Tendon Kopması Ameliyatı
Tendon kopması ameliyatı, kası kemiğe bağlayan tendonun kopan uçlarının dikilmesi ya da tendonun kemiğe yeniden tutturulmasıdır. Ameliyattan sonra tendon atel ya da botla korunur ve iyileşme fizik tedaviyle birlikte birkaç ay sürer.

Özet
Tendonlar, kasları kemiklere bağlayan sağlam ve esnek bağ dokusu şeritleridir. Kas kasıldığında tendon bu gücü kemiğe iletir ve eklem hareket eder. Tendon; ani ve güçlü bir zorlanmayla (örneğin sıçrarken ya da ağır bir yükü kaldırırken), keskin bir cisimle kesilerek ya da yaşla ve bazı hastalıklarla zayıflaması sonucu kısmen yırtılabilir veya tamamen kopabilir. En sık kopan tendonlar topuktaki Aşil tendonu, el ve parmak tendonları, dirsek ve omuzdaki biseps tendonu, omuzdaki rotator manşet tendonları ve dizdeki kuadriseps ile patellar tendondur.
Tendon kopması ameliyatında kopan uçlar özel dikişlerle birleştirilir ya da tendon kemiğe yeniden tutturulur. Ameliyat tendona göre genel, bölgesel ya da lokal anesteziyle, çoğunlukla 1-2 saatte yapılır ve hastaların çoğu aynı gün ya da ertesi gün taburcu olur. Her tendon kopması ameliyat gerektirmez: örneğin Aşil tendonu kopmasında alçı ya da özel botla yapılan ameliyatsız tedavi de bir seçenektir. Elde kesilen tendonlar ve dizdeki tam kopmalar ise genellikle ameliyatla onarılır. Ameliyattan sonra tendon birkaç hafta atel, alçı ya da botla korunur; tendonun kaynaması 6-12 hafta sürer ve tam iyileşme, tendona göre birkaç aydan bir yıla kadar uzayabilir.
Hakkında
Tendon Kopması Nedir?
Tendon kopması, tendonun liflerinin kısmen ya da tamamen ayrılmasıdır. Kısmi yırtıkta tendon hâlâ bir ölçüde işlev görür; tam kopmada ise kasın gücü kemiğe iletilemez ve ilgili hareket zayıflar ya da yapılamaz. Tendon kopmaları iki ana şekilde olur: sağlıklı ya da daha önceden yıpranmış bir tendonun ani zorlanmayla kopması ve elde ya da ayakta keskin bir cisimle kesilmesi.
Risk Etkenleri
- Yaş: Tendonların kanlanması ve esnekliği yaşla azalır; Aşil ve biseps kopmaları en sık orta yaşta görülür.
- Ani ve yoğun spor: Hazırlıksız, ara ara yapılan sıçrama ve ani hızlanma gerektiren sporlar (futbol, basketbol, tenis, badminton gibi) riski artırır.
- Kortizon: Uzun süreli kortizon kullanımı ve özellikle tendon çevresine yapılan kortizon iğneleri tendonu zayıflatabilir.
- Bazı antibiyotikler: Siprofloksasin ve levofloksasin gibi florokinolon grubu antibiyotikler, özellikle ileri yaşta ve kortizonla birlikte kullanıldığında tendon kopması riskini artırır. Bu ilaçları kullanırken topukta ya da başka bir tendonda ağrı olursa doktorunuza başvurun.
- Eşlik eden hastalıklar: Şeker hastalığı, böbrek yetmezliği, romatoid artrit, gut ve fazla kilo.
- Sigara: Tendonun kanlanmasını ve iyileşmesini olumsuz etkiler.
- Kesici alet yaralanmaları: Cam, bıçak ya da makine yaralanmaları el ve ayak tendonlarını kesebilir.
Belirtiler
- Ani ağrı: Kopma anında ani, keskin bir ağrı olur. Aşil tendonu koptuğunda hastalar çoğu zaman topuklarına "arkadan tekme yemiş" ya da "taş çarpmış" gibi hisseder.
- Kopma sesi: Bazı hastalar yaralanma anında bir "pat" sesi duyar.
