HASTALIK

Albüminüri (Proteinüri)

Albüminüri (proteinüri), idrarda normalden fazla albümin ya da protein bulunmasıdır ve böbrek hasarının erken bir işareti olabilir. Tanı idrar tahlili ve albümin/kreatinin oranı ile konur, tedavi altta yatan nedene yöneliktir.

Son güncelleme: 15.11.2026
Albüminüri (Proteinüri)

Özet

Albümin, kanda bulunan ve vücudun ihtiyaç duyduğu bir proteindir. Dokuların onarımına ve damarlar içindeki sıvı dengesinin korunmasına yardımcı olur. Sağlıklı böbrekler kanı süzerken albümini kanda tutar. Albüminin idrarda belirgin miktarda bulunmasına albüminüri, idrarda albümin dahil toplam protein fazlalığına ise proteinüri denir. Albümin idrar proteininin bir bölümüdür, bu nedenle iki terim birbirine yakın kullanılsa da tam eş anlamlı değildir.

Albüminüri çoğu zaman belirti vermez ve rutin idrar tahliliyle fark edilir. Ateş, ağır egzersiz ya da susuzluk gibi nedenlerle geçici olabilir ve neden ortadan kalkınca geçer. Yükseklik üç ay ya da daha uzun sürerse ve tekrar testlerde de saptanırsa kronik böbrek hastalığı açısından değerlendirme gerekir. Bu nedenle tek bir yüksek sonuç tanı koydurmaz, test tekrarlanır.

Tedavi, albüminüriye yol açan nedene yöneliktir. Diyabet ve yüksek tansiyonun kontrolü en önemli adımdır. Bazı hastalarda böbreği koruyan ilaçlar kullanılır. İlaçlar hekim kontrolünde kullanılmalı, doktora danışmadan başlanmamalı ya da bırakılmamalıdır.

Hakkında

Albüminüri Nedir?

Sağlıklı bir kişide idrarda çok az albümin bulunur. İdrar albümin/kreatinin oranı (AKO) yaklaşık 30 mg/g altında ise normal kabul edilir. Güncel böbrek kılavuzlarında albüminüri üç kategoride değerlendirilir: A1 (30 mg/g altı, normal ya da hafif artmış), A2 (30-300 mg/g, orta derecede artmış) ve A3 (300 mg/g üzeri, belirgin artmış). Eskiden bu düzeyler "mikroalbüminüri" ve "makroalbüminüri" olarak adlandırılırdı. Böbrek hasarında idrara önce albümin, daha sonra diğer proteinler geçer.

Albüminüri tek başına bir hastalık değil, bir bulgudur. Düzeyi, böbrek hastalığının ilerleme riskini ve kalp-damar hastalığı riskini göstermesi açısından önemlidir. İdrar albüminini azaltan tedaviler, böbrek yetmezliğine ilerleme riskini azaltabilir. Düzey aynı kalıyor ya da düşüyorsa tedavi işe yarıyor olabilir.

Albüminüri Türleri

  • Geçici (aralıklı) albüminüri: En sık görülen biçimdir. Ateş, ağır egzersiz, susuzluk, idrar yolu enfeksiyonu gibi durumlarda ortaya çıkar ve genellikle neden ortadan kalkınca kendiliğinden geçer.
  • Ortostatik proteinüri: İdrarda protein yalnızca ayakta ya da otururken bulunur, yatarken ve sabah ilk idrarda bulunmaz. Daha çok genç ve ergenlerde görülür (ergenlerin yaklaşık %2-5'inde), 30 yaşından sonra nadirdir. Zararsızdır, tedavi gerektirmez ve çoğunlukla yaşla birlikte kaybolur. Tanı, gün içinde ve sabah ilk iş alınan iki ayrı idrar örneğinin karşılaştırılmasıyla konur.
  • Kalıcı albüminüri: Tekrar eden testlerde en az üç ay boyunca sürer. Diyabet, yüksek tansiyon ve glomerülonefrit gibi böbrek hastalıkları ya da bazı sistemik hastalıklarla ilişkilidir ve araştırılması gerekir.

