Boyun Fıtığı
Boyun fıtığı (servikal disk hernisi), boyun omurları arasındaki diskin iç kısmının dışa taşarak sinir köküne ya da omuriliğe baskı yapmasıdır ve boyun, omuz, kol ve elde ağrı, uyuşma ya da güçsüzlük yapabilir. Çoğu hasta ilaç, fizik tedavi ve egzersizle düzelir; ameliyat daha…

Özet
Boyun fıtığı, tıbbi adıyla servikal disk hernisidir. Boyun omurlarının arasında bulunan diskler, omurlar arasında yastık görevi görür. Diskin yumuşak iç kısmı, sert dış halkasındaki bir yırtıktan dışarı taştığında yakındaki sinir köküne ya da nadiren omuriliğe baskı yapabilir. Bu baskı boyun ağrısına, kola yayılan ağrıya, uyuşmaya ve kas güçsüzlüğüne yol açabilir.
Boyun fıtığı en sık 30-50 yaş arasında görülür ve çoğunlukla yaşa bağlı disk yıpranmasıyla ilişkilidir. En çok boynun alt kısmındaki omurlar arasında (C5-C6 ve C6-C7) oluşur. Hastaların büyük bölümünde yakınmalar ilaç, fizik tedavi ve egzersizle haftalar ile birkaç ay içinde belirgin azalır. Ameliyat; omuriliğe baskı belirtileri, ilerleyen güçsüzlük ya da tedaviye rağmen geçmeyen şiddetli ağrı olduğunda düşünülür.
Yürüme bozukluğu, ellerde beceri kaybı, hızla artan kol güçsüzlüğü ya da idrar ve dışkı kontrolünde sorun varsa bekletmeden acil servise başvurulmalıdır.
Hakkında
Boyun Fıtığı Nedir?
Boyun omurgası (servikal omurga) yedi omurdan oluşur ve başı taşıyan, aynı zamanda geniş bir hareket sağlayan bölgedir. Omurlar arasında altı hareketli disk bulunur. Her diskin dış kısmı sağlam bir halka (annulus), iç kısmı jel kıvamında bir çekirdektir (nükleus). Dış halkada yırtık oluştuğunda çekirdek dışarı doğru taşabilir. Buna disk hernisi, yani fıtık denir.
Fıtık sinir köküne baskı yaptığında "servikal radikülopati" adı verilen tablo ortaya çıkar. Baskı omuriliğe doğru ise "servikal miyelopati" gelişebilir; bu daha nadirdir ama daha ciddidir. Boyun fıtığı ve boyun kireçlenmesi (spondiloz) sıklıkla birlikte görülür.
Tedavi Seçenekleri
Tedavi, yakınmaların şiddetine, muayene bulgularına ve MR sonucuna göre planlanır. Çoğu hastada ilk adım ameliyatsız tedavidir.
- Kısa süreli aktivite ayarı: Ağrıyı artıran hareketlerden (ağır kaldırma, uzun süre boyunu öne eğme) kaçınılır; ancak uzun süreli yatak istirahati önerilmez, günlük yaşama mümkün olduğunca devam edilir.
- İlaçlar: Parasetamol ve nonsteroid antiinflamatuvar ilaçlar ağrıyı azaltabilir. Kas gevşetici ve sinir ağrısına yönelik ilaçlar gerektiğinde doktor tarafından kısa süreli yazılır. Bu ilaçların mide, böbrek, kalp ve karaciğer üzerinde riskleri vardır; doz ve süre kişiye göre belirlenir. İlaçları doktora danışmadan kullanmayın.
- Fizik tedavi ve egzersiz: Boyun ve omuz kaslarını güçlendiren, duruşu düzelten ve esnetme egzersizleri çoğu tedavi programının merkezindedir. Sıcak ya da soğuk uygulama bez ile ve 15-20 dakikayı geçmeyecek şekilde yapılabilir.
- Boyunluk: Ancak doktor önerirse ve kısa süreli (birkaç gün) kullanılır. Uzun süre kullanımı boyun kaslarını zayıflatabilir.
