tıkanıklığı, anemi ya da dehidrasyon gibi komplikasyonları düşündürebilir. Bebeklerde ve gebelerde şüphe varsa beklemeden doktora gidin.
Kaynaklar
- NHS (İngiltere Ulusal Sağlık Servisi). Threadworms
- NHS (İngiltere Ulusal Sağlık Servisi). Worms in humans
- Cleveland Clinic. Intestinal Parasites & Worms: Symptoms, Types, Treatment
- Medical Research Reports (DergiPark). İlköğretim çağındaki öğrencilerde bağırsak paraziti sıklığı ve sağlık eğitiminin parazitlilik düzeyine etkisi
- Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi (DergiPark). Halk Sağlığı Uygulamalarının Enterobius Vermicularis’in Korunma ve Kontrolündeki Önemi
- Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi (DergiPark). Isparta'da Üç Farklı Okulda Enterobius vermicularis'in Dağılımı