Bronşit

Bronşit
Bronşit

 

Bronşit hastalığının oluşmasının asıl nedeni akciğerlerde hava taşımaya yardım eden bronş adı verilen tüplerin iltihaplanarak zarar görmesidir. Kendi içerisinde ikiye ayrılan bronşit hastalığı, akut ve kronik olarak karşımıza çıkar. Genellikle kızamık, grip, boğmaca veya tifo gibi hastalıklar sırasında akut bronşit görülüyor. Kronik bronşit hastalığı ise daha ciddi iltihaplanma sonucudur. Uzmanlar, kronik bronşit hastalığının mutlaka tedavi edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Bu bronşit türünde öksürükle birlikte gelen balgamın şeffaf olduğu gözlemlenirken,balgamın sarı veya yeşil olması ise bakteriyel enfeksiyonu gösterir. Bronşit hastalığı hakkında mutlaka bilinmesi gerekenler ise aşağıda listelenmiştir.

Akut bronşit hastalığının geçici olması sebebi ile tehlike yaratmaz. Ancak hastalığın tedavi edilmesi önemlidir. Bakteri ve virüsler solunum kanallarında iltihap yaratması ile akut bronşite sebep olur.

Uzun süreli bir sağlık sorunu olan kronik bronşit ise sigara içenlerde sıklıkla görülüyor. Bronşit hastalıklarının tanısında akciğer filmi, akciğer fonksiyon testi ve kandaki oksijen miktarı ölçümü testlerine başvurulduğu bilinmektedir. Akut bronşit için herhangi bir ilaç kullanımı söz konusu değildir. Hastanın rahatlatılması, dinlendirilmesi ve bol sıvı tüketmesi ile akut bronşitin geçeceğinden şüpheniz olmasın.

İnceleyen ve onaylayan: Uzm. Dr. Sevinç Bilgin

Bronşit Hastalığı Hakkında

Hastalıklar hakkında bilgi sahibi olmak, erken teşhis ve tanıda önemli rol oynamaktadır. Bronşit hastalığının erken teşhis edilmesinin tedaviye doğrudan olumlu etkisi olacağını belirtmek gerekiyor. Özellikle kronik bronşit hastalığının mutlaka tedavi edilmesi gerekir. Akut bronşit, dinlenme ve bol sıvı tüketimi ile geçebilen hafif bir rahatsızlıktır.

Bronşit Nedir?

Akciğerlerinize giden bronşların iltihaplanması veya şişmesi ile bronşit oluşmaktadır. Bronşit hastalığının öksürük ile doğrudan ilişkisi bulunuyor. Bazı durumlarda kuru olduğu gözlemlenir. Ancak bronşitte öksürüğün genellikle balgamla birlikte görüldüğü bilinmektedir. Akciğerin ürettiği bir sıvı olan balgamın çok olmasının normal karşılanmaması gerekir. Hastanın sık şekilde öksürmesi ise çeşitli komplikasyonlar oluşturur. Göğüs bölgesinde kasılmalar sebebi ile karın kaslarında ağrı görülebilir. Öksürüğün yoğun ve şiddetli versiyonu olarak gösterilen bronşit, akut veya kronik olarak ikiye ayrılmaktadır.

Akut Bronşit

Akut bronşit, bronşit hastalığının türleri arasında yerini alıyor. Hastalığın kronik bronşite göre daha az tehlikeli olduğu söylenebilir. Genellikle 10 günden az sürdüğü bilinmektedir. Akut bronşit hastalığının belirtileri ise birkaç hafta sürebilir. Akut bronşit belirtileri hakkında bilgi sahibi olmak ise daha hızlı iyileşmek açısından önemlidir. Genel olarak akut bronşitin ilk belirtilerinin soğuk algınlığına ve grip ile benzerlik gösterdiğini görebilirsiniz. Tipik semptomlar aşağıda sıralanmıştır.

  • Boğaz Ağrısı
  • Burun Akması
  • Yorgunluk
  • Hapşırma
  • Hırıltı
  • Çabuk Üşüme
  • Sırt ve Kas Ağrıları
  • 37-38 Derece Ateş

Akut bronşit hastalığının oluşmasının ardından muhtemel bir öksürük ile karşılaşabilirsiniz. Öksürük, başlarda kuru olarak görülebilir. Ardından mukus üretimi söz konusudur Akut bronşitin en sık görülen belirtileri arasında öksürük vardır. Bu öksürüğün 10 gün ile üç hafta arasında sürebildiği gözlemleniyor. Mukus, belirli bir süreden sonra beyazdan yeşile veya sarı renge dönüşebilir. Bu renk değişimi ise bağışıklık sisteminin iş başında olduğunu kanıtlar. Birçok kişi ise renk değişiminden enfeksiyonun bakteriyel olduğu şeklinde yanlış düşünceyi doğru olarak görebiliyor.

Akut bronşit adı verilen hastalığın tedavi edilmesine gerek görülmez. Tedavi gerektirmeden hastalığın dinlenme ile geçtiği gözlemlenmiştir. Ancak uzmanlar, akut bronşit hastalığı için doktora gitmemiz gerektiği konusunda uyarıyor. Akut bronşit olduğunuzu düşünüp, başka bir hastalıkla karşı karşıya olabilirsiniz. Doktorunuz, muayene ile sizlerin ciğerlerinizi dinleyecektir. Öncelikle hastalarda oluşabilecek akciğerden gelen ses olarak adlandırılan hırıltının takip edilmesi gerekir. Başka bir enfeksiyonunuz olduğunu düşünmesi halinde bazı tetkiklerin uygulanmasını ister.

Akut bronşit hastalığının evde tedavi edilebilmesi mümkündür. Nasıl tedavi edileceğine ilişkin bilginiz yoksa veya şüpheleriniz varsa, uzman doktora gitmeniz önerilir. Hastalığın tedavisini ev ortamında aşağıda belirtilen unsurlara dikkat ederek yapabilirsiniz. Boğaz acınızın yatıştırılması gerekiyor. Naproksen ve ibuprofen gibi anti-inflamatuar ilaçların kullanımı iyi gelebilir. Nemlendirici ve türevlerinin kullanılması burun bölgesinin ve göğsün rahatlaması ve açılmasına yardımcı olacaktır. Nefes almanın daha da kolaylaşacağından emin olabilirsiniz.

