Boy Uzatma Tedavisi

Boy Uzatma Tedavisi
Boy Uzatma Tedavisi

 

Kişilerin dış görünüş açısından sosyal hayatlarında en çok takıldıkları konulardan birisi de boydur. Genele göre kısa boylu olan insanların çoğu daha uzun olabilmeyi elbette ki ister. Günümüzde ilerleyen tıp ve teknoloji ile buna da çözüm bulunmuş durumda. Yani boy kısalığının da sebeplerine göre tedavi şekilleri mevcut. Genellikle kalıtımsal bir özellik olarak karşımıza çıkan boy kısalığı, bazen bir hastalıktan, engelden ya da çevresel faktörlerden kaynaklı da olabilir. Bu sebeplerden aşağıda daha detaylı bahsedilmiştir.

İnceleyen ve onaylayan: Prof. Dr. İrşadi İstemi Yücel

Boy Kısalığına Neden Olan Etkenler

Boyun kısa olması insanlara çoğunlukla bir kusur gibi gözükür. Bu boy kısalığına da neden olan birçok etken vardır. Bunlardan en çok karşılaşılanları da aşağıda başlıklar halinde bahsedilen sebeplerdir.

Genetik Nedenler

Vücudumuzda bulunan fiziksel birçok özellik bizlere genetikle geçmiş olan özelliklerdir. Bu özellikler içerisinde boy da bulunmaktadır. Kişinin anne – babasının veya diğer aile bireylerinin herhangi birinin boyunun kısa olması ya da bacak eşitsizliği olması genetik olarak o kişiyi etkileyebilmektedir. Boy kısalığı çoğunlukla genetik sebeplerden ötürü meydana gelen bir durum olsa da her zaman durum genetik olmayabilir.

Çevresel Etkenler

Genetik, kişinin maksimum boy sınırını belirlese de çevresel faktörlerde boy uzunluğunda belirleyici rol oynamaktadır. Genetiğe bakılarak boyunuzun daha uzun olması gerekiyorsa ve siz daha kısa kalmışsanız bunun en büyük sebebi çevresel etkenler. Sürekli olarak oturma, kambur oturma, küçük yaşta ağır sırt çantaları taşıma ve sağlıksız ve dengesiz beslenme gibi etkenler boyun kısa kalmasına neden olan çevresel etkenlerdir. Genetik her ne kadar belirleyici ve etkili olsa da sonuçta boy uzunluğunu kişinin yaşam tarzı belirler.

Etnik Köken

Etnik köken de bir nevi genetiktir. Mensup olunan ırkın ortalama boy uzunluğu, kemik yapısı gibi özellikler kuşaktan kuşağa aktarılarak geldiği için kişinin boy uzunluğunda etnik kökeninin de oldukça etkisi olacaktır.

Beslenme

Beslenme her konuda olduğu gibi boy konusunda da önemli bir yere sahiptir. Küçük yaştan başlayarak alışkanlık haline getirilen dengeli ve düzenli beslenme maksimum boy sınırına ulaşılabilmesi için oldukça etkili olacaktır. Ancak sağlıksız ve dengesiz bir yaşam tarzı ve beslenme de aksi yönde etkili. Bu da boyun uzamasını durduran bir nedendir.

Doğum Ağırlığı ve Haftası

Boy Uzatma Ameliyatı Yapılması Gereken Durumlar

Boy uzatma ameliyatının yapılabileceği ya da yapılması gereken durumlardan aşağıda detaylı bir şekilde bahsedilmiştir.

Cücelik Hastalığı

Boy uzatma ameliyatının uygulandığı durumlardan ilki cücelik hastalığıdır. Eğer hastanın boyu ergenlikten sonra olması gereken boy oranının (130-140 cm) altında kalmışsa boy uzatma ameliyatı yapılması mümkündür. Daha erken yaşta bu rahatsızlıkla gelen yani çocuk hastalara ameliyat öncesinde farklı tedaviler ve uygulamalar yapılarak boyda uzama sağlanmaya çalışılır.