- Güç kaybı: Aşil kopmasında parmak ucunda yükselememe, el tendonu kesisinde parmağı bükememe ya da düzeltememe, dizdeki kopmada bacağı düzeltememe görülür.
- Şişlik ve morarma: Kopma bölgesinde şişlik ve morluk gelişir.
- Çöküntü ya da şekil değişikliği: Tendon üzerinde elle hissedilen bir boşluk olabilir; omuzda biseps kopmasında kol önünde kasın aşağı kayması ile şişkinlik görülebilir.
Önemli bir uyarı: Aşil tendonu koptuğunda hasta çoğu zaman yürüyebilir ve ayak bileğini zayıf da olsa oynatabilir, çünkü diğer kaslar bu hareketi kısmen sürdürür. Bu nedenle Aşil kopması "burkulma" sanılarak sık atlanır. Elde bir kesiden sonra parmakta uyuşma varsa sinir de yaralanmış olabilir.
Tanı
Tanı çoğunlukla ortopedi ve travmatoloji uzmanının muayenesiyle konur. Aşil kopmasında hasta yüzüstü yatarken baldır sıkılır; ayak hareket etmiyorsa tendon kopmuş olabilir (Thompson testi). Gerekirse ultrason ya da MR ile kopmanın yeri ve tendon uçları arasındaki mesafe değerlendirilir. Kemik parçası koparıp koparmadığını görmek için röntgen çekilebilir.
Ameliyatsız Tedavi Seçenekleri
- Aşil tendonu kopması: Ayak ucu aşağı bakacak şekilde alçı ya da özel bot ile başlayan, kontrollü olarak erken yük verilen ve fizik tedaviyle desteklenen tedavi, birçok çalışmada ameliyata yakın sonuçlar vermiştir. Yeniden kopma riski ameliyatsız tedavide biraz daha yüksek olabilir, ameliyatta ise yara ve sinir sorunları görülebilir. Karar hastanın yaşına, aktivitesine ve eşlik eden hastalıklarına göre birlikte verilir.
- Omuzdaki biseps uzun başı kopması: Çoğu hastada ameliyatsız izlenir; kolda bir miktar şekil değişikliği ve hafif güç kaybı kalabilir.
- Parmak ucunda çekiç parmak (mallet parmak): Parmağın uç ekleminde düzeltici tendonun kopmasıdır; çoğunlukla birkaç hafta kesintisiz takılan bir atelle tedavi edilir.
- Kısmi yırtıklar ve bazı omuz (rotator manşet) yırtıkları: Dinlenme, ağrı kesiciler ve fizik tedavi ile tedavi edilebilir.
Kanıtları sınırlı olduğu için PRP (trombositten zengin plazma) gibi enjeksiyonlar, tendon kopmasında standart bir tedavi değildir.
Ameliyat Kimlere Önerilir?
- Elde ya da ayakta kesici aletle tendonu kesilen hastalar
- Dizde kuadriseps ya da patellar tendonu tamamen kopan, bacağını düzeltemeyen hastalar
- Dirsekteki biseps tendonu kopan ve kol gücüne ihtiyaç duyan aktif hastalar
- Aşil tendonu kopan ve özellikle yoğun spora dönmek isteyen ya da ameliyatı tercih eden hastalar
- Ameliyatsız tedaviye rağmen ağrı ve güç kaybı süren ya da geç fark edilmiş kopmaları olan hastalar
Ameliyatın Zamanlaması
Bazı tendonlarda erken onarım daha iyi sonuç verir. Elde kesilen tendonların ilk günlerde, dirsekteki biseps ve dizdeki tendon kopmalarının ilk birkaç hafta içinde onarılması tercih edilir. Zaman geçtikçe kopan tendon uçları geriye çekilir ve kas kısalır; bu durumda uçları birleştirmek zorlaşır ve tendon grefti gerekebilir. Geç fark edilmiş kopmalar da çoğu zaman tedavi edilebilir, ancak ameliyat daha karmaşık, iyileşme daha uzun olabilir.
Ameliyat Nasıl Yapılır?