- Enjeksiyon: İlaç ve fizik tedaviye yanıt vermeyen, şiddetli kol ağrısında seçilmiş hastalarda sinir köküne steroid enjeksiyonu düşünülebilir. Etkisi çoğunlukla geçicidir, riskleri vardır.
- Ameliyat: En sık uygulanan yöntem, boynun ön tarafından girilerek fıtığın çıkarıldığı ve gerekirse omurların birleştirildiği (anterior servikal diskektomi ve füzyon) ameliyattır. Bazı hastalarda hareketli disk protezi tercih edilebilir. Ameliyat kararı beyin ve sinir cerrahisi ya da ortopedi uzmanı tarafından verilir.
Ameliyat Ne Zaman Düşünülür?
- Omurilik baskısı bulguları (miyelopati) varsa
- Kol ya da elde güçsüzlük belirgin şekilde artıyorsa
- Uygun ameliyatsız tedaviye rağmen şiddetli ağrı haftalarca sürüyorsa
Ameliyat Sonrası Ne Beklenir?
Ameliyattan sonra kol ağrısı çoğu hastada belirgin azalır. Geçici ses kısıklığı ve yutkunmada rahatsızlık görülebilir ve genellikle haftalar içinde geriler. Bu belirtiler uzarsa doktora haber verilmelidir. Günlük yaşama dönüş süresi kişiye ve işe göre değişir; ağır kaldırma gibi hareketler için cerrahın önerdiği süreye uyulmalıdır.
Ne Zaman Hangi Bölüme Gidilmeli?
Boyun ve kol ağrısı için fizik tedavi ve rehabilitasyon, nöroloji, beyin ve sinir cerrahisi ya da ortopedi polikliniklerine başvurulabilir. Acil belirtiler varsa doğrudan acil servise gidilmelidir.
Nedenleri
Boyun fıtığı genellikle tek bir nedene bağlı değildir; birkaç etken bir araya gelerek diskin zamanla zayıflamasına yol açar.
Yaşa Bağlı Disk Yıpranması
En sık neden, diskin zamanla su kaybetmesi ve dış halkasının dayanıklılığını yitirmesidir (disk dejenerasyonu). Bu durum yaşla birlikte çoğu insanda bir ölçüde görülür; her yıpranma fıtığa ve yakınmaya dönüşmez. Yıpranmış bir disk, küçük bir zorlanmayla da yırtılabilir.
Travma ve Ani Zorlanma
Trafik kazası, düşme, spor yaralanması ya da ağır bir yükün ani biçimde kaldırılması boyun diskinde yırtığa yol açabilir. Bazı hastalarda belirli bir olay hatırlanmaz; yakınmalar zamanla başlar.
Tekrarlayan Yüklenme ve Uzun Süreli Sabit Duruş
Uzun süre başı öne eğik tutmak, ağır yük taşımak ya da boyuna sürekli yük bindiren işlerde çalışmak disk üzerindeki yükü artırabilir. Bu etkenlerin tek başına fıtığa neden olduğu kesin değildir, ancak boyun ağrısı ve disk sorunları ile ilişkili bulunmuştur.
Genetik Yatkınlık
Ailede omurga ve disk hastalığı öyküsü olan kişilerde disk yıpranması daha erken ve daha sık görülebilir. Bu nedenle yatkınlık ve çevresel etkenler birlikte rol oynar.
Sigara
Sigara kullanımı disk beslenmesini bozarak disk yıpranmasını hızlandırabilir ve boyun ağrısı riskini artırır.
Belirtileri
Belirtiler, fıtığın hangi seviyede olduğuna ve hangi sinir köküne ya da omuriliğe baskı yaptığına göre değişir.
Sinir Kökü Baskısı Belirtileri (Servikal Radikülopati)
- Boyun ağrısı ve tutukluğu: Boyun hareketleriyle artabilir, omuz başına ve kürek kemiği çevresine yayılabilir.
- Kola yayılan ağrı: Genellikle tek kolda, omuzdan başlayıp dirseğe, öne kola ve ele doğru uzanan, yanıcı ya da elektrik çarpması gibi bir ağrıdır. Öksürme, hapşırma ya da boynu etkilenen tarafa çevirme ağrıyı artırabilir.