Tek Bacak, Kol veya Parmak Kısalıklarına Bağlı Hastalar

Eğer hastada kısa olan tek bacak, kol ya da parmak ise bunlara da uzatma ameliyatı ile müdahale edilmektedir. Bu nedenle boy uzatma ameliyatı aynı zamanda bacak uzatma ameliyatı olarak da karşımıza çıkmakta. Örneğin; kişinin bir kolu diğerine oranla daha kısa ise kısa kol üzerinde gerçekleştirilen ameliyat ile uzatma işlemi yapılır.

Kozmetik Amaçlı Boy Uzatma Ameliyatı Olan Kişiler

Tüm bu problemler haricinde bir de estetik veya kozmetik kaygı ile boy uzatma ameliyatı olmak isteyen kişiler de mevcut. Burada da ameliyat aynı boy uzatma ameliyatıdır ancak herhangi bir sağlık sorununun tedavisi amacıyla gerçekleştirilmez. Burada daha çok estetik amaçla yapılan bir cerrahi girişim vardır.

Boy Uzatma Tedavisi Öncesinde Yapılan İncelemeler

Herhangi bir ameliyat ya da tedavi öncesinde hastanın bu tedaviye uygun olup olmadığının belirlenmesi için gereken araştırmaların ve incelemelerin yapılması gerekmektedir. Boy uzatma tedavisi öncesinde de aşağıdaki hususlarda gereken incelemelerin yapılması gerekmekte.

Yaş

Tedaviye uygunlukta ilk kriter yaştır. 12 yaş ila 22 yaş arasında doğal boy uzatma yöntemleri denenmeli, cevap alınamaz ise tedaviye ya da ameliyata başvurulmalıdır. Bundan öncesinde kişinin cücelik ya da kol, bacak, parmak gibi uzuvlarında kısalık var ise bu yaşlarda tedavi de mümkündür. Öncelik kişinin bu tedaviye gerçekten ihtiyacı olup olmadığıdır. Kozmetik amaçlı boy uzatma ise 18 yaşından sonra doktor uygun gördüğü sürece gerçekleştirilebilir.

Büyüme Çizgisi Açıklığı

Hasta çocuk yaşta ise henüz büyüme çizgisi açık gözüyle bakılmaktadır. Büyüme çizgisi açık hastalarda da ameliyat yapılması tercih edilen bir durum değildir. Büyüme çizgisi kapanmış olan hastalarda da kozmetik amaçlı yapılan boy uzatmalarında daima bir psikoloğa danışılmalı ve yardım alınmalıdır.

Kemik Kalitesi

Ameliyat ya da tedavi öncesinde incelenmesi gereken bir diğer husus ise kemik kalitesidir. Ameliyat için kemik kalitesi oldukça önemlidir. Kemik kalitesi de kendi içerisinde 4 grupta incelenir.

Boy Uzatma Yöntemleri

Çeşitli durumlarda tercih edilen farklı boy uzatma yöntemleri mevcuttur. Bu yöntemlerin neler olduğundan, ne şekilde ve hangi durumlarda uygulandığından aşağıda detaylı şekilde bahsedilmiştir.

Eksternal Fiksatör ile Boy Uzatma

Eksternal fiksatör, bir çeşit uzatma cihazıdır. Eksternal fiksatör ile boy uzatmanın iki farklı çeşidi bulunmaktadır. Bunlardan ilki ilizarov yöntemi ile uzatma ikincisi ise monolateral uzatma cihazı ile uzatma yöntemidir. Özellikle eğrilik gibi problemlerde en sık kullanılan yöntem ise ilizarov yöntemidir.

İlizarov Yöntemi ile Boy Uzatma

İlizarov yöntemi ile boy uzatma cilt sorunları, enfeksiyon riski, aletin kabalığı ve hastanın isteksizliği nedeni ile boy uzatmak için en az tercih edilen yöntem olarak karşımıza çıkar. Ancak eğrilik gibi problemlerin düzeltilebilmesi için ilizarov yöntemi kullanılmaktadır.