Mukusu yumuşatmak ve vücuttan atılmasını sağlamak için su ve çay gibi sıvıların bol miktarda sürülmesi doktorlar tarafından hastalara uygulatılmaktadır. Bu sayede oluşan balgamın burun ve geniz yolu ile vücuttan çıkması daha rahat olacaktır. Tahriş olmuş ve iltihaplanmış bronş tüplerini rahatlatan doğal bir anti-inflamatuar olan zencefil, sizlere kesinlik fayda sağlar. Doğal bal tüketmek, öksürüğün yatışması açısından önemlidir. Bal tüketiminin boğazı rahatlattığı ve boğazdaki acıyı aldığı bilinmektedir. Çocuklar, bazı hastalıklara erişkinlere göre daha yatkın olurlar. Bu hastalıkların başında ise akut bronşit gelir. Erişkinlere göre çocuklarda daha fazla görülen akut bronşit hastalığının çocuklardaki risk faktörleri ise aşağıda sıralanmıştır.

  • Astım
  • Okullar
  • Alerjiler
  • Kronik sinüzit
  • Teneffüs edilmiş toz
  • Bademcik veya şişmiş bademcikler

Erişkinlerde görülen akut bronşitin belirtileri ile çocuklarda görülenlerin aynı olduğu söylenebilir. Tedavi süreçleri de aynı şekilde benzerlik göstermektedir. Ebeveynler, çocuklarının bol miktarda sıvı tüketmesi gerektiğine dikkat etmelidir. Bu hastalıkla beraber görülen yoğun ateş ve ağrılar için mutlaka doktorunuzun önerdiği ilaçların kullanılması gerekmektedir. En çok dikkat edilmesi gereken konulardan bir tanesi de doktorunuzun bilgisi dışında ilaç kullanmamanız gerektiğidir. Öksürük ilaçlarını kullanılmasından da mutlaka kaçınmalısınız.

Akut bronşitin kendiliğinden oluşmadığını ve çeşitli nedenlerle oluştuğunu belirtmek gerekiyor. Hastalığın oluşma nedenleri ise viral ve bakteriyel enfeksiyonlar, çevresel faktörler ve diğer akciğer koşulları olarak gösterilmektedir. Uzmanlar, akut bronşit hastalığını tamamen önlemek için bir yol bulunmadığını belirtir. Hastalığın oluşma risklerini ise bazı unsurlara dikkat ederek azaltabilirsiniz. Bu unsurlarda aşağıda yer almaktadır.

Çevrenizde bronşit hastası varsa, temas etmekten kaçınmalısınız. Özellikle ağzına, burnuna veya gözlerine dokunmanız yanlıştır. Yeterli şekilde uyumamak, bazı hastalıkların oluşmasını kolaylaştırır. Akut bronşit ile yeterli uyumama arasında da ilişki bulunuyor. Hastalığın bulaşmasını önlemek amacıyla kullandığınız bardak ve diğer mutfak malzemelerinin kişiye özel olmasına dikkat etmeniz gerekmektedir. Paylaşmanız halinde akut bronşit olabilirsiniz. Özellikle kış aylarında ellerinizi sürekli yıkamaya dikkat etmeniz şarttır.

Vücudunuzun sağlıklı olabilmesi için dengeli beslenmeniz gerekir. Sigara içmekten kaçınmanızda önemli faktördür. Grip, Bronşit ve Boğmaca gibi hastalıkların önüne geçmeniz için öncesinde aşı olmanız ve bağışıklık kazanmanız önerilmektedir. Havayı tahriş eden ve hava kirliliğine yol açan maddelere dikkat etmeli ve bu havayı direkt olarak solumaktan kaçınmalısınız. Bu maddelerin bulunduğu ortamlarda maske takmaya dikkat edin.

Kronik Bronşit

Dünyada giderek daha da yaygınlaştığı gözlemlenen kronik bronşitin 2020 yılında ölüm nedenleri arasında üçüncü sıraya yükselmesi bekleniyor. Kronik bronşit ile sigaranın arasında doğrudan ilişki bulunmaktadır. Sigara kullanımının son yıllarda artması ile hastalığında yayılmasının daha da kolaylaştığı gözlemlenmiştir. Kronik bronşit ile ilgili çalışmalar giderek artarken, insanların hastalık hakkında daha bilinçli hale gelmesi amaçlanıyor. Hastalık ise tüm dünyada sigara kullanımın artması sebebi ile hızla yayılmaya devam etmektedir.

Kronik bronşit, halk arasında "müzmin bronşit" olarak da adlandırılır. Bir akciğer hastalığı olduğu belirtilmektedir. Kronik bronşit sonucunda akciğerlerdeki hava yollarının daraldığı ve nefes alıp verme sırasında hava akımının kısıtlandığı gözlemlenmiştir. Kişinin nefes alıp vermede zorluklar yaşaması ise kaçınılmaz olur.

Uzmanlar, kronik bronşitin ortaya çıkmasında sigaranın doğrudan etkisi olduğunu söylüyor. Pipo, puro ve birçok ülkede yaygın olan tütün tüketiminin de hastalığın oluşmasında etkisi bulunur. Sigara kullanan kişilerin dışında, sigara dumanına maruz kalan pasif içicilerinde risk altında olduğunu bilmesi gerekiyor.

