Mide Katlama Ameliyatı

İnceleyen ve onaylayan: Op. Dr. Mehmet Toprak
Ameliyat Özeti
Anestezi TürüGenel Anestezi
Ameliyat Süresi1.5 Saat
Hastanede Kalma Süresi1 - 3 Gün
İşe Dönme Süresi1 - 2 Hafta

Ameliyat ve tedavi süreçleri, kişiden kişiye farklılık arz edebilir. Ameliyat.com tedavi ve ameliyat özetlerinde, ortalama değer niteliği taşıyabilecek örnek tablolardan yararlanılmıştır.

Mide Katlama Ameliyatı
Mide Katlama Ameliyatı

Mide katlama ameliyatı basit laparoskopik cerrahi bir işlemdir. Mide dokusu kesilip çıkarılmadan dokuların birbiri üzerine getirilip dikilmesi olarak adlandırılmaktadır. Mide dokusunda herhangi bir kesi olmadığı için komplikasyon riski en aza indirgenmektedir. Hastalar günlük hayatlarına diğer mide ameliyatlarına oranla daha çabuk dönmektedir. Ameliyatlarda başarı oranı hastaların yeme alışkanlıklarını değiştirmeleri ile alakalı olarak değişmektedir. Mide dokusu kesilmediği için yeme alışkanlığını değiştirmeyen hastalarda katlanan bölgede açılma, fıtıklaşma gibi sorunlar ortaya çıkmakta, kilo kaybı az olmakta ve hatta kilo almaya başlanmaktadır.

Mide Katlama Ameliyatı Hakkında

Mide katlama ameliyatı obezite tedavisi olarak yapılmaktadır. Alternatif olarak yapılan cerrahi işlemlere göre maliyeti daha az, komplikasyon riski düşük ve geri dönüşü olabilen bir operasyondur. Düşük maliyetli olması nedeni ile son dönemde çok tercih edilen bir yöntemdir. Operasyon laparoskopik olarak yapılmakta ve ortalama bir buçuk saat sürmektedir. Hastaların normal hayatlarına dönmeleri sekiz ile on gün sürmektedir. Ameliyattan sonra hastalar ertesi gün hastaneden taburcu edilmektedir. Beslenme, ameliyat sonrası doktorun tavsiyesine göre düzenlenmelidir. İlk bir iki hafta sıvı gıdalarla beslenilmekte, üçüncü ve dördüncü haftalarda katı sıvı karışık beslenme düzenine geçilmektedir. Ameliyat sonrası hastaların beslenmesini diyetisyenler düzenlemektedir. Her operasyonda olduğu gibi mide katlama ameliyatının da alanında uzman bir cerrah tarafından yapılması önemlidir.

Mide

Mide karın bölgemizin sol kısmında, yemek borusu ile onikiparmak bağırsağı arasında bulunan sindirim organımızdır. Mide tükettiğimiz katı ve sıvı gıdaları salgıladığı enzimler yardımı ile parçalayarak onikiparmak bağırsağına gönderir. Midemiz sıvıları katı gıdalara oranla daha hızlı sindirerek uzaklaştırır. Katı gıdaların sindirimi yaklaşık iki saat sıvı gıdaların sindirimi ise on ila on beş dakikadır. Mide dokusu kaslardan oluştuğu için genişlemeye müsait bir organdır. Midenin giriş ve çıkışında sfinkter adı verilen kaslar bulunmaktadır. Bu kaslar sayesinde mide giriş ve çıkışlarında geri kaçma gibi sıkıntılar yaşanmamaktadır. Sindirilen gıdaların ince bağırsağa geçişinde de etkili olmaktadır. Mide hayati bir organımızdır.

Yaşamımızı sürdürebilmemiz için beslenmeye ihtiyacımız vardır. Beslenme alışkanlıklarımız ve tükettiğimiz sağlıksız gıdalar mide sağlığımızı olumsuz olarak etkilemektedir. Yanlış beslenme alışkanlıkları, sağlıksız ve aşırı yemek yeme gibi nedenlerle mide hacminde genişleme ve buna bağlı sağlık sorunları ortaya çıkmaktadır. Mide genişlemesine bağlı olarak daha fazla yeme isteği ve buna bağlı kilo alımı meydana gelmektedir. Kilo artışının fazla olması, sağlıksız ve aşırı beslenmenin devam etmesi sonucu obezite meydana gelmektedir. Kişilerin yeme alışkanlıkları değişmez ise ve uygun diyetlerle kilo kaybı sağlanamazsa mide operasyonlarına başvurulmakta ve genişleyen midede farklı uygulamalar yapılmaktadır.

Obezite

Obezite vücuttaki yağ oranının kas oranından yüksek olması olarak tanımlanmaktadır. Vücut kitle indeksi olarak adlandırılan boy ve kilo oranının otuz olması kişinin obez olduğunu; kırk olması ise morbid obez olduğunu göstermektedir. Sağlıksız ve yanlış beslenme, hareketsiz yaşam, spor alışkanlığının olmaması ve genetik faktörler obezite oluşumunda etkili olmaktadır. Obezite insanların yaşam kalitesini ve sağlığını olumsuz etkileyen bir sorundur. Sağlıklı bir beslenme düzeni ve spor ile obezitenin önüne geçilebilir. Obezitenin nedenleri araştırılmalı ve buna yönelik tedavi yöntemlerine başvurulmalıdır. Diyet, spor ve ilaç tedavisi ile kilo veremeyen obezite hastaları için cerrahi tedavi yöntemleri uygulanabilir.