Kapalı Sistem ile Boy Uzatma

Kemiğin, ilik boşluğu denen bölgesine bir çivi yerleştirilmesi suretiyle gerçekleştirilen bu yönteme kapalı sistem ile boy uzatma adı verilmiştir. Bu çivilerde kişiye özel olarak üretim sağlanmakta ve özel aletler yardımı ile yerleştirilen bu çiviler ile boy uzatılmaktadır. Kan üretimine herhangi bir zararı dokunmayan bu yöntemin yüksek maliyetli olması ve hassas olması sebebiyle tam yük taşıyamaması gibi dezavantajları da mevcut.

Kombine Sistem ile Boy Uzatma

Adından da anlaşıldığı üzere iki ayrı tedavi şeklinin kombine şekilde uygulanması şeklinde gerçekleştirilen bu tedavide hem içeriden çivi yerleştirilir hem de dışarıdan fiksatör cihaz kullanılır. Burada iki tedavinin birlikte uygulanmasındaki amaç, hastanın en erken şekilde cihazdan kurtulması ve anatomik bir uzama sağlanmasıdır. Tam kapalı yönteme nazaran maliyeti daha uygundur ve tam yük taşıyabilmektedir.

Precice Yöntemi

Fitbone Yöntemi

Boy Uzatma Tedavisi Sonrası

Uygulanan tedavi sonrasında ki süreçte iyileşme süreci, dikkat edilmesi gerekenler, maliyet ve ameliyat/tedavi sonucu gibi birçok husus karşımıza çıkmaktadır. Bu hususlara daha çok değinmekte fayda var.

Boy Uzatma Ameliyatında Uzama Oranları

Çocuk hastalarda eğer erken tanı ile tedaviye erken başlanmış ise 2-3 kez yapılan cerrahi müdahale sonrasında 20 ila 25 cm arasında uzama sağlanması mümkündür. Ancak yetişkinlerde durum bundan farklıdır. Yetişkin hastalarda tek müdahalede ancak 4 ila 8 cm bir uzama mümkün olur. Eğer hasta ikinci bir müdahale daha isterse bu ortalama 10 ila 14 cm’e kadar yükselebilir.

Boy Uzatma Ameliyatlarında Maliyet

Bu ameliyat ve tedavilerin maliyetleri hastane şartları, hasta durumu ve seans (müdahale) sayısı gibi birçok kriterle belirlenmektedir. Bu nedenle ameliyat ya da tedavi için ortalama bir fiyattan bahsetmek pek mümkün olmaz. Bu konuda en net bilgi ameliyatın ya da tedavinin yapılacağı hastaneden alınmalıdır.

Boy Uzatma Ameliyatı Sonrası İyileşme ve Taburcu Olma Süreci

Her uzatma işlemi öncesinde 7 ila 10 gün arasında dinlenme süresi verilir. Uzatma işlemi başladıktan sonra da her uygulamada 1 mm uzama sağlanır. Yani yaklaşık olarak 5 cm uzama için yaklaşık 50 ila 60 gün bir süre gereklidir. Uzayan kemiğin olgunlaşması ise yaklaşık olarak 1 yıl sürebilir. Tedaviden yaklaşık 5 gün sonra da hasta taburcu edilir.

Boy Uzatma Ameliyatlarında Başarı İstatistikleri

Doğru uygulanan boy uzatma yöntemleri ve ameliyatları sonucunda olumlu sonuçlar alınmaktadır. Boy uzatma ameliyatı, buna bağlı olarak başarı oranı yüksek bir ameliyattır.

Yaşam Tarzı ve Egzersiz

Hasta taburcu edilmeden evvel, yaralarına nasıl bakacağı, uzatma cihazlarını günlük hayatında nasıl kullanacağı, kişisel hijyeni nasıl sağlayacağı ve ağrı ile nasıl başa çıkması gerektiği gibi birçok konuda bilgilendirilir. Bunların yanı sıra oturma kalkma, güçlendirme ve yürüme egzersizleri hakkında da hastanın bilgilendirilmesi gerekmektedir.