- Anestezi: El tendonu onarımları sıklıkla lokal ya da bölgesel (kolun uyuşturulması) anesteziyle, bacak tendonları spinal (belden) ya da genel anesteziyle yapılır.
- Kesi: Kopan tendonun üzerinden bir kesi yapılır. Aşil tendonunda bazı hastalarda birkaç küçük kesiyle (mini açık ya da perkütan yöntem) onarım yapılabilir.
- Onarım: Tendonun kopan uçları bulunur ve güçlü özel dikişlerle birbirine dikilir. Tendon kemikten koptuysa kemiğe açılan küçük bir tünel ya da kemiğe yerleştirilen ankor denen küçük vidalar aracılığıyla yeniden tutturulur.
- Greft: Uçlar arasında büyük bir boşluk varsa vücudun başka bir yerinden alınan bir tendon parçasıyla (greft) boşluk köprülenebilir. Ağır yaralanmalarda onarım iki ayrı ameliyatta tamamlanabilir.
- Sinir ve damar kontrolü: Kesi yaralanmalarında aynı bölgedeki sinir ve damarlar da kontrol edilir; yaralanmışsa aynı ameliyatta onarılır.
- Kapatma ve koruma: Kesi kapatılır ve onarılan tendon gerilmeyecek bir pozisyonda atel, alçı ya da özel botla korunur.
Riskler ve Komplikasyonlar
- Yapışıklık ve sertlik: Onarılan tendon çevre dokulara yapışabilir ve eklem hareketini kısıtlayabilir. Özellikle el tendonlarında görülür; düzenli egzersiz riski azaltır, bazen ek ameliyat gerekebilir.
- Yeniden kopma: Onarılan tendon, tam güçlenmeden zorlanırsa yeniden kopabilir. Aşil tendonu onarımından sonra bu oran yaklaşık yüzde 5 civarında bildirilmektedir.
- Yara sorunları ve enfeksiyon: Özellikle Aşil tendonu üzerindeki ince deride yara iyileşmesi gecikebilir.
- Sinir yaralanması: Kesi çevresinde uyuşukluk olabilir; Aşil onarımında ayağın dış kenarındaki duyuyu sağlayan sinir etkilenebilir.
- Güç ve hareket kaybı: Özellikle ağır yaralanmalarda tendon eskisinden daha zayıf kalabilir ve hareket tam geri gelmeyebilir.
- Bacakta pıhtı: Bacak tendonu ameliyatlarından sonra, bacak hareketsiz kaldığı için risk artar; gerekirse pıhtı önleyici ilaç verilir.
- Anesteziye bağlı riskler: Bulantı, ilaç reaksiyonları gibi genellikle geçici sorunlar görülebilir.
Ameliyat Öncesi
İlk Yardım
- Kesi yaralanmasında: Kanamayı temiz bir bezle bastırarak durdurun, eli kalp seviyesinin üzerinde tutun ve vakit kaybetmeden acil servise başvurun.
- Aşil ya da diz tendonu kopmasında: Bacağa yük vermeyin, soğuk uygulayın, bacağı yükseltin ve en kısa sürede değerlendirilin.
Tetkikler
- Muayene ve görüntüleme: Kopmanın yeri ve büyüklüğü muayene, ultrason ya da MR ile değerlendirilir; gerekirse röntgen çekilir.
- Kan tahlilleri: Kan sayımı ve gerekirse pıhtılaşma testleri yapılır; şeker hastalığı gibi tendonu zayıflatan durumlar araştırılabilir.
- Anestezi değerlendirmesi: Yaşa ve eşlik eden hastalıklara göre EKG gibi ek tetkikler istenebilir.
İlaçlar
Kullandığınız tüm ilaçları, bitkisel ürünleri ve takviyeleri doktorunuza bildirin. Aspirin, varfarin ve diğer kan sulandırıcı ilaçları doktorunuza danışmadan bırakmayın; ne zaman ve nasıl bırakılacağına doktorunuz karar verir. Kortizon ya da florokinolon grubu antibiyotik kullanıyorsanız bunu mutlaka belirtin.