- Uyuşma ve karıncalanma: Etkilenen sinirin beslediği parmaklarda (örneğin baş ve işaret parmağı ya da orta parmak) görülür.
- Kas güçsüzlüğü: Kolu kaldırmada, dirseği uzatmada ya da elle kavramada zayıflık olabilir.
- Baş ağrısı: Ense ve ense arkasından başlayan baş ağrısı eşlik edebilir.
Omurilik Baskısı Belirtileri (Servikal Miyelopati)
Fıtık ya da kireçlenme omuriliğe baskı yaptığında daha ciddi belirtiler ortaya çıkabilir:
- Ellerde beceri kaybı (düğme ilikleme, yazı yazma güçlüğü)
- Her iki elde uyuşma
- Bacaklarda güçsüzlük, sendeleme, yürüme bozukluğu ve denge kaybı
- İdrar ya da dışkı kontrolünde sorun
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Boyun ve kol ağrısı bir haftadan uzun sürüyorsa, uyuşma ya da güçsüzlük varsa, ağrı geceleri uykudan uyandırıyorsa doktora başvurulmalıdır.
Aşağıdaki durumlarda acil servise gidin:
- Bacaklarda güçsüzlük, yürüme bozukluğu ya da denge kaybı
- İdrar ya da dışkı kaçırma ya da tutamama
- Kol ya da elde hızla artan güçsüzlük
- Düşme, kaza gibi bir travma sonrası boyun ağrısı
- Ateşle birlikte şiddetli boyun ağrısı ve ense sertliği
- Sol kolda ağrının göğüs ağrısı, nefes darlığı, terleme ya da çarpıntıyla birlikte olması (kalp krizi olabilir)
Boyun düzleşmesi (boyun omurgasındaki doğal kavisin azalması) tek başına bir belirti değildir; röntgende görülen ve sağlıklı kişilerde de bulunabilen bir bulgudur.
Tanı ve Teşhis Yöntemleri
Tanı, hastanın yakınmalarının dinlenmesi ve muayene ile başlar. Görüntüleme, muayene bulgularıyla birlikte değerlendirilir.
Muayene
Hekim boyun hareketlerini, kol ve el kaslarının gücünü, refleksleri ve duyu değişikliklerini değerlendirir. Boynu etkilenen tarafa eğip hafif baskı uygulamak gibi bazı testler sinir kökü baskısını düşündürebilir. Bacak refleksleri ve yürüyüş de omurilik baskısı yönünden değerlendirilir.
Görüntüleme Yöntemleri
- Direkt grafi (röntgen): Kemik yapıyı, disk aralıklarındaki daralmayı ve kemik çıkıntılarını gösterir. Diski ve sinirleri göstermez. Travma sonrası kırık araştırmasında da kullanılır.
- Manyetik rezonans görüntüleme (MR): Disk, sinir kökleri ve omuriliği en ayrıntılı gösteren yöntemdir ve radyasyon içermez. Genellikle ilk haftalarda gerekmez; ilerleyen güçsüzlük, omurilik baskısı şüphesi, ameliyat planlaması ya da uygun tedaviye rağmen geçmeyen yakınmalarda istenir. MR'ın metal implant, kalp pili ve klostrofobi gibi durumlarda önceden hekimle konuşulması gerekir.
- Bilgisayarlı tomografi (BT): MR çekilemeyen hastalarda ya da kemik yapının ayrıntılı incelenmesi gerektiğinde kullanılır.
- Elektromiyografi (EMG) ve sinir iletim çalışması: Sinir kökü hasarının varlığını ve şiddetini göstermek, başka sinir hastalıklarından (örneğin el bileğinde sinir sıkışması) ayırmak için yapılabilir.
Görüntüleme Sonucu Nasıl Yorumlanır?
MR'da disk fıtığı ya da yıpranma, hiç yakınması olmayan kişilerde de sık görülür. Bu nedenle görüntü bulguları, hastanın yakınmaları ve muayene ile uyumlu olduğunda anlam taşır. Tedavi kararı yalnızca görüntüye göre verilmez.