Bronşit Tanısı

Bronşit hastalığının tedavi edilebilmesi için öncelikle tanı konulması gerekmektedir. Hastalığa ilişkin tanı ise uzman doktor tarafından konulur. Doktorunuz, hastalığın belirtilerine ilişkin öncelikle sizlerden bilgi alacaktır. Ardından fiziksel muayene yapılmasını ister. Bronşit hastasının tam durumunu görmek amacıyla, doktorlar tarafından akciğer filmi istenmesi gerekir. Aynı zamanda bronşitin aşağıya inip herhangi bir şekilde zatürre oluşturup oluşturmadığını görmek açısından da büyük önem taşımaktadır. Akciğer filminde, akciğerlerin görevlerini tam yapabilip yapamadığını görebilmekteyiz. Alınabilen oksijen miktarının ölçülebilmesi de hastanın durumu ile ilgili daha detaylı bilgi vermek konusunda yardımcı olacaktır. Parmağa takılan sensör yardımı ile çalışan elektronik cihaz sayesinde oksijen ölçümü yapılabilmektedir.

Akciğer Filmi

Çoğunlukla bronşit hastaları için tetkikler gerekmez. Ancak kronik bronşit hastaları için akciğer filmi istendiği gözlemlenir. Akut bronşit, belirli bir sürenin ardından iyi bir dinlenme ile geçebilen bir hastalıktır. Kronik bronşitin riskleri ve komplikasyonları daha tehlikeli olur. Akciğer filmi ile hastanın kronik bronşit olup olmadığı teşhis edilebilir. Hastalığın tedavisinde erken teşhisin önemli olduğunu unutmayınız. Uzman doktorlar, akciğer filmi üzerinden gerekli değerlendirmeleri yapacaktır. Değerlendirmeler üzerinden hastalığın tanısı konulur.

Solunum Fonksiyon Testi

Bronşit, akciğer hastalıkları içerisinde yer almaktadır. Hastalığın tedavisinde doğru tanı önemli rol oynar. Bronşit hastalığının tanısında kullanılan yöntemler arasında solunum fonksiyon testi de bulunuyor.

Solunum fonksiyon testleri de akciğerlerin çalışma prensiplerinde bir sorun olup olmadığını kanıtlar niteliktedir. Varsa bozukluğun derecesinin saptanması, tedavi yanıtının değerlendirilmesi ve hastalığın takibinde önemi yüksektir.

Akciğer fonksiyonlarını solunum sistemini tutan herhangi bir hastalığın bozması ile semptom ve bulgular oluşmaktadır. Öksürük, nefes darlığı, balgam çıkarma gibi semptomlar ise sıklıkla karşılaşılanlar arasında yerini alır. Hastanın şikayetlerinin sürekli devam etmesi ile beraber solunum fonksiyon testinin istenmesi zorunlu hale gelecektir. Solunum fonksiyon testleri ile akciğer hakkında daha detaylı bilgi elde edildiği gözlemlenmektedir.

Bronşit hastalığının teşhis edilmesinde sıklıkla kullanılan solunum fonksiyon testlerinin uygulama yelpazesi çok geniştir. Uygulama alanlarına ilişkin aşağıda detaylı bilgi bulunuyor.

  • Sebebi açıklanamayan uzun süreli öksürüklerde
  • Nedeni belirsiz nefes darlığı olan hastalarda
  • Uzun yıllar sigara içen öksürük ve hırıltılı solunum şikayeti bulunan kişilerde
  • Özellikle uzun yıllar sigara içen 45 yaş üzerindeki hastalarda
  • Üst solunum yolu darlıklarının saptanmasında
  • Operasyona başlamadan önce risk faktörlerinin değerlendirilmesinde ve cerrahi girişimin uygunluğuna karar verilmesinde
  • Sporcularda fiziksel aktivite programlarına başlamadan önce değerlendirme yapılmasında
  • Akciğerleri etkileyecek işlerde çalışanlarda
  • Halk sağlığı açısından yapılan araştırmalarda

Tanıya yardımcı testler olarak gösterilen solunum fonksiyon testleri, tedaviye doğrudan etkisi olan teşhis yöntemi olarak da kullanılabilir. Özellikle astım ile bronşit hastalıklarının şiddetinin belirlenmesinde ve tedavisinde sıklıkla kullanılmaktadır. Sadece göğüs hastalıkları için değil akciğerin çalışma fonksiyonlarının etki ettiği bölümler içinde bu testlerin yapılması faydalı olmaktadır.

Uzmanlar, solunum fonksiyon testlerinin doğru ortamda uygulanması gerektiğini belirtmektedir. Laboratuvar ortamında uygulanması şarttır. Bu testler, kişinin eforu ile doğrudan ilişkili olur. Spirometrik testlerden alınacak sonuçların kalıcı olması amacıyla, testlerin düzgün gerçekleştirilmesi büyük önem taşımaktadır. Test yapılırken teknisyenin söylediklerini harfi harfine uygulamanız gerekmektedir. Testi gerçekleştirecek olan teknisyenin yapılması gerekenleri sizlere doğru bir şekilde anlatması önemlidir. Solunum fonksiyon testi yapılırken teknisyen el ve kol hareketleri ile hastayı yönlendirebilmektedir. Sizden önce ölçüm yapılan hastanın işlem esnasında izleyerek neler yapabileceğinizi kolaylıkla öğrenebilirsiniz.

Akciğerlerin bir görevi de havada bulunan oksijenin kan hücrelerinin içerisine girmesini sağlamaktır. Ağızdan aldığımız hava, öncelikle alveol adı verilen hava boşluklarının içerisine girecektir. Bu duruma ise difüzyon deniliyor. Solunum fonksiyon testleri ile difüzyon ölçümü yapılabilir. Difüzyon üzerinden oksijen ve karbondioksit değişimini akciğerlerin yeterince yapıp yapmadığı saplanacaktır. Solunum fonksiyon testleriyle hava yolu dirençleri ve akciğer volümleri de ölçülebilmektedir.

Kronik bronşit hastalarının tedavisine başlamadan önce solunum fonksiyon testleri ile kesin tanı konulduğu ve hastalığın gelişimi hakkında bilgi sahibi olunduğu gözlemleniyor. Uzmanlar, solunum fonksiyon testleri ile nefes alırken ve verirken kasların oluşturduğu basınçların ölçüldüğünü ve solunum kas fonksiyonları hakkında bilgi sahibi olunabileceğini de belirtmektedir.