Açlık
Katı yiyecekler genellikle ameliyattan 6 saat önce kesilir; su gibi berrak sıvılar ameliyattan 2 saat öncesine kadar içilebilir. Yalnızca lokal anesteziyle yapılacak el ameliyatlarında açlık gerekmeyebilir. Kesin süreyi anestezi ekibi size söyler.
Sigara
Sigara tendonun ve yaranın iyileşmesini geciktirir, yara sorunları ve enfeksiyon riskini artırır. Ameliyattan önce ve iyileşme süresince sigara içilmemesi önerilir.
Hazırlık
- Bacak ameliyatı olacaksanız koltuk değneklerini önceden temin edin ve kullanmayı öğrenin.
- Bir süre tek elinizle ya da tek ayağınızla yaşamaya göre evinizi düzenleyin.
- Taburculukta sizi eve götürecek ve ilk günlerde yardımcı olacak birini ayarlayın.
Ameliyat Sonrası
İlk Günler
Hastaların çoğu ameliyat günü ya da ertesi gün taburcu olur. Onarılan tendon atel, alçı ya da özel botla korunur ve bu koruma doktorunuz izin verene kadar çıkarılmamalıdır. Şişliği azaltmak için ameliyatlı el ya da bacak, özellikle ilk iki haftada mümkün olduğunca kalp seviyesinin üzerinde tutulmalıdır.
Ağrı
İlk birkaç gün ağrı olması normaldir ve doktorunuzun önerdiği ağrı kesicilerle kontrol edilir. Ağrı genellikle günler içinde azalır. Giderek artan ağrı, atelin ya da alçının sıkması, parmaklarda morarma ya da uyuşma olursa hemen doktorunuza başvurun.
Yara Bakımı
Yarayı temiz ve kuru tutun; duş alırken atel ya da alçıyı su geçirmeyen bir örtüyle koruyun. Dikişler genellikle 10-14 gün içinde alınır. Atel çıkarıldıktan sonra iz bölgesine kokusuz nemlendirici sürmek kaşıntıyı azaltır.
Fizik Tedavi
Fizik tedavi, tendon ameliyatından iyi sonuç almanın en önemli parçasıdır. Tendonun yapışmasını önlemek için çoğu zaman ilk haftalarda kontrollü hareketlere başlanır; zorlama ve güçlendirme egzersizleri ise tendon yeterince kaynadıktan sonra eklenir. Egzersizleri fizyoterapistin ya da el terapistinin gösterdiği şekilde, her gün düzenli yapmalısınız.
İyileşme Takvimi
- El ve parmak tendonları: Atel genellikle birkaç hafta kullanılır ve el terapisi ilk haftada başlar. Elin normal kullanımına dönmek 12 haftayı bulabilir; ağır işler için daha uzun süre gerekebilir.
- Aşil tendonu: Hastalar ilk haftalarda koltuk değnekleriyle, alçı ya da özel bot içinde yürür; bot genellikle 6-10 hafta kullanılır. Tam aktiviteye dönüş yaklaşık 6 ay, tam iyileşme yaklaşık 9 ay sürer.
- Dirsekteki biseps tendonu: Kol bir süre atelle korunur; hafif günlük işlere birkaç hafta içinde dönülür, ağır kaldırmaya genellikle 3-4 aydan sonra izin verilir.
- Dizdeki kuadriseps ve patellar tendon: Diz bir süre düz tutan bir dizlikle korunur; tam iyileşme birkaç ay ile bir yıl arasında sürebilir.
İşe Dönüş
Masa başı işlere, ameliyat edilen tendona ve iyileşmenize göre genellikle 2-6 hafta içinde dönülebilir. Elini ya da bacağını yoğun kullanan ve ağır bedensel iş yapan kişilerde bu süre 3-6 ay ya da daha uzun olabilir. Kesin süreyi doktorunuz belirler.
Araç Kullanma
Atel, alçı ya da bot kullanırken ve ağrı kesici alırken araç kullanılmamalıdır. Araç kullanmaya ancak ilgili el ya da ayak direksiyon, vites ve frene güvenle hâkim olacak gücü kazandığında ve doktorunuz onay verdiğinde başlayabilirsiniz.