Boyun Fıtığına Benzeyen Durumlar
Omuz hastalıkları, el bileğinde sinir sıkışması (karpal tünel sendromu), dirsekte sinir sıkışması, kas ve bağ yakınmaları ve nadiren kalp sorunları benzer yakınmalar verebilir. Ayırıcı tanı için hekim değerlendirmesi gereklidir.
Risk Faktörleri
Aşağıdaki durumlar boyun fıtığı ve boyun disk hastalığı riskiyle ilişkilendirilmiştir. Bu etkenlerin olması fıtık gelişeceği anlamına gelmez, yokluğu da tamamen koruduğu anlamına gelmez.
- Yaş: Disk yıpranması yaşla artar; boyun fıtığı en sık 30-50 yaş arasında görülür.
- Sigara kullanımı: Disk beslenmesini bozarak yıpranmayı hızlandırabilir.
- Boyun travması: Trafik kazası, düşme, spor yaralanmaları.
- Tekrarlayan boyun yüklenmesi: Başı uzun süre öne eğik tutmayı ya da ağır yük taşımayı gerektiren işler. Uzun süre bilgisayar ya da telefon kullanımı bu grupta sayılabilir.
- Titreşime maruz kalan işler: Ağır vasıta kullanımı gibi uzun süre titreşimli ortamda çalışmak.
- Genetik yatkınlık: Ailede omurga ve disk hastalığı öyküsü.
- Hareketsiz yaşam ve zayıf boyun-omuz kasları: Omurgayı destekleyen kasların güçsüz olması.
- Fazla kilo ve düşük fiziksel aktivite: Omurga sağlığını olumsuz etkileyebilir.
Mesleğe göre fıtık riski kesin olarak belirlenmiş değildir; masa başı çalışanlar, şoförler, öğretmenler ve ağır iş yapanlar kadar herkes risk altında olabilir. Önemli olan duruş, hareket ve kas gücüdür.
Komplikasyonları
Boyun fıtığı yakınmalarının çoğu uygun tedaviyle düzelir. Ancak bazı hastalarda aşağıdaki sorunlar gelişebilir.
Hastalığa Bağlı Komplikasyonlar
- Kalıcı ya da uzayan ağrı: Bir kısım hastada ağrı aylarca sürebilir ya da zaman zaman tekrarlayabilir.
- Kalıcı güçsüzlük ve duyu kaybı: Sinir kökü uzun süre ve şiddetle sıkışırsa kol ya da elde güçsüzlük veya uyuşma kalıcı olabilir. Erken başvuru bu riski azaltır.
- Servikal miyelopati: Omuriliğe baskı yapan fıtıklarda el becerisi kaybı, bacaklarda güçsüzlük ve yürüme bozukluğu gelişebilir. Nadirdir ama ciddidir. Tedavi edilmezse nörolojik kayıplar kalıcı olabilir; bu nedenle acil değerlendirme gerekir.
Ameliyata Bağlı Olası Sorunlar
Her ameliyat gibi boyun fıtığı ameliyatının da riskleri vardır. Bunlar genellikle seyrek görülür:
- Geçici ses kısıklığı ve yutkunma güçlüğü (ön yaklaşımlı ameliyatlarda)
- Kanama, enfeksiyon
- Sinir ya da omurilik yaralanması (çok nadir)
- Omurların kaynamaması ya da yan seviyedeki disklerde zamanla yıpranma
- Yakınmaların devam etmesi ya da yeniden ortaya çıkması
Ameliyat sonrası nefes almada ya da yutmada artan güçlük, boyunda hızla büyüyen şişlik, ateş ya da yarada akıntı olursa hemen sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Nasıl Önlenir
Boyun fıtığını kesin olarak önleyecek bir yöntem yoktur; ancak aşağıdaki alışkanlıklar boyun omurgasını korumaya ve yakınmaların tekrarını azaltmaya yardımcı olabilir.
Duruş ve Çalışma Düzeni
- Bilgisayar ekranını göz hizasında tutun, telefona bakarken başı sürekli öne eğmeyin.