Bronşit Hastalığı Nedenleri

Bronşit hastalığının oluşmasında iki temel neden olduğu belirtilir. Bunlar ise virüsler ve sigara içmek olarak karşımıza çıkıyor. Ancak bronşit hastalığının oluşmasında birçok farklı nedenin olabileceğini belirtmek gerekiyor. Soluk borusunda ve bronşlarda iltihap oluşması ile bronşit hastalığı meydana gelebilir. Genelde sonbahar ve kış mevsimlerinde rastlanan bir durumdur.

Bağışıklık sisteminin zayıflaması da, bronşit hastalığının oluşmasına neden olabilir. Vücudun her hastalığa karşı savunmasız kalması kaçınılmazdır. Zayıf bir bağışık sistemi, bronşit ihtimalinin artmasını sağlayacaktır. Teknolojinin gelişmesi ile birlikte araç kullanımının arttığı ve fabrikaların havaya zarar verdiği bilinmektedir. Hava kirliliğinin daha da arttığı günümüz dünyasında, bronşit gibi hastalıklara daha kolay yakalanabilirsiniz.

Virüsler

Virüsler, bazı hastalıkların oluşmasında temel neden olarak gösteriliyor. Bronşit hastalığı nedenleri arasında da virüsler bulunmaktadır. Özellikle kış aylarında virüs ve bakterilerin daha da artış gösterdiği biliniyor. Vücudun direncin düşmesi ile birlikte, bronşit gibi hastalıkların daha sık ve kolay oluştuğu gözlemlenmiştir. Grip ve soğuk algınlığı gibi enfeksiyon hastalıklarını atlatmak gerekir. Bu hastalıklar sebebi ile bronşit olabilirsiniz.

Sigara İçmek

Bronşit, kendi içerisinde ikiye ayrılmaktadır. Akut ve kronik bronşit olarak karşımıza çıkan hastalık, sigara ile doğrudan ilişki içerisinde bulunabiliyor. Özellikle kronik bronşitin oluşmasının temel nedenleri arasında gösterilir. Sigara içen birinin içmeyen birine kıyasla bronşite yakalanma ihtimalinin iki kat daha yüksek olduğu söylenebilinir. Günde yaklaşık yirmi tane sigara içiyorsanız, ihtimalin daha da artacağını bilmeniz gerekir. Sigaranın bağışıklık sistemine de zarar verdiği bilinmektedir. Bağışıklık sisteminin zayıflaması ile bronşit başta olmak üzere birçok hastalığa çok daha kolay yakalanacaksınız.

Bronşit Hastalığı Belirtileri

Hastalıkların oluşması ile birlikte belirtiler ortaya çıkmaktadır. Bazı hastalıkların belirtileri net olarak görülebilir, bazıları ise kendini belli etmez. Bronşit hastalığının belirtileri, kendi içerisinde ikiye ayrılıyor. Hastalığın kronik veya akut bronşit olarak iki türü bulunuyor. Bu iki tür sebebi ile belirtilerin farklılıklar gösterebileceğini belirtmek gerekiyor. Genel olarak ortak belirtileri ise aşağıda listelenmiştir.

  • Nefes Alıp Vermede Zorlanma
  • Geçmeyen Kuru Öksürük
  • Hırıltılı Solunum
  • Balgamın Rengi
  • Ateş ve Halsizlik

Akut bronşit hastalarında hafif bir baş ağrısı ve vücut ağrıları gibi belirtiler görülebilir. Bu belirtilerin genellikle yaklaşık bir hafta içerisinde iyileştiği bilinmektedir. Ancak öksürük ve baş ağrısının birkaç hafta sürmesi ise tahmin edilebilir. Kronik bronşit ise en az iki ay sürmektedir. Kendisini en az iki yıl boyunca tekrarlayan nöbetlerle gösterir. Kronik bronşit hastalarının öksürük veya diğer semptomlarının ileri seviye olumsuzlukları ile karşılaşması muhtemeldir.

Nefes Alıp Vermede Zorlanma

Bronşit, doğrudan akciğerleri olumsuz etkileyen bir hastalıktır. Akut veya kronik bronşit hastalıklarının belirtileri arasında ise nefes alıp vermede zorlanma olabilir. Rahat ve sağlıklı nefes alamayan bireylerin acil olarak doktora gitmeleri gerekir.

Geçmeyen Kuru Öksürük

Öksürük, birçok hastalığın en net belirtileri arasında yer alır. Bronşit hastalığında öksürük ise kaçınılmazdır. Ancak geçmeyen kuru öksürük, kronik bronşitin belirtisi olarak gösterilir. Öksürük geçmiyorsa doktora gitmelisiniz.

Hırıltılı Solunum

Hırıltılı solunum, astım ve bronşitin belirtileri arasında yer almaktadır. Bronşit hastalarında öksürük ile birlikte görülür. Hırıltılı solunum halinde doktora gidilmesi gerekirken, diğer belirtilere de göz atmalısınız.

Balgamın Rengi

Uzmanlar, çıkardığınız balgamın renginin hastalıkların belirtisi olarak gösterildiğini belirtiyor. Solunum sisteminin enfekte olması ve iltihaplanması sonucunda ise yeşil renkli balgam oluşumu görülmektedir. Kronik bronşit başta olmak üzere, akciğer apsesi ve zatürre gibi akciğer hastalıklarında yeşil balgam ile karşılaşabilirsiniz.

Ateş ve Halsizlik

Normal ateş düzeyinin üzerinden ateşinizin olması halinde bir hastalıkla karşı karşıya olabilirsiniz. Bunun yanında halsizlik olması ise ihtimalleri daha da azaltır. Bronşit hastalığının en temel belirtileri arasında ateş ve halsizlik vardır.

Bronşit Hastalığının Tanı ve Teşhis Yöntemleri

Bronşit hastalığının tedavisine başlanabilmesi için öncelikle tanı konulması gerekir. Tanı ve teşhis yöntemleri üzerinden uzman doktor tarafından bronşit olup olmadığınıza karar verilir. Bronşit hastası olduysanız, hastalığın gelişimi ve genel sağlık durumuna ilişkin değerlendirmeler yapılacaktır.