Spora Dönüş
Spora dönüş, tendonun gücü ve hareket açıklığı yeterli düzeye geldiğinde, kademeli olarak yapılır. Aşil tendonu ameliyatından sonra koşu ve sıçrama gerektiren sporlara genellikle 6 aydan önce dönülmez. Erken ve kontrolsüz dönüş yeniden kopma riskini artırır.
Beslenme
İyileşme döneminde yeterli protein içeren dengeli bir beslenme önerilir. Tendon iyileşmesi için özel bir diyet ya da takviye gerektiğine dair yeterli kanıt yoktur.
Ne Zaman Doktora Başvurmalısınız?
- Ateş, yarada artan kızarıklık, akıntı ya da kötü koku
- Atel ya da alçının içinde artan ağrı, parmaklarda morarma, soğukluk ya da uyuşma
- Elde ya da ayakta ani hareket kaybı veya ameliyat bölgesinde yeni bir kopma hissi
- Baldırda ağrılı şişlik
- Ani nefes darlığı ya da göğüs ağrısı (hemen acile başvurun)
İlgili tedaviler ve ameliyatlar
İlgili tedaviler
İlgili ameliyatlar
Sık Sorulan Sorular
Tendon kopması nedir?
Tendon kopması, kası kemiğe bağlayan tendonun liflerinin kısmen ya da tamamen ayrılmasıdır. Tam kopmada kasın gücü kemiğe iletilemez ve ilgili hareket zayıflar ya da yapılamaz. En sık Aşil, el ve parmak, biseps, omuz ve diz tendonlarında görülür.
Kimler tendon kopması riski altındadır?
Orta yaşta hazırlıksız ve ara ara yoğun spor yapanlar, uzun süre kortizon kullananlar ya da tendon çevresine kortizon iğnesi yapılanlar, siprofloksasin ve levofloksasin gibi florokinolon grubu antibiyotikleri kullananlar daha fazla risk altındadır. Şeker hastalığı, böbrek yetmezliği, romatoid artrit, gut, fazla kilo ve sigara da riski artırır.
Tendon koptuğunu nasıl anlarım?
Kopma anında ani ve keskin bir ağrı, bazen bir kopma sesi, ardından şişlik, morarma ve güç kaybı olur. Aşil kopmasında topuğa arkadan tekme yemiş gibi bir his ve parmak ucunda yükselememe tipiktir. Bu belirtilerde vakit kaybetmeden bir ortopedi uzmanına başvurmalısınız.
Aşil tendonu koptuğunda yürünebilir mi?
Evet, Aşil tendonu koptuğunda birçok hasta topallayarak da olsa yürüyebilir, çünkü diğer kaslar ayak bileği hareketini kısmen sürdürür. Bu nedenle Aşil kopması burkulma sanılarak sık atlanır. Yürüyebiliyor olmanız tendonun sağlam olduğu anlamına gelmez; muayene gerekir.
Elimde kesi var, tendon kopmuş olabilir mi?
Kesiden sonra parmağınızı bükemiyor ya da düzeltemiyorsanız tendon kesilmiş olabilir; parmakta uyuşma varsa sinir de yaralanmış olabilir. Kanamayı temiz bir bezle bastırarak durdurun ve vakit kaybetmeden acil servise başvurun. El tendonlarının ilk günlerde onarılması daha iyi sonuç verir.
Her tendon kopması ameliyat gerektirir mi?
Hayır. Aşil tendonu kopması alçı ya da özel botla ameliyatsız tedavi edilebilir, omuzdaki biseps uzun başı kopmalarının çoğu ameliyatsız izlenir ve parmak ucundaki çekiç parmak çoğunlukla atelle tedavi edilir. Elde kesilen tendonlar ve dizdeki tam kopmalar ise genellikle ameliyatla onarılır.
Aşil tendonu kopması ameliyatsız tedavi edilebilir mi?
Evet, birçok hastada edilebilir. Ayak ucu aşağı bakacak şekilde alçı ya da özel bot ile başlayan ve erken yük verilen fonksiyonel tedavi, çalışmalarda ameliyata yakın sonuçlar vermiştir; yeniden kopma riski ameliyatsız tedavide biraz daha yüksek olabilir. Karar hastanın yaşına, aktivitesine ve yaralanmanın özelliklerine göre doktorla birlikte verilir.