Sıkça Sorulan Sorular

Boy Uzatma Ameliyatlarında Sakat Kalma Riski Var mı?

Eklem katılığı gibi risklerle karşılaşılması mümkün. Ancak sakat kalınabilmesi için ciddi bir komplikasyon yaşanması gerekir. Ameliyat sonrasında ya da ameliyat esnasında karşılaşılabilecek ciddi komplikasyon riskleri de günümüz teknolojisi ile en aza indirgenmiştir.

Ameliyatlarda Kullanılan Yöntemler Neye Göre Belirlenir?

Ameliyatta kullanılacak yöntem hastanın boy uzatma işleminin ne gerekçe ile yapıldığına göre değişiklik göstermektedir. Örneğin, kozmetik amaçlı yapılan boy uzatma işlemlerinde ilizarov yöntemi kullanılmamaktadır.

Boy Uzatma Ameliyatları Kaç Saat Sürer?

Ameliyat süresi hastaya göre değişiklik gösterecektir. Ancak ortalama bir süreden bahsedersek üç saat kadar sürdüğünü söylemek mümkün.

Boy Uzatma Ameliyatı Sonrası Ne Zaman Ayağa Kalkabilirim?

Hastanın gözetim altında geçirdiği süre ortalama 5 gündür. Bu süreden sonra hasta ayağa kalkabilir. Ancak fizik tedavi gibi yapması gereken bazı egzersizler olacaktır.

Tek Kol Kısalıklarında Hangi Yöntem Kullanılır?

Tek kol kısalıklarında, uzatma işlemi için genellikle ilizarov cihazı yani eksternal ilizarov yöntemi kullanılmaktadır. Yöntem hastaya göre değişebilir.

Boy Uzatma Ameliyatı ile En Fazla Kaç Cm Uzayabilirim?

Yetişkinlerde gerçekleştirilen boy uzatma ameliyatlarında ilk seansta 4 ila 8 santim uzama görülür. Maksimum uzama 14 santimdir. Bunun için de ikinci bir seans gerekli olur.

Boy Uzatma Ameliyatından Sonra Spor Yapılabilir mi?

Ameliyattan hemen sonra spor yapılması tavsiye edilmemektedir. Uzatma işlemi tamamlandığında kısa yürüyüşlere başlanabilir. Biraz daha ilerleyen zamanlarda bisiklet sürülebilir, yüzülebilir ve düşük tempoda koşu yapılabilir. Ancak daha ağır ve çekişmeli sporlar için yaklaşık 1 yıl beklenmesi gerekecektir.

Yaşıma Göre Boy Oranım Ne Aralıkta Olmalı?

Eğer ergenlik çağında ya da ergenlik bitiminde kişinin boyu hala 130-140 cm’den uzun değilse boy problemi yani cücelik hastalığı var demektir. Ancak ergenlik öncesinde bu boy aralığı normaldir.

Büyüme Hormonu Salgılamayan Kişilerde Nasıl Bir Tedavi Uygulanabilir?

Büyüme hormonu gerektiği şekilde salgılanmadığında boy uzaması da buna bağlı olarak anormal şekilde seyreder. Böyle durumlarda da dışarıdan hormon takviyesi yapılarak boy uzaması sağlanır. Bu tedavide dışarıdan takviye edilen hormon ile gelişimin normal seyrinde ilerlemesi amaçlanmaktadır. Bu konuda dikkat edilmesi gereken tek nokta, hormon seviyesinin sık sık kontrol edilmesi ve olması gerekenin üzerine çıkmamasıdır. Aksi takdirde farklı komplikasyonlarla karşılaşılabilir.

Ergenlik Dönemi Boy Uzamasını Nasıl Etkiler?