Fiziki Muayene

Fizik muayene, vücudun ve vücut fonksiyonlarının, inspeksiyon, palpasyon, perküsyon ve oskültasyon ile değerlendirilmesine denilmektedir. Bronşit hastalığının teşhisinde kullanılan bir yöntem olan fiziki muayene yapılmadan önce hasta hakkında bilgi alınması gerekir. Bu bilginin alınmasına ise anamnez deniliyor.

Tetkikler

Tetkikler, hastalıklara ilişkin kesin tanı konulmasında büyük önem taşır. Bronşit hastalıklarının teşhisinde de bazı tetkikler uygulanabilinir. Bu tetkikler arasında ise;

  • Akciğer Röntgeni
  • Balgam Testi
  • Akciğer Fonksiyon Testi

Yer almaktadır.

Akciğer Röntgeni

Bronşit hastalığının erken teşhis edilmesinin tedaviye olumlu katkısı olacaktır. Akciğer röntgeni, uygulanan tetkikler arasında yerini alır. Akciğerler ile bronşit arasında doğrudan ilişki olduğu biliniyor. Bronşitin akciğerlere verdiği zararı ve akciğerlerin durumunu görebilmek için akciğer röntgeni çekilebilir.

Balgam Testi

Akciğerlerde veya solunum yollarında enfeksiyona neden olabilen mikropların saptanması ve tanımlanması için balgam kültürü uygulanmaktadır. Balgamın normalde ağız boşluğunda yer alan tükürükten farklı olduğu bilinir. Hastanın akciğerlerinde, alt solunum yollarında veya bronşlarında enfeksiyon bulunduğunda görülür. Genellikle hastanın derinden gelen bir öksürükle balgam numunesi verebileceği bilinmektedir.

Balgam testi ile hastanın balgamına ilişkin değerlendirmeler yapılacaktır. Bu değerlendirmeler üzerinden bronşit hastalığının tanısı konulabilir.

Akciğer Fonksiyon Testi

Akciğerlerimizin ne kadar iyi çalıştığını öğrenebilmek için akciğer fonksiyon testine tabii tutabilirsiniz. Bu test ile nefes darlığı gibi yakınmaları olan hastalarda hangi hastalığın bulunduğunun kolaylıkla öğrenildiği gözlemleniyor. Özellikle bronşit ve astım hastalıklarının teşhisinde sıklıkla kullanılan bir yöntemdir. Genel olarak akciğer fonksiyon testi, aşağıdaki hastalıkların tanısının konulmasında kullanılıyor.

  • Astım
  • KOAH
  • Akciğer Fibrozisi
  • Asbestoz
  • Bronşektazi
  • Sarkoidoz
  • Skleroderma
  • Akciğer Kanseri

Bronşit Hastalığı Risk Faktörleri

Bir hastalığın temel risk faktörleri bulunur. Bu risk faktörlerini taşıyan bireyler, hastalığa kolaylıkla yakalanabilir. Bronşit hastalığının risk faktörleri nelerdir? Bronşit, 3 temel risk faktörü ile karşımıza çıkmaktadır. Hastalığın risk faktörlerini aşağıda görebilirsiniz.

  • Bağışıklık Sistemi Zayıf Olanlar
  • Sigara Kullananlar
  • Bazı İş Alanlarında Çalışanlar

Bağışıklık Sistemi Zayıf Olanlar

Vücudun direnci ile bağışık sistemi arasında doğrudan ilişki vardır. Bağışık sistemi zayıf olanlar, çeşitli hastalıklara daha kolay yakalanmaktadır. Bu hastalıkların başında ise bronşit bulunuyor. Bronşit hastası olan kişilerin grip ve soğuk algınlığı geçirdikten sonra bu hastalığa yakalandıkları görülmektedir. Grip ve soğuk algınlığı gibi hastalıkların kişinin bağışıklık sistemine zarar verdiği bilinir. Bağışıklık sisteminin zayıf olmasının temelinde ise sağlıklı ve dengeli beslenmemek bulunuyor. Beslenmenize dikkat etmemeniz halinde bağışıklık sisteminiz zayıflayacaktır.

Sigara Kullananlar

Sigara kullanan bireylerde akciğer hastalıkları sıklıkla görülmektedir. En fazla görülen akciğer hastalıkları arasında ise bronşit bulunuyor. Sigara içenlerin içmeyenlere göre bronşit olma ihtimallerinin çok daha yüksek olduğu belirtilmektedir. Sigara kullananların bronşit olmaktan kurtulamadığı gözlemlenir. Özellikle kronik bronşit hastalığının oluşumunda sigaranın etkisi yüksektir.

Bazı İş Alanlarında Çalışanlar

Kimyasal maddeleri uzun süre solumanız gereken işlerde çalışmak, bronşit gibi hastalıklara kolaylıkla yakalanmaya neden olabilir. Çalıştığınız iş ortamında uygunsuz hava koşulları bulunuyor ise çeşitli önlemler almalısınız. Bu önlemlerin alınmaması ise kronik bronşitin gelişimine yardımcı olacaktır.

Bronşit Hastalığı Komplikasyonları

Bazı hastalıkların ciddi komplikasyonları olabilmektedir. Bronşit hastalığının komplikasyonları da oldukça fazladır.

Bronşitin Sebep Olduğu Hastalıklar

Bronşit, akciğerlere doğrudan olumsuz etkisi bulunan bir hastalıktır. Sigara içmek, bronşit hastalığının oluşumunda etkilidir. Akut ve kronik bronşit olarak bronşitin iki türü bulunurken, kronik bronşitin sebep olduğu çeşitli hastalıklar olduğu gözlemleniyor. Uzmanlar, bronşitin sebep olduğu hastalıklar sebebi ile dikkatli olunması gerektiğini belirtir. Bu hastalıkların neler olduğu ise aşağıda bulunuyor.