Tedavi Yaklaşımı

Tedavi nedene göre planlanır. Kan şekerinin ve tansiyonun hedef düzeyde tutulması, tuzun azaltılması, kilo kontrolü, düzenli egzersiz ve sigaranın bırakılması temel önlemlerdir. Albüminürisi olan diyabet ve tansiyon hastalarında ACE inhibitörü ya da ARB grubu ilaçlar sıklıkla tercih edilir. Kronik böbrek hastalığı olanlarda bazı hastalarda SGLT2 inhibitörleri gibi böbreği koruyucu ilaçlar da kullanılabilir. Ödem olduğunda idrar söktürücüler (diüretikler) verilebilir.

Ağrı kesici ve ateş düşürücü ilaçlardan NSAİİ grubu (ibuprofen, diklofenak gibi) böbreğe zarar verebilir. Böbrek sorunu olan kişiler bu ilaçları hekime danışmadan kullanmamalıdır. İlaç seçimi ve dozunu mutlaka hekim belirler. Böbrek hasarı çok ilerlerse diyaliz ya da böbrek nakli gündeme gelebilir, ancak bu yalnızca ileri evre hastalarda söz konusudur.

Nedenleri

Albüminüri, böbreğin süzme birimlerinin (glomerüllerin) zarar görmesi ya da süzme yükünün artması sonucu ortaya çıkar. Nedenler geçici ve kalıcı olarak ayrılabilir.

Geçici Nedenler

  • Ateşli hastalıklar ve enfeksiyonlar (idrar yolu enfeksiyonu dahil)
  • Ağır ve yorucu egzersiz
  • Susuzluk (dehidratasyon)
  • Duygusal ya da fiziksel stres, soğuğa maruz kalma
  • Menstrüel kanama veya idrarda kan, sonucu yanlış yükseltebilir

Kalıcı Nedenler

  • Diyabet (şeker hastalığı): Yıllarca yüksek seyreden kan şekeri böbrek damarlarına zarar verir. Diyabetik böbrek hastalığının ilk bulgusu çoğu zaman idrarda albümin artışıdır.
  • Yüksek tansiyon: Uzun süre kontrol edilmeyen yüksek tansiyon böbrek damarlarına zarar verir ve idrara albümin geçişini artırır.
  • Glomerülonefrit ve nefrotik sendrom: Böbreğin süzme birimlerinin iltihabı ya da hasarı, çoğu zaman yüksek miktarda protein kaybına yol açar.
  • Sistemik hastalıklar: Lupus (SLE), amiloidoz, multipl miyelom gibi hastalıklar böbreği etkileyebilir.
  • Kalp yetmezliği, obezite ve ilaçlar: Bazı ilaçlar (özellikle uzun süreli NSAİİ kullanımı) ve obezite böbrek süzme sistemini etkileyebilir.
  • Preeklampsi: Gebeliğin ikinci yarısında yüksek tansiyonla birlikte idrarda protein çıkması preeklampsiyi düşündürür ve acil değerlendirme gerektirir.

Diyabet ve Tansiyon Hastalarında Albüminüri

Diyabet ve yüksek tansiyon, albüminürinin en sık iki nedenidir. Bu hastalarda böbrek hasarı belirti vermeden başladığı için düzenli idrar albümin testi yapılması önerilir. Pozitif sonuç çıkarsa hekim, üç ila altı ay içinde testi tekrarlayarak sonucu doğrular.

Belirtileri

Albüminüri çoğunlukla uzun süre belirti vermez. Hasar ilerleyip idrarda protein kaybı belirginleştiğinde bazı bulgular ortaya çıkabilir. Bu nedenle risk altındaki kişilerde düzenli tarama önemlidir.

Olası Belirtiler

  • İdrarda köpürme: İdrarın uzun süre sönmeyen, bol köpüklü olması idrardaki protein fazlalığını düşündürebilir. Tek başına tanı koydurmaz.
  • Şişlik (ödem): Göz çevresinde (özellikle sabahları), ayak bileklerinde, bacaklarda, ellerde ve karında şişlik görülebilir. Bu, çok miktarda proteinin kaybedildiği durumlarda ortaya çıkar.
  • Yorgunluk ve halsizlik: Böbrek fonksiyonları bozulduğunda ortaya çıkabilir, ancak özgül bir belirti değildir.
  • Kilo artışı: Sıvı birikimine bağlı hızlı kilo artışı görülebilir.

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

İdrarda sürekli köpürme, yeni başlayan şişlik, idrarın kanlı ya da koyu renkli olması durumunda randevu alarak dahiliye (iç hastalıkları) ya da nefroloji uzmanına başvurulmalıdır. Diyabet, yüksek tansiyon, kalp hastalığı ya da ailede böbrek hastalığı olanlar belirti olmasa da yılda en az bir kez idrar albümin testi yaptırmalıdır.