Tendon kopması ameliyatı nasıl yapılır?
Kopan tendonun üzerinden bir kesi yapılır, tendon uçları bulunur ve güçlü özel dikişlerle birbirine dikilir. Tendon kemikten koptuysa kemiğe yerleştirilen küçük ankorlarla ya da kemik tüneliyle yeniden tutturulur. Uçlar arasında büyük boşluk varsa başka bir yerden alınan tendon grefti kullanılabilir.
Tendon kopması ameliyatı ne zaman yapılmalı?
Bazı tendonlarda erken onarım daha iyi sonuç verir: elde kesilen tendonların ilk günlerde, dirsekteki biseps ve dizdeki tendon kopmalarının ilk birkaç hafta içinde onarılması tercih edilir. Zaman geçtikçe tendon uçları geriye çekilir ve onarım zorlaşır. Geç fark edilmiş kopmalar da çoğu zaman tedavi edilebilir, ancak greft gerekebilir ve iyileşme uzayabilir.
Tendon kopması ameliyatı ne kadar sürer?
Ameliyat çoğunlukla 1-2 saat sürer. Süre; kopan tendona, sinir ya da damar onarımı gerekip gerekmediğine ve greft kullanılıp kullanılmadığına göre değişir.
Tendon ameliyatında hangi anestezi kullanılır?
El tendonu onarımları sıklıkla lokal ya da bölgesel anesteziyle, yani yalnızca kol uyuşturularak yapılır. Aşil ve diz tendonu ameliyatlarında spinal (belden) ya da genel anestezi kullanılabilir. Hangi yöntemin uygun olduğuna anestezi uzmanı sizinle birlikte karar verir.
Ameliyattan sonra hastanede kaç gün kalınır?
Hastaların çoğu ameliyat günü ya da ertesi gün taburcu olur. Ağrının kontrol altında olması ve atel ya da koltuk değnekleriyle güvenle hareket edebilmek taburculuk için yeterlidir.
Tendon kopması ameliyatı ağrılı mıdır?
Ameliyat sırasında anestezi nedeniyle ağrı hissedilmez. Ameliyattan sonraki ilk günlerde ağrı olması normaldir ve ağrı kesicilerle kontrol edilir; ağrı genellikle günler içinde azalır. Giderek artan ağrı ya da atelin sıkması durumunda doktorunuza başvurmalısınız.
Tendon ameliyatından sonra iyileşme ne kadar sürer?
Tendonun kaynaması genellikle 6-12 hafta sürer; bu sürede tendon atel, alçı ya da botla korunur. El tendonlarında elin normal kullanımına dönmek 12 haftayı bulabilir. Aşil tendonu ameliyatından sonra tam aktiviteye dönüş yaklaşık 6 ay, tam iyileşme yaklaşık 9 ay sürer.
Ameliyattan sonra fizik tedavi gerekli mi?
Evet. Fizik tedavi, tendonun çevre dokulara yapışmasını ve eklem sertliğini önlemek ve gücü geri kazanmak için gereklidir. Çoğu zaman ilk haftalarda kontrollü hareketlerle başlar, güçlendirme egzersizleri tendon kaynadıktan sonra eklenir. Egzersizleri düzenli yapmak sonucu doğrudan etkiler.
Aşil tendonu ameliyatından sonra ne zaman yürüyebilirim?
Hastalar genellikle ilk haftalarda koltuk değnekleriyle, alçı ya da özel bot içinde yürür. Ayağa ne zaman ve ne kadar yük verileceğini cerrahınız belirler; birçok merkezde ilk haftalarda kontrollü yük verilmeye başlanır. Bot genellikle 6-10 hafta kullanılır.
Tendon ameliyattan sonra tekrar kopar mı?
Onarılan tendon yeniden kopabilir; Aşil tendonu onarımından sonra bu oran yaklaşık yüzde 5 civarında bildirilmektedir. Tendon tam güçlenmeden zorlamak riski artırır. Atel kullanımı, egzersiz programı ve spora dönüş için verilen sürelere uymak riski azaltır.