  • Astım
  • Kistik Fibrozis
  • Bronşektazi
  • Tüberküloz
  • Sinüzit

Astım

Akciğerlerimizin içindeki hava bölümlerini oluşturan bronş dediğimiz kanalların alerjenler tarafından meydana gelen hasara bağlı olarak alerjik astım gelişimi söz konusudur. Astım hastalığının çeşitli olumsuzluklara neden olduğu gözlemlenir. Nefes darlığı, göğüste sıkışma hissi ve arka arkaya gelen öksürük ise hastalıkta en fazla karşılaşılan durumlardır.

Astımın oluşmasında bronşitin etkisi olabilir. Bronşit hastalarının tedavi edilmemesi halinde astım hastalığı ile karşılaştıkları tespit edilmiştir. Alerjik astım, %80 oranında görülme oranı ile dikkat çekmektedir. Alerjik astımın bazen spastik bronşit, alerjik bronşit veya astım olarak ifade edildiği biliniyor.

Kistik Fibrozis

Bebeklerin dünyaya gelmelerinin ardından hastaneden çıkmadan bazı doğumsal hastalıkların taranması için testler yapılmaktadır. Bunun içinde topuk kanı alınıyor. Kistik fibrozis, genetik bir hastalık olarak karşımıza çıkar. Hastalığın çocuğa sadece babadan veya anneden geçmeyeceğini belirtmek gerekiyor. Hem anneden hem de babadan gelen genlerin birleşmesi ile çocukta görülebilir. Bronşitin gelişimi devam etmesi halinde komplikasyonları ile karşılaşabilirsiniz.

Bronşektazi

Astım ve bronşit hastalığı kadar sık görülen bronşektazi, bronşit hastalığının bir komplikasyonu olarak gösterilir. Bronşektazi hastalığının tedavisine ve nedenlerine ilişkin pek çok bilgi bulunmaz. Hastalığın tedavisinde etkili olabilecek ilaçlara ilişkin net bilgilerin bulunmadığı gözlemleniyor. Bronşektazi hastalıklarında, sık öksürük ve balgam çıkarma yakınması sıklıkla görülen şikayetler arasındadır. Bu hastalığa yakalanan bireylerin çıkardığı balgamlar içerisinde ise kan görülebilir. Ağızdan kan gelme şikayetine en fazla yol açan hastalık olan bronşektazi, bronşit hastalığıyla doğrudan ilişkilidir.

Tüberküloz

Kolaylıkla yayılan bulaşıcı bir hastalık olarak karşımıza çıkan tüberküloz, dünya üzerinde yılda 9 milyon kişinin karşılaştığı bir hastalıktır. Tüberküloz hastalığının bronşitin komplikasyonları arasında yer aldığı belirtilirken, hastalığın belirtileri arasında öksürük, ateş, gece terlemesi ve kilo kaybı vb. semptomlar vardır.

Sinüzit

Yüzdeki kemiklerin içerisinde oluşan sinüzit türü ile bazı semptomlar ile öne çıkmaktadır. Sinüzit hastalığının belirtileri arasında;

  • Burun Tıkanıklığı
  • Sarı-Yeşil Renkte Burun Akıntısı
  • Geniz Akıntısı
  • Baş Ağrısı
  • Koku Almada Güçlük

Bulunmaktadır. Başta bronşit hastalığı olmak üzere bazı hastalıkların komplikasyonları arasında da yer alıyor.

Bronşit Hastalığı Nasıl Önlenir?

En sık karşılaşılan akciğer hastalıkları arasında bronşit bulunuyor. Soğuk algınlığı ve grip ile ortaya çıkan viral bir enfeksiyondur. Akciğer iltihaplanması ise bronşitin diğer belirtileri arasında bulunur. Ateş, yorgunluk ve boğaz ağrısı gibi belirtilerde görülmektedir. Gri veya yeşilimsi bir renkte balgam çıkarıyorsanız, bronşit hastalığı ile karşı karşıya olabilirsiniz.

Akut ve kronik olarak 2 farklı şekilde görülen bronşit hastalığının önlenmesi ise sizin elinizdedir. Çeşitli hastalıklarla birlikte kendini gösterebilen bronşitin ciddi komplikasyonları olduğu bilinir. Hastalığa yakalandıktan sonra şiddetli öksürük, baş ağrısı gibi olumsuzluklarla karşılaşabilirsiniz. Temel olarak, bronşite yakalanmamak için aşağıdaki 3 unsura özellikle dikkat edilmesi gerekir.

  • Sigaradan Uzak Durmak
  • Bağışıklık Sistemini Güçlendirmek
  • İyi Beslenmek

Sigaradan Uzak Durmak

Sigara içmek, akciğer ve solunum yolu hastalıklarına sebep olmaktadır. Bronşitin gelişmesini önlemek istiyorsanız, sigaradan uzak durmaya çalışın. Pasif içicilerinde sigara dumanına maruz kaldığı bilinmektedir. Sigara içilen ortamlarda bulunmak, akciğerlerinizin zarar görmesine neden olur. Bronşit hastalığının en temel risk faktörleri arasında sigara bulunduğunu unutmayınız.

Bağışıklık Sistemini Güçlendirmek

Bronşit hastalığından korunmak istiyorsanız, öncelikle bağışıklık sisteminizi güçlendirmek önem taşır. Bağışıklık sisteminin daha güçlü olması ve hastalıkların önüne önceden geçebilmek amacıyla, sağlıklı beslenmek büyük önem arz etmektedir. Beslenmek ile bağışıklık sistemi arasında önemli bir ilişki vardır. Tam tahıllı ürünler, karbonhidrat, protein ve yağı dengeli besinlerin tüketimine özen göstermelisiniz. Antioksidanlar, hücreye zarar veren maddeleri ve serbest radikalleri yok etmektedir. Soğan, ıspanak, sarımsak, dereotu, turunçgiller, maydanoz, domates, brokoli gibi besinlerin antioksidan açısından zengin olduğunu unutmayınız.