Ani ve belirgin şişme, nefes darlığı, idrar miktarının belirgin azalması, bulantı-kusma ile birlikte şiddetli halsizlik, gebelikte yüksek tansiyonla birlikte şiddetli baş ağrısı, görme bulanıklığı ya da üst karın ağrısı varsa vakit kaybetmeden acil servise başvurulmalıdır.

Tanı ve Teşhis Yöntemleri

Albüminüri tanısı idrar testleriyle konur. Amaç hem albüminin ne kadar yüksek olduğunu hem de bunun kalıcı olup olmadığını göstermektir.

İdrar Testleri

  • İdrar çubuğu (dipstick) testi: Kimyasal olarak işlenmiş bir şerit idrara batırılır. Şerit rengi değişirse idrarda protein olabileceğini gösterir. Hızlı bir tarama testidir, ancak seyreltik idrarda atlanabilir ve küçük miktarları göstermeyebilir.
  • Albümin/kreatinin oranı (AKO): Spot (tek seferlik) idrarda albümin ve kreatinin birlikte ölçülür. Kreatinin böbreklerde süzülen bir atık maddedir ve idrarın yoğunluğunu düzeltmek için kullanılır. AKO 30 mg/g (yaklaşık 3 mg/mmol) üzerindeyse albüminüri vardır. Çoğunlukla sabah ilk idrarla yapılır.
  • Protein/kreatinin oranı ve 24 saatlik idrar: Toplam protein kaybını ölçmek ya da kesin sonuç almak için hekim bu testleri isteyebilir.

Sonucun Doğrulanması

Ateş, ağır egzersiz, idrar yolu enfeksiyonu ya da susuzluk sonucu yükseltebileceği için ilk yüksek sonuç tekrarlanır. Genellikle 3-6 ay içinde alınan örneklerde sonucun en az ikisinde yükseklik sürüyorsa albüminüri kalıcı kabul edilir. Gençlerde ortostatik proteinüri düşünülürse gün içinde ve sabah ilk idrarda ayrı örnekler alınır.

Ek Değerlendirme

Kalıcı albüminüride böbrek fonksiyonunu göstermek için kan kreatinin ve tahmini glomerüler filtrasyon hızı (eGFR) hesaplanır. Ayrıca kan basıncı ölçülür, kan şekeri ve gerekirse kan sayımı, elektrolitler ve diğer testler yapılır. Böbrekleri ve idrar yollarını görüntülemek için ultrasonografi kullanılır. Nedeni belirlenemeyen ya da hızlı ilerleyen durumlarda hekim böbrek biyopsisi isteyebilir.

Risk Faktörleri

Bazı durumlar albüminüri gelişme olasılığını artırır. Bu faktörler doğrudan neden olmayabilir, ancak böbrek hasarı riskini yükseltir. Risk altındaki kişilerin düzenli idrar testi yaptırması önerilir.

  • Diyabet: Tip 1 ve tip 2 diyabette böbrek hasarı riski yıllar içinde artar. Kan şekeri kontrolü kötü olanlarda risk daha yüksektir.
  • Yüksek tansiyon: Kontrol altında olmayan tansiyon böbrek damarlarına zarar verir.
  • Kalp-damar hastalığı: Kalp hastalığı ve damar sertliği olanlarda risk yüksektir.
  • Obezite ve hareketsizlik: Fazla kilo, böbrek üzerindeki yükü artırır.
  • Sigara kullanımı: Sigara hem damar hasarını hem de böbrek hastalığı riskini artırır.
  • İleri yaş: Yaşla birlikte diyabet, tansiyon ve böbrek hastalıkları daha sık görülür.
  • Ailede böbrek hastalığı: Ailesinde böbrek yetmezliği ya da kalıtsal böbrek hastalığı olanların riski daha yüksektir.
  • Bazı ilaçların sık kullanımı: Özellikle ağrı kesici (NSAİİ) ilaçların uzun süre ve sık kullanımı böbreğe zarar verebilir.
  • Gebelikte yüksek tansiyon: Preeklampsi öyküsü olanlarda ileride böbrek ve kalp-damar hastalığı riski artabilir.