Tendon kopması ameliyatının riskleri nelerdir?
Başlıca riskler tendonun çevreye yapışması ve eklem sertliği, yeniden kopma, yara iyileşme sorunları ve enfeksiyon, kesi çevresinde uyuşukluk, güç ve hareket kaybı ve bacak ameliyatlarından sonra pıhtıdır. Ciddi komplikasyonlar seyrektir; riskler ameliyattan önce sizinle konuşulur.
Ameliyat olunmazsa ne olur?
Ameliyat gerektiren bir kopma tedavi edilmezse ilgili harekette kalıcı güç kaybı ve işlev bozukluğu olabilir; örneğin el tendonu kesisinde parmak bükülemez, dizdeki tam kopmada bacak düzeltilemez. Aşil kopması gibi bazı durumlarda ise ameliyatsız tedavi bilinçli olarak tercih edilebilir. Hangi yolun uygun olduğunu muayene sonrası doktorunuzla birlikte belirlersiniz.
Ameliyattan sonra işe ne zaman dönebilirim?
Masa başı işlere, ameliyat edilen tendona ve iyileşmenize göre genellikle 2-6 hafta içinde dönülebilir. Elini ya da bacağını yoğun kullanan ve ağır bedensel iş yapan kişilerde bu süre 3-6 ay ya da daha uzun olabilir. Kesin süreyi doktorunuz belirler.
Tendon ameliyatından sonra araç kullanabilir miyim?
Atel ya da bot kullanırken ve ağrı kesici alırken araç kullanılmamalıdır. Aracı güvenle kullanmak için ilgili el ya da ayağın frene, direksiyona ve vitese yetecek gücü kazanmış olması gerekir. Ne zaman başlayabileceğinizi doktorunuza sorun.
Ameliyattan sonra spora ne zaman dönebilirim?
Spora dönüş, tendonun gücü ve hareket açıklığı yeterli düzeye geldiğinde kademeli olarak yapılır. Aşil tendonu ameliyatından sonra koşu ve sıçrama gerektiren sporlara genellikle 6 aydan önce dönülmez. Erken dönüş yeniden kopma riskini artırır.
Tendon ameliyatından sonra iz kalır mı?
Her cerrahi kesi iz bırakır, ancak iz zamanla soluklaşır ve belirginliği azalır. Aşil tendonunda bazı hastalarda birkaç küçük kesiyle onarım yapılabilir. Atel çıkarıldıktan sonra nemlendirici kullanmak ve izi ilk aylarda güneşten korumak izin daha iyi görünmesine yardımcı olur.
Tendon kopmasında PRP tedavisi işe yarar mı?
PRP (trombositten zengin plazma) enjeksiyonunun tendon kopmasında iyileşmeyi hızlandırdığı güvenilir çalışmalarla gösterilmemiştir. Bu nedenle tendon kopmasının standart tedavisi değildir. Uygulanması düşünülüyorsa beklenen yarar doktorunuzla açıkça konuşulmalıdır.
Ameliyattan sonra hangi belirtilerde doktora başvurmalıyım?
Ateş, yarada artan kızarıklık ya da akıntı, atelin içinde artan ağrı, parmaklarda morarma ya da uyuşma ve ani hareket kaybı durumunda doktorunuza başvurun. Baldırda ağrılı şişlik, ani nefes darlığı ya da göğüs ağrısı pıhtı belirtisi olabilir ve acil değerlendirme gerektirir.
Kaynaklar
- MedlinePlus (ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi). Tendon repair
- MedlinePlus (ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi). Achilles tendon repair
- NHS (İngiltere Ulusal Sağlık Servisi). Hand tendon repair
- Bozok Tıp Dergisi (DergiPark). Akut Aşil Tendon Rüptürlerinde Konservatif Tedavi, Perkütan ve Açık Cerrahinin Klinik Sonuçlarının Karşılaştırılması
- ODÜ Tıp Dergisi (DergiPark). Akut Aşil Tendon Rüptürlerinde Cerrahi ve Cerrahi Dışı Tedavi Yöntemlerinin Karşılaştırılması: Bir Derleme