- Sırtı destekleyen, dik bir oturuş sağlayın; ayaklar yere basmalı, dirsekler rahat olmalıdır.
- Her 30-60 dakikada bir kalkıp kısa bir yürüyüş yapın, boyun ve omuzlarınızı nazikçe hareket ettirin.
Egzersiz
Düzenli yürüyüş, yüzme gibi egzersizler ve boyun, omuz, sırt kaslarını güçlendiren çalışmalar omurgayı destekler. Boyun egzersizlerine yeni başlıyorsanız ya da yakınmanız varsa bir hekim veya fizyoterapistten programı öğrenin.
Günlük Yaşam
- Ağır yükleri kaldırırken dizlerinizi bükün, yükü vücuda yakın tutun; çantayı tek omuzda sürekli taşımayın.
- Ani ve sert boyun hareketlerinden kaçının.
- Sigarayı bırakın.
- İdeal kilonuzu koruyun.
- Boynunuzu nötr konumda tutan, size rahat gelen bir yastık seçin. Belirli bir yastığın fıtığı önlediğine dair kesin kanıt yoktur.
Fıtık Geçirenlerde Tekrarı Azaltmak
Fıtık tedavisi gören kişiler fizik tedavi sırasında öğrendikleri egzersizleri sürdürmeli, ağır kaldırma ve uzun süre sabit duruştan kaçınmalı, yakınmalar yeniden başlarsa gecikmeden doktora başvurmalıdır.
Tedavi Seçenekleri
İlgili tedaviler
İlgili ameliyatlar
Sık Sorulan Sorular
Boyun fıtığı nedir ve neden olur?
Boyun fıtığı, boyun omurları arasındaki diskin iç kısmının dışa taşarak sinir köküne ya da omuriliğe baskı yapmasıdır. En sık nedeni yaşa bağlı disk yıpranmasıdır; travma, tekrarlayan yüklenme, sigara ve genetik yatkınlık da rol oynayabilir. Tek bir nedeni olmayabilir ve her zaman önlenemez.
Boyun fıtığı belirtileri nelerdir, baş ağrısı yapar mı?
Tipik belirtiler boyun ağrısı, omuza ve kola yayılan ağrı, parmaklarda uyuşma ve kol güçsüzlüğüdür. Ense kaslarından ve üst boyun sinirlerinden kaynaklanan, enseden başlayan bir baş ağrısı eşlik edebilir. Baş ağrısı çok şiddetliyse, ani başladıysa ya da ateş, kusma, görme bozukluğu eşlik ediyorsa başka nedenler araştırılmalıdır.
Sol kol ağrısı boyun fıtığından mı, kalpten mi?
Sol kol ağrısı boyun fıtığında görülebilir, ancak göğüs ağrısı, nefes darlığı, terleme, çarpıntı ya da bayılma hissiyle birlikteyse kalp krizi olabilir ve acil servise başvurulmalıdır. Kolun ağrısı boyun hareketleriyle değişiyorsa boyun kaynaklı olması daha olasıdır, ancak bu ayrımı hekim yapmalıdır.
Boyun düzleşmesi fıtığa dönüşür mü?
Hayır. Boyun düzleşmesi, boyun omurgasındaki doğal kavisin azalmasıdır ve kas spazmı, duruş ya da yaşa bağlı değişiklikler nedeniyle görülebilir. Tek başına fıtık demek değildir ve fıtığa dönüşmez. Yakınmanız varsa muayene ve gerekirse MR ile değerlendirme yapılır.
Boyun fıtığının bel fıtığından farkı nedir?
Boyun fıtığı boyun omurgasında (yedi omur, altı hareketli disk) oluşur ve ağrı boyundan omuza, kola ve ele yayılır. Bel fıtığı bel omurgasında (beş omur, beş disk) oluşur ve ağrı belden kalçaya, bacağa ve ayağa yayılır. Boyun fıtığında bacakların etkilenmesi, omuriliğe baskı olduğunu düşündüren ciddi bir bulgudur.
Boyun fıtığında hangi bölüme gidilir?