Bazı etnik kökenlerde böbrek hastalığı oranlarının daha yüksek bildirildiği çalışmalar vardır. Türkiye'de yapılan çalışmalarda, tip 2 diyabetli hastaların önemli bir bölümünde bilinen böbrek hastalığı olmadan da albüminüri saptanmıştır. Bu nedenle diyabeti olan herkesin düzenli taranması önemlidir.

Komplikasyonları

Albüminüri, böbrek fonksiyonlarında bir bozulmanın ve kalp-damar riskinin habercisi olabilir. Albüminüri düzeyi yükseldikçe riskler artar. Düzenli takip ve tedavi bu riskleri azaltmaya yardımcı olur.

Kronik Böbrek Hastalığı ve Böbrek Yetmezliği

Albüminüri uzun süre tedavi edilmezse böbrek fonksiyonu giderek azalabilir. İleri evrede anemi (kansızlık), kemik hastalığı, yüksek potasyum, sıvı birikimi ve kan basıncında yükselme görülebilir. Son dönem böbrek yetmezliğinde diyaliz ya da böbrek nakli gerekebilir. Bu komplikasyonları önlemek ve izlemek için nefrolog ile birlikte çalışmak önemlidir.

Kalp-Damar Hastalıkları

İdrar albümini yüksek olan kişilerde kalp krizi, inme ve kalp yetmezliği riski artar. Bu risk böbrek fonksiyonu normal olsa bile geçerlidir. Bu nedenle kolesterol, tansiyon ve kan şekeri birlikte kontrol edilmelidir.

Nefrotik Sendrom Düzeyinde Protein Kaybı

Çok yüksek miktarda protein kaybı olduğunda (nefrotik sendrom) vücutta yaygın şişlik, kolesterol yüksekliği, enfeksiyonlara yatkınlık ve pıhtılaşma (tromboz) riski artabilir. Bu tablo uzman değerlendirmesi ve çoğunlukla ileri inceleme gerektirir.

Ne Zaman Acil Başvurmalı?

Ani başlayan yaygın şişlik, nefes darlığı, idrar miktarının belirgin azalması, bacakta tek taraflı şişlik ve ağrı, göğüs ağrısı ya da bilinç bulanıklığı durumlarında acil servise başvurulmalıdır.

Nasıl Önlenir

Albüminüri, altta yatan nedenlerin kontrolü ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarıyla önemli ölçüde önlenebilir ya da geciktirilebilir. Her durumda tamamen önlemek mümkün olmayabilir, ancak erken saptama ve kontrol böbrek hasarının ilerlemesini yavaşlatabilir.

Düzenli Tarama

Diyabet, yüksek tansiyon, kalp hastalığı, obezite ya da ailede böbrek hastalığı olanlar yılda en az bir kez idrar albümin/kreatinin oranı ve kan kreatinin testini yaptırmalıdır. Sonuç yüksek çıkarsa kontrol sıklığını hekim belirler.

Hastalıkların Kontrolü

Diyabeti olanlar kan şekerini, tansiyonu olanlar kan basıncını hekimin önerdiği hedeflerde tutmalı ve ilaçlarını düzenli kullanmalıdır. İlaçlar hekime danışmadan bırakılmamalı ya da değiştirilmemelidir.

Yaşam Tarzı

  • Tuz tüketimini azaltın, işlenmiş ve hazır gıdalardan kaçının.
  • Dengeli ve çeşitli beslenin. Çok yüksek proteinli diyetlerden kaçının. Böbrek hasarı varsa uygun protein miktarını nefrolog ya da diyetisyen belirlemelidir.
  • İdeal kiloyu koruyun ve düzenli egzersiz yapın.
  • Sigarayı bırakın, alkolü sınırlayın.
  • Yeterli su için, ancak sıvı kısıtlaması gereken bir hastalığınız varsa hekiminize danışın.
  • Ağrı kesici (NSAİİ) ilaçları sık ve uzun süre kullanmayın. Böbrek sorununuz varsa hekime danışın.

Tedavi Seçenekleri

Sık Sorulan Sorular

Albüminüri nedir, proteinüri ile aynı şey midir?

Albüminüri idrarda albümin, proteinüri ise idrarda albümin dahil toplam protein bulunmasıdır. Albümin, idrar proteininin en önemli bölümüdür, bu nedenle iki terim sıkça birbirinin yerine kullanılır. Tanı idrar testleriyle konur ve altta yatan neden araştırılır.

Albüminüri varsa tedaviye ihtiyaç duyulur mu?