Ergenlik dönemi, çocukların her anlamda gelişmeye başladığı ve gençliğe adım attığı dönemdir. Ergenlik, özellikle erkekler çocuklarının en çok boy attığı zamandır. Kızlarda ise durum daha farklı seyreder. Boy uzaması yavaşlar. Spor ve beslenme ile bu yavaşlama döneminde vücuda destek olmak gerekmektedir.

Geç Ergenlik Boy Uzamasına Engel Olur mu?

Ergenlik gecikmesi, boy uzamasını da etkiler. Geciken ergenlik kemik yaşı ilerleme oranını da geciktirir. Eğer kemik yaşı takvim yaşının gerisinde ise boyun daha fazla uzayacağı varsayılmaktadır.

Kızlarda Boy Uzaması Ne Zaman Son Bulur?

Ergenlik dönemine girmesi ile birlikte kız çocukları en fazla 20-25 cm kadar daha uzar. Bu ortalama erkeklere oranla düşüktür. Kızlarda boy uzaması ilk reglden itibaren yavaşlar ve herhangi bir destek olmazsa (spor, beslenme vs.) bir süre sonra durur.

Boy Uzatan Besinler Nelerdir?

Özellikle boyun uzamasına yardımcı olan besinlerden bazıları şöyledir;

  • Süt ve Süt Ürünler
  • Balık
  • Tavuk
  • Kırmızı Et
  • Yumurta
  • Sebze ve Meyveler
  • Kuru Meyveler
  • Susam
  • Soya
  • Nişasta ve Hububatlar
  • Yulaf

Süt İçmek Boy Uzamasını Artırır mı?

Doğru dönemde tüketilen doğru yiyecek ve içecekler boy uzamasına katkıda bulunur. Bu içecekler ve yiyecekler arasında süt ve süt ürünleri önemli bir paya sahiptir.

Hangi Spor Dalları Boy Uzamasında Etkilidir?

Boyun uzamasında yardımcı olan bazı spor dalları şu şekildedir;

  • Basketbol
  • Voleybol
  • Yüzme

Bu spor dalları haricinde squat jump, depth jump ve tek ayak üstünde zıplama gibi egzersizler de boyun uzamasına yardımcı olmaktadır.

Alternatif Tedavi ile Boy Uzatmak Mümkün müdür?

Eğer büyüme çizgisi hala açık ise alternatif tedavilerin işe yarayabileceğinden söz edebiliriz. Ancak bir sağlık sorunu mevcut ise ya da artık büyüme çizgisi kapanmış ise bu konuda bir doktora danışmak daha doğru olacaktır.

Hormon Desteği ile Boy Uzatmak Mümkün müdür?

Eğer kişinin boy kısalığının sebebi hormon eksikliği ise dışarıdan takviye ile boyun uzatılması mümkün olabilir. Ancak bu durum sadece hormon eksikliğinden dolayı kısalığa çözüm olabilir. Herkese bu şekilde bir tedavi uygulanmaz.

Boy Kısalığını Engellemenin Bir Yöntemi Var mı?

Eğer bir sağlık problemi yoksa ve kişi genetik olarak kısa boylu değilse spor, egzersiz, beslenme ve sağlıklı yaşam ile boyunun kısa kalmasını engelleyebilir. Diğer türlü durumlarda yardım alması gerekecektir.

Boy Uzatma Tedavisi Nasıl Yapılır?

Boy uzatma tedavisine hangi yaşta başlandığı tedavinin nasıl yapılacağını belirler. Ergenliğe kadar gelen süreçte kemik gelişimi sürdüğü için tedavinin temelini bu gelişimi tetikleyecek uygulamalar oluşturur. Çeşitli hormon tedavileri, büyüme faktörü destekleri, kürler ergenlik dönemi boy uzatma tedavi yöntemleridir. Yirmili yaşlardan sonra ise cerrahi uygulamalar devreye girer. Bu uygulamalarda ayak kemikleri uygun bir noktadan çatlatılır. Sonrasında ise özel aparatlarla her gün bir miktar ayrılarak vücudun bu alanı doldurması sağlanır. Cerrahi uygulama kemiğin içinden veya dışında yapılabilir.