Fizik tedavi ve rehabilitasyon, nöroloji, beyin ve sinir cerrahisi ya da ortopedi polikliniklerinden biri değerlendirme yapabilir. Çoğu hasta önce fizik tedavi ve rehabilitasyon ya da nörolojiye başvurur; ameliyat gerekiyorsa beyin ve sinir cerrahisi ya da ortopedi uzmanıyla görüşülür. Acil belirtiler varsa doğrudan acil servise gidin.
MR'da boyun fıtığı görülmesi mutlaka tedavi gerektirir mi?
Hayır. MR'da fıtık ya da disk yıpranması, hiç yakınması olmayan kişilerde de sık görülür, özellikle yaş ilerledikçe. Önemli olan görüntünün yakınmalarınız ve muayene bulgularınızla uyumlu olup olmadığıdır; tedavi kararı buna göre verilir.
Boyun fıtığı kendiliğinden geçer mi, ne kadar sürede iyileşir?
Birçok hastada ağrı ve uyuşma, ilaç, fizik tedavi ve egzersizle haftalar ile birkaç ay içinde belirgin azalır; fıtık zamanla küçülebilir. İyileşme süresi kişiden kişiye değişir ve ameliyatsız tedavi çoğu hastada yeterli olur. Yakınmalarınız artıyor, güçsüzlük gelişiyor ya da geçmiyorsa doktorunuzla yeniden görüşün.
Boyun fıtığında hangi ilaçlar kullanılır?
Doktorunuz ağrının şiddetine göre parasetamol, nonsteroid antiinflamatuvar ilaçlar, kısa süreli kas gevşeticiler ya da sinir ağrısına yönelik ilaçlar önerebilir. Bu ilaçların mide, böbrek, kalp ve uyku hali gibi yan etkileri olabilir. İlaçları doktora danışmadan, başkasının önerisiyle ya da uzun süre kullanmayın.
Boyun fıtığında boyunluk kullanılmalı mı?
Boyunluk ancak doktor önerirse ve kısa süreli, ağrıyı hafifletmek için kullanılır. Uzun süre sürekli kullanım boyun kaslarını zayıflatabilir ve iyileşmeyi geciktirebilir. Kullanım süresini ve şeklini hekiminiz belirlemelidir.
Boyun fıtığında sıcak mı soğuk mu uygulanmalı?
Sıcak ya da soğuk uygulama ağrıyı geçici olarak rahatlatabilir ve hangisinin daha iyi olduğu kişiden kişiye değişir. Buz ya da sıcak torbayı doğrudan cilde koymayın, bir bezle sarın ve 15-20 dakikayı geçmeyin. Cilt hasarı oluşursa ya da ağrı artarsa uygulamayı bırakın.
Boyun fıtığında egzersiz, yürüyüş ve uyku pozisyonu önemli mi?
Düzenli yürüyüş ve boyun, omuz, sırt kaslarını güçlendiren egzersizler omurgayı destekler ve yakınmaların tekrarını azaltabilir, ancak fıtığı kesin olarak engellediği söylenemez. Egzersizleri ağrıyı artırmayacak şekilde, hekim ya da fizyoterapist yönlendirmesiyle yapın. Uykuda boynu nötr konumda tutan, size rahat gelen bir yastık ve pozisyon seçin; çok yüksek yastık ya da karın üstü yatış boynu zorlayabilir.
Boyun fıtığında masaj, kiropraktik ya da alternatif yöntemler uygulanabilir mi?
Masaj kas yakınmasını geçici olarak rahatlatabilir ancak fıtığı tedavi etmez. Boyuna uygulanan sert, ani çevirme ve çekme hareketleri nadiren de olsa boyun damarlarına ve sinirlere zarar verebilir. Herhangi bir uygulamadan önce doktorunuza danışın ve bilimsel kanıtı sınırlı yöntemlerle uzun süre oyalanmayın.
Boyun fıtığı için lazer ya da enjeksiyon tedavisi yapılabilir mi?