Albüminüri tespit edildiğinde önce testin tekrarlanması ve böbrek fonksiyonunun değerlendirilmesi gerekir. Kalıcı albüminüri ve böbrek hastalığı doğrulanırsa hekim bir tedavi planı yapar ve nefroloji uzmanına yönlendirebilir. Tedavi ilaçları, beslenme düzenlemesi, kilo verme, egzersiz ve sigarayı bırakmayı içerebilir. Geçici albüminüri çoğu zaman tedavi gerektirmeden geçer.

Albüminüri tedavisi nasıl yapılır?

Tedavi nedene yöneliktir. Kan şekeri ve tansiyonun kontrolü en önemli adımdır. Albüminürisi olan bazı hastalarda ACE inhibitörü ya da ARB grubu ilaçlar, bazılarında SGLT2 inhibitörleri gibi böbreği koruyucu ilaçlar kullanılabilir. Ödem varsa idrar söktürücü ilaç verilebilir. Hiçbir ilaç doktora danışmadan başlanmamalı ya da bırakılmamalıdır. Böbrek hasarı ileri düzeye gelirse diyaliz veya böbrek nakli gerekebilir.

Albüminüri ciddi bir sorun mudur?

Kalıcı albüminüri, böbrek hasarının ve kalp-damar hastalığı riskinin bir göstergesi olabileceği için ciddiye alınmalıdır. Ancak ateş, ağır egzersiz ya da susuzluk gibi nedenlere bağlı geçici albüminüri ve gençlerde görülen ortostatik proteinüri çoğu zaman zararsızdır. Önemli olan sonucun tekrarlanması ve nedenin araştırılmasıdır. Erken saptanıp tedavi edilirse böbrek hasarının ilerlemesi yavaşlatılabilir.

Albüminüri hangi hastalıkların belirtisi olabilir?

Albüminüri en sık diyabet ve yüksek tansiyona bağlı böbrek hasarında görülür. Glomerülonefrit, nefrotik sendrom, lupus gibi bağışıklık sistemi hastalıkları, kalp yetmezliği, obezite ve preeklampsi de idrarda protein artışına neden olabilir. Bu nedenle bulgu tek başına tanı koydurmaz, ayrıntılı değerlendirme gerekir.

Albüminüri için hangi bölüme muayene olmak gerekir?

İlk başvuru için dahiliye (iç hastalıkları) uygundur. Diyabetiniz varsa endokrinoloji ya da dahiliye, tansiyon hastalığınız varsa kardiyoloji ya da dahiliye takip eder. Böbrek hasarı saptanırsa nefroloji uzmanına yönlendirilirsiniz. Gebelikte idrarda protein varsa kadın doğum uzmanına başvurulmalıdır.

Albüminüri iyileşir mi, iyileşme süresi ne kadardır?

Geçici albüminüri, neden ortadan kalkınca (ateşin düşmesi, enfeksiyonun tedavisi) çoğu zaman günler ya da haftalar içinde düzelir. Ortostatik proteinüri zararsızdır ve genellikle yaşla birlikte kaybolur. Kalıcı albüminüride süre nedene ve böbrek hasarının derecesine göre değişir. Tansiyon ve şeker kontrolü ile albümin düzeyinin düştüğü hastalar vardır, ancak bazı durumlarda uzun süreli tedavi gerekir.

Albüminüri normal değerleri nelerdir?

İdrar albümin/kreatinin oranı 30 mg/g altı normal kabul edilir (A1). 30-300 mg/g arası orta derecede artmış (A2), 300 mg/g üzeri belirgin artmış (A3) albüminüri anlamına gelir. 24 saatlik idrarda albümin 30 mg altında normaldir. Ateş, ağır egzersiz, susuzluk, idrar yolu enfeksiyonu, idrarda kan ve bazı ilaçlar sonucu geçici olarak yükseltebilir, bu yüzden hekim testi tekrarlayabilir.

İdrarda köpürme albüminüri belirtisi midir?

Sık ve uzun süre devam eden, çalkalanınca geçmeyen köpürme idrarda protein fazlalığını düşündürebilir, ancak tek başına tanı koydurmaz. Hızlı akan ya da konsantre idrar da köpürebilir. Köpürme devam ediyorsa idrar tahlili için doktora başvurulmalıdır.

Albüminüri kendiliğinden geçer mi?