Kaliteli uykunun sağlığımız için önemi tartışılmaz. Kişinin sabah dinç uyanmasını ve kendisini gün içinde zinde hissetmesini sağlar. Kalitesiz uykunun bağışıklık sisteminin zayıflamasına neden olduğu bilinmektedir. Bronşit hastalığına yakalanmamak için uyku düzenine dikkat etmelisiniz. Temiz havanın bulunduğu ortamlarından günümüzde iyice azaldığı gözlemleniyor. Yoğun trafik ve egzoz dumanından uzak durmalısınız. Bronşitten korunmanın yolları arasında yürüyüş yapmakta bulunur. Haftada en az 3 gün açık havada yürümenin sizlerin sağlığınız ve bağışıklık sisteminiz açısından önemli faydası olacaktır.

İyi Beslenmek

Beslenmek, hastalıklara karşı bağışıklık sistemimizin güçlenmesini sağlayacaktır. İyi beslenen kişilerin hastalıklara kolaylıkla yakalanmadığı biliniyor. Bronşit hastalığına karşı nasıl beslenmeniz gerektiğine ilişkin aşağıda önemli unsurlar belirtilmiştir. Elma, kuru kayısı, havuç, domates, biber gibi sarı ve turuncu renkli besinlere ağırlık vermelisiniz.

C vitamini, bronşitten kurtulma sürecini hızlandırmaktadır. Özellikle C vitamininden zengin besinler arasında yer alan portakalın tüketilmesi tavsiye edilmektedir. Nanenin bronşitin semptomlarını azalttığı gözlemleniyor. Nanedeki etken madde olan mentol ile burun tıkanıklığından kurtulabilirsiniz. Ginseng, bağışıklık sistemini güçlendiren bir tonik olarak kabul edilmektedir. Akut bronşite karşı olumlu etkisi olduğu belirtiliyor.

Somon gibi yağlı balıklar ise vücutta iltihapları önlemektedir. Mikroplarla savaşarak bağışıklığın yükselmesini sağlar. Yeşil çay, bağışıklık sistemi üzerinden çok etkilidir. Bronşitten korunmak için yeşil çay içebilirsiniz. Bronşit hastalığından korunmak için A vitamini içeren besinleri tüketmeliyiz. Yeterli çinko alımı ve iyi kaynaklı proteinin bağışık sistemini güçlendirdiğini belirtmek gerekiyor.

Sık Sorulan Sorular

Hastalıklara ilişkin en fazla sorulan sorular ve cevaplar üzerinden bilinçli bir birey olabilirsiniz. Bronşit hastalığı ile kendiniz, yakınlarınız ve çocuklarınız karşılaşabilir. Bronşit hastalığı hakkında sık sorulan soruların neler olduğunu öğrenmenin faydası olacaktır. Bu sorular ve cevapları ise aşağıda yer alıyor.

Bronşit Hastalığı Bulaşıcı Mıdır?

Bronşitin nasıl oluştuğu önemlidir. Eğer bronşit hastalığınız sigara yüzünden oluştu ise bu durum, bulaşıcı değildir. Ancak mikroorganizmaların yol açtığı bulaşıktır.

Bronşit Hastalığı Tedavi Edilebilir Mi?

Akciğerlerimize zarar veren hastalıklar arasında bronşit bulunuyor. Bronşit hastalığının 2 türü bulunmakla beraber, bunlar akut ve kronik bronşit’tir. Bronşit hastalığının genel olarak tedavisi mümkündür. Akut bronşit hastalığının tedavisinin iyi dinlenme ve beslenmeye dikkat etme ile gerçekleşebildiği biliniyor. Kronik bronşit ise daha ciddi tedavi uygulamaları gerektirir.

Bronşit Hastalığı Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Bronşit hastalığının tedavi edilmemesi halinde çeşitli komplikasyonlar oluşabilir. Bronşitin zaman ile zatürreye dönüşebileceği belirtilmektedir. Hastalığın diğer komplikasyonları ise aşağıda yer alıyor.

  • Astım
  • Kistik Fibrozis
  • Bronşektazi
  • Tüberküloz
  • Sinüzit

Kronik Bronşit Hastaları Çalışmaya Devam Edebilir Mi?

Kronik bronşit hastalığının oluşturduğu durumların olumsuz olabileceği gözlemleniyor. Hastalık sebebi ile hastanede veya evde istirahat etmeniz gerekebilir. Kişinin genel sağlık durumunun çalışmaya uygun olması halinde çalışmaya devam etmesinde sakınca yoktur. Kronik bronşit hastasının çalışıp çalışmayacağına ilişkin kararı ise uzman doktorun vermesi gerekiyor.

Bronşit Hastalarının Dikkat Etmesi Gerekenler Nelerdir?

Bronşit hastası olan bireylerin beslenmelerine daha dikkat etmeleri gerekiyor. Başta C ve A vitamini içeren besinler olmak üzere, uzman doktorunuzun belirttiği besinleri tüketmeliyiz. Sigara içmekten ve sigara içilen ortamdan kaçınmalısınız. Uyku düzeninize dikkat etmenizde gerekir.

Bronşit Hastalığı Sadece Kış Aylarında Mı Nükseder?

Kış aylarında en fazla görülen hastalıklar arasında bronşit bulunuyor. Ancak bronşit hastalığının sadece kış aylarında görülemeyeceğini belirtmek gerekiyor. Hastalığın yaz, ilkbahar mevsiminde de görülme ihtimali vardır. Grip ve soğuk algınlığı enfeksiyonlarının oluşması halinde bronşitin komplikasyon olarak görülebileceğini unutmayınız.

Bronşit Hastalarının Tedavi Süreleri Nedir?

Akut bronşit hastalarının 1 ila 2 hafta arasında iyileştiği gözlemlenmektedir. Kronik bronşit hastaları ise daha uzun süreli tedavi süreci ile karşılaşırlar. Tedavi süreci, hastalığın gelişimi ve hastanın genel sağlık durumu ile ilişkilidir.

Bronşit Hastalığı Ölüm Riski Taşır Mı?