Seçilmiş hastalarda sinir köküne steroid enjeksiyonu ya da lazer gibi minimal girişimler düşünülebilir; ancak her hasta için uygun değildir ve etkileri kişiye göre değişir, kalıcı çözüm garantisi yoktur. Kanıtı yöntemden yönteme farklıdır; hangi seçeneğin size uygun olduğuna muayene ve MR sonucuna göre uzman hekim karar verir.
Boyun fıtığında ameliyat ne zaman gerekir?
Ameliyat genellikle omurilik baskısı belirtileri olduğunda, kol ya da elde güçsüzlük hızla arttığında ya da uygun ilaç ve fizik tedaviye rağmen şiddetli ağrı haftalarca sürdüğünde düşünülür. Karar muayene bulgularına ve MR sonucuna göre beyin ve sinir cerrahisi ya da ortopedi uzmanı tarafından hastayla birlikte verilir. Ameliyat da her yakınmayı tamamen ortadan kaldırmayabilir.
Boyun fıtığı felce yol açar mı, tedavi edilmezse ne olur?
Çoğu hastada sinir kökü baskısı felç yapmaz. Ancak fıtık omuriliğe ciddi baskı yaparsa kol ve bacaklarda güçsüzlük, yürüme bozukluğu ve idrar ya da dışkı kontrol kaybı gelişebilir; bu durum acildir. Sinir baskısı uzun süre tedavisiz kalırsa kalıcı güçsüzlük ya da uyuşma da kalabilir; bu nedenle belirtiler artarsa gecikmeden başvurun.
Boyun fıtığı olan hamileler nelere dikkat etmeli?
Gebelikte duruş değişiklikleri boyun ve sırt yakınmalarını artırabilir. İlaç kullanımı gebelikte sınırlıdır; bu nedenle ağrı kesici ya da başka ilaç kullanmadan önce mutlaka doktora danışılmalıdır. Güçsüzlük, uyuşmada artış ya da yürüme bozukluğu olursa hemen başvurulmalıdır. Gebelikte rutin yatak istirahati önerilmez.
Boyun fıtığı olanlar araç kullanabilir mi?
Boynunuzu rahatça çevirebiliyor, kolunuzu ve elinizi güvenle kullanabiliyorsanız ve ağrı kesici ilacın uyku yapıcı etkisi yoksa araç kullanabilirsiniz. Boyun hareketi kısıtlıysa, kol ya da elde güçsüzlük ya da uyuşma varsa, ayna ve omuz üstü kontrolü güvenle yapamıyorsanız araç kullanmayın. Uzun yolda sık mola verin.
Boyun fıtığı olanlara engel raporu verilir mi?
Engel durumu, hastalığın tek başına adıyla değil, kalıcı işlev kaybının derecesine göre sağlık kurulunca belirlenir. Tedaviyle düzelen boyun fıtığı genellikle engel oluşturmaz; kalıcı güçsüzlük ya da omurilik hasarı gibi ciddi ve kalıcı kayıplarda değerlendirme yapılabilir. Başvuru ve süreç için hastaneye başvurmak gerekir.
Boyun fıtığı ile hangi hastalıklar karıştırılır?
Omuz hastalıkları, el bileğinde sinir sıkışması (karpal tünel sendromu), dirsekte sinir sıkışması, kas ve bağ yakınmaları ve nadiren kalp sorunları benzer belirtiler verebilir. Parmak uyuşmasının her zaman boyun fıtığından kaynaklanmadığı unutulmamalıdır. Doğru tanı için hekim muayenesi gerekir.
Kaynaklar
- NHS (İngiltere Ulusal Sağlık Servisi). Slipped disc
- MedlinePlus (ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi). Herniated disk
- Cleveland Clinic. Cervical Radiculopathy (Pinched Nerve in Neck): Symptoms & Treatment
- Balkan Medical Journal (DergiPark). Servikal Disk Hernisi Kaynaklı Myotomal Kas Güçsüzlüğü Olan Hastalarda Klinik ve İğne Elektromiyografi Bulgularının İlişkisi: Uzun Dönem İzlem Çalışması
- Journal of Clinical and Experimental Investigations (DergiPark). Travmanın eşlik etmediği akut monopleji nedeni olan intradural servikal disk hernisi: Olgu sunumu