Ateş, ağır egzersiz, susuzluk ya da idrar yolu enfeksiyonuna bağlı geçici albüminüri çoğu zaman neden ortadan kalkınca düzelir. Gençlerde görülen ortostatik proteinüri de zararsızdır ve yaşla birlikte kaybolabilir. Kalıcı albüminürinin nedeni ise araştırılmalı ve tedavi edilmelidir. Kendiliğinden geçeceğini düşünüp kontrolü ihmal etmemek gerekir.

Albüminüri varsa nasıl beslenmeliyim?

Tuz tüketimini azaltmak, kilo kontrolü ve dengeli beslenme önerilir. Çok yüksek proteinli diyetlerden kaçınılır. Protein miktarı böbrek fonksiyonuna göre kişiye özeldir, bu nedenle diyetisyen ve nefroloji uzmanıyla planlanmalıdır. Bitkisel ürünlerin ve takviyelerin böbreğe etkisi konusunda bilimsel kanıt sınırlıdır, doktorunuza danışmadan kullanmayın.

Gebelikte idrarda protein neden önemlidir?

Gebeliğin 20. haftasından sonra yüksek tansiyonla birlikte idrarda protein çıkması preeklampsiyi düşündürür. Bu durum anne ve bebek için risklidir ve düzenli takip gerektirir. Şiddetli baş ağrısı, görme bulanıklığı, üst karın ağrısı ya da ani şişme varsa vakit kaybetmeden başvurulmalıdır.

İdrar testi öncesinde nelere dikkat edilmeli?

Test öncesinde ağır egzersiz, ateşli hastalık ve idrar yolu enfeksiyonu sonucu etkileyebilir. Çoğu zaman sabah ilk idrar tercih edilir. Adet kanaması varsa laboratuvara bildirmek gerekir. Hekimin istediği toplama şekline (spot idrar ya da 24 saatlik idrar) uyulmalıdır.

Albüminüri hangi sıklıkla kontrol edilmelidir?

Diyabet, yüksek tansiyon, kalp hastalığı ya da ailede böbrek hastalığı olanlar en az yılda bir kez idrar albümin testi yaptırmalıdır. Sonuç yüksekse hekim üç ila altı ay sonra testi tekrarlar ve daha sık takip isteyebilir. Tedavi altındaki hastalarda izlem sıklığını hekim belirler.

Albüminüri ile GFR arasındaki ilişki nedir?

GFR (glomerüler filtrasyon hızı), böbreklerin kanı ne kadar iyi süzdüğünü gösterir ve kan kreatinin düzeyinden hesaplanır. Albüminüri ise böbreğin süzme bariyerinde hasar olduğunu gösterir. Böbrek hastalığının evresi ve riski bu iki değerin birlikte değerlendirilmesiyle belirlenir.

Albüminüri için ne zaman acile gitmeliyim?

Ani ve yaygın şişme, nefes darlığı, idrar miktarında belirgin azalma, kanlı ya da koyu renkli idrar, göğüs ağrısı veya bilinç bulanıklığı varsa acil servise başvurulmalıdır. Gebelikte şiddetli baş ağrısı, görme bulanıklığı ya da üst karın ağrısı da acil değerlendirme gerektirir.

Ortostatik proteinüri tehlikeli midir?

Hayır, ortostatik proteinüri zararsız kabul edilir. İdrarda protein yalnızca ayakta olunan saatlerde bulunur, yatarken ve sabah ilk idrarda bulunmaz. Daha çok gençlerde görülür ve çoğunlukla yaşla birlikte kaybolur. Tanı için gün içinde ve sabah ilk idrar ayrı örneklerle karşılaştırılır, tedavi gerekmez ancak hekim izlem önerebilir.

Kaynaklar

  1. NHS (İngiltere Ulusal Sağlık Servisi). Chronic kidney disease
  2. MedlinePlus (ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi). Urine protein dipstick test
  3. Cleveland Clinic. Protein In Urine (Proteinuria): Causes, Symptoms & Treatment
  4. Cleveland Clinic. Orthostatic Proteinuria: Causes, Symptoms & Treatment
  5. Turkish Journal of Diabetes and Obesity (DergiPark). Microalbuminuria Prevalence in Turkish Type 2 Diabetics Without Known Albuminuria: Results of The Developing Education on Microalbuminuria For Awareness of Renal and Cardiovascular Risks in Diabetes Study-Demand-Turkey
  6. Journal of Medicine and Palliative Care (DergiPark). Factors affecting the progression of chronic kidney disease
İlgili Tedaviler 1İlgili Ameliyatlar 0