Uzmanlar, bronşit hastalığının sebep olduğu hastalıkların ölümcül komplikasyonları olduğunu belirtiyor. Bronşit sebebi ile zatürre olabilirsiniz. Zatürre ise ölüm riski olan bir hastalıktır. Dolayı yoldan bronşitin ölüm riski taşıdığını belirtmek gerekiyor.

Bronşit Hastalığı Evde Tedavi Edilebilir Mi?

Akut bronşit hastalığının evde dinlenmesi ile tedavisi mümkündür. Ancak kronik bronşit hastalığının oluşturduğu riskler ve sorunlar tehlikelidir. Hastalığın gelişim göstermesi halinde ciddi komplikasyonlar oluşabilir. Bu sebep ile kronik bronşit hastasının mutlaka uzman doktora gitmesi gerekir.

Bronşit Hastalığı İçin Sadece İstirahat Etmek Yeterli Mi?

Bronşit hastalığının iki farklı türü bulunmaktadır. Akut bronşit hastası olan kişilerin sadece istirahat etmeleri yeterli olabilir. Ancak kronik bronşit hastalığı için istirahatın yeterli olması çok zordur.

Bronşit Hastalığının Tedavisinden Hangi İlaçlar Kullanılır?

Bronşit tedavisinde sadece antibiyotikler kullanılmamaktadır. Hangi ilaçların kullanılacağına ilişkin kararı ise uzman doktorunuz verecektir.

Bronşit Hastalığı İçin Hangi Bölüme Muayene Olmak Gerekir?

Yetişkinlerde bronşit hastalığı için göğüs hastalıkları bölümüne gidilmesi gerekiyor. Eğer çocuğunuz bronşit hastası olduysa, çocuk hastalıkları bölümüne gitmelisiniz.

Bronşit Hastalığı Kimlerde Görülür?

Çocuklarda, yetişkinlerde ve yaşlılarda kısacası her yaş grubunda görülebilen bronşit, herhangi bir cinsiyet grubu olarak ayrılamaz.

Bebeklerin Bronşit Tedavisi Nasıl Yapılır?

Bebeklerde de bronşit hastalığı görülebiliyor. Uzmanlar, 3 aylıktan küçük bebeklerin akciğer ve bağışıklık sisteminin yeterli gelişmediğini ve zayıf olduğunu belirtmektedir. Bu sebep ile bronşit halinde ciddi riskler oluşabileceğini ifade ederler. Bebeklerde bronşitin tedavisinde bolca dinlenme ve parasetamol ilacı önemli rol oynar. Sıvı alımının artırılmasına ise özen gösterilmesi gerekiyor.

Bronşit Hastalığında Beslenme Nasıl Olmalıdır?

C ve A vitamini açısından zengin besinlerin tüketilmesinin bronşite karşı önemi yüksektir. Havuç, elma, kuru kayısı, domates, biber gibi besinleri tüketmeliyiz. Bağışıklık sisteminizi güçlendirecek besinleri tüketmeye özen göstermeniz tavsiye edilir.

Bronşit Hastalığında Ne Kadar Su İçilmeli?

Bol sıvı tüketmek, bronşit hastalığında oldukça önemlidir. Özellikle su tüketimine dikkat etmelisiniz. En az 2-2.5 litre su tüketmeniz gerekir.

Bronşit Hastalığı İçin Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Akut bronşit hastalarının evde dinlenmeleri ve beslenmelerine dikkat etmeleri gerekmektedir. Kronik bronşite göre tedavisi daha kısa süreli ve basittir. Ancak kronik bronşit hastalığının tedavisinin uzun bir süreç gerektirebileceğini belirtmek gerekiyor. Hastanın genel sağlık durumu ve hastalığın gelişimi, tedavi yöntemini doğrudan etkiler. Bronşitin tedavisinde doğal yöntemlerin etkili olduğu gözlemlenirken, günde en az 2 litre su tüketmek ise tartışılmaz etkiye sahiptir.

Bronşit Kaç Yaşına Kadar Devam Eder?

Bronşit eğer kronik olarak gelişiyorsa ömür boyu devam etmektedir. İlerleyen yaşla birlikte kişinin kendine gereken özeni göstermesi, bronşite bağlı krizlerin azalmasını sağlar. Akut olarak gelişen bronşitin ise altı ve yedili yaşlardan sonra görülme sıklığı azalır. Bronşların iltihaplanmasına, şişmesine ya da daralmasına bağlı hastalıkların yaşla birlikte etkisi azalmaktadır.

Bebekler Bronşit Olur Mu?

Bronşit altı ay ile altı yaş arasındaki çocuklarda oldukça sık şekilde görülmektedir. Altı aydan daha küçük bebeklerde de bronşit ile karşılaşılabilir. Bronşların iltihaplanmasına sebep olan faktörler bebeklerde, yetişkinlere oranla çok daha etkilidir. Hırıltılı nefes, burun akıntısı, yüksek ateş, kulak enfeksiyonları ve tek burun deliğinin sürekli olarak tıkanması bebeklerdeki bronşitin başlıca belirtileridir.

Bronşit İle Astım Farkı Nedir?

Bronşit ile astım oldukça benzer hastalıklar olmakla beraber birbirlerinden de ayrılırlar. Ayrılık sebebi, bronşitin bir hastalıktan ziyade belirtileri ifade eden klinik tanım olmasıdır. Ortaya çıkış, ilerleme ve belirtiler açısından ciddi farklar bulunmaktadır. Dışsal uyarıcılara olan tepki, kriz dönemleri ve sessiz dönemlerde de iki hastalık arasında fark bulunmaktadır.

Bronşit Ne Kadar Tehlikelidir?

Bronşit akut ya da kronik olarak gelişebilir. Eğer iki yıldan daha uzun süren bronşit belirtileri söz konusu ise acilen tedaviye başlanması gerekir. Sanıldığının aksine astımdan çok daha tehlikeli bir hastalıktır. Solunumla ilgili fonksiyonlara kalıcı zararlar verebilir. Ayrıca akciğer sağlığını da ciddi derecede olumsuz etkiler.