Morbid Obezite

Morbid obezite basit olarak vücut kitle indeksinin kırktan fazla olması demektir. Morbid obezite hayati risk oluşturan aşırı şişmanlık veya kişinin çeşitli sağlık problemleri yaşamasına sebep olarak yaşam süresini kısaltan ve ölümcül risk taşıyan bir rahatsızlık olarak da tanımlanmaktadır. Morbid obezite kanser, kalp rahatsızlıkları, yüksek tansiyon ve diyabet gibi hastalıklara neden olabilmektedir.

Obezitenin Nedenleri

Obezite her bireyde farklı sebeplerden ortaya çıkabilmektedir. Kişi doğuştan yani genetik olarak obeziteye yatkın olabileceği gibi sonradan beslenme ve hayat tarzının etkisi ile de obez olabilmektedir. Obezitenin nedenleri genel olarak sağlıksız beslenme, hareketsiz yaşam, spor alışkanlığının olmaması, çevresel faktörler ve genetik faktörler olarak incelenmektedir.

Sağlıksız Beslenme

Aşırı yemek yeme, yağlı yemekler, kızartmalar, hazır gıdalar, fazla tuz tüketimi ve aşırı tatlı tüketimi kilo alımında etkili olmaktadır. Bunun yanı sıra öğün atlamak, uzun süre aç kalıp sonrasında fazla yemek yemek de kilo alımına neden olmaktadır. Bu yeme alışkanlıkları değiştirilmez ise kişinin obez olması kaçınılmazdır.

Hareketsiz Yaşam

Masa başı işlerde çalışan, sürekli oturan ve gereğinden fazla enerji depolayan, düzenli egzersiz ve spor yapmayan kişilerin yaşamları hareketsiz yaşam olarak tanımlanabilmektedir. Bunların yanı sıra fazla kalorili yiyecek tüketmek, uzun süredir masa başında çalışmak da ilerleyen zamanlarda daha az hareket etmeye sebep olmaktadır. Bütün bunlarla birlikte kilo alımı ve obezite ortaya çıkmaktadır.

Çevresel Faktörler

Yaşanan bölgenin yeme alışkanlıkları, düşük sosyo-ekonomik düzey, ailede spor alışkanlığının olmaması, çok fazla bilgisayar başında, televizyon karşısında zaman geçirme, televizyon izlerken tüketilen yüksek kalorili yiyecekler çevresel faktörler arasında sayılabilir. Özellikle çocukluk döneminde başlayan bu alışkanlıklar ileri dönemde de devam ederse obeziteye yakalanma riski çok yüksektir.

Genetik Faktörler

Aileden gelen genlerimiz birçok sağlık sorununda olduğu gibi obezitede de etkili olmaktadır. Aile içerisinde kilolu ya da obez birisi var ise çocuklarında da bu risk var olmaktadır. Ancak genetik yatkınlığı olan kişilerin de düzenli ve sağlıklı beslenme ile düzenli egzersiz ile normal kiloda olmaları mümkündür. Önemli olan bu durumun farkında olmaları ve hayatlarında buna dikkat etmeleridir.

Obezitenin Neden Olduğu Problemler

Vücuttaki aşırı yağlanma bazı iç organlarda da yağlanmaya sebep olabilmekte ve bu durum önemli sağlık sorunlarını meydana getirmektedir. Uyku apnesi, solunum güçlüğü, karaciğerde yağlanma, kolesterol seviyelerinde artış, şeker hastalığı, yüksek tansiyon, kalp hastalıkları, ruhsal sorunlar ve toplumsal olarak kendini soyutlama gibi problemler ortaya çıkmaktadır.

Uyku Apnesi

Uyku apnesi horlama ve aynı zamanda solunum durması olarak ortaya çıkan bir sağlık problemidir. Uyku apnesi derin uykuya dalamama, sık aralıklarla uykunun bölünmesi, sabah uyandığında yorgunluk ve uykusuzluk hissi olmasına ve hayat kalitesinin düşmesine sebep olmaktadır. Tedavi edilmediği takdirde gün içinde uyku hali, sürekli yorgunluk hissi ve ani ölümlere sebep olmaktadır.

Solunum Güçlüğü

Aşırı kilo alınması durumunda karın içindeki basıncın artmasına bağlı olarak nefes almada zorlanma ortaya çıkmaktadır. Basit aktivitelerde ve kısa yürüyüşlerde dahi çabuk yorulma, nefes almada zorlanma gibi problemler yaşanmaktadır. Bu durumlarda hastanın yaşam kalitesini kötü bir şekilde etkileyebilir.

Karaciğerde Yağlanma

Karaciğer yağlanması vücudun yağ oranının artmasına bağlı olarak ortaya çıkmaktadır. Genellikle kilolu kişilerde ve karın, bel bölgesinde yağ oranı fazla olan kişilerde görülmektedir. Herhangi bir belirti vermeyen karaciğer yağlanması yapılan tetkikler sonucunda teşhis edilmektedir. Hazır gıdaların fazla tüketimi, karbonhidrat tüketiminin fazla olması, şeker hastalığı, hareketsiz yaşam tarzı, düzensiz beslenme, obezite, bel ve karın bölgesindeki yağlanma karaciğerde yağlanmayı artırmaktadır.

Kolesterol Yüksekliği

Kolesterol karaciğer tarafından üretilen genellikle kandaki yağ olarak bildiğimiz bir maddedir. Kolesterolün vücudumuza pek çok faydası vardır. Normal sınırlardaki kolesterol kalp, damar, beyin gibi vücudun birçok bölümünde kullanılmaktadır ve çocukluk çağında gelişim üzerinde etkisi vardır. Ancak yüksek olması sağlık sorunlarının ortaya çıkmasına, kalp hastalıklarına, damar yapısında bozulmaya ve buna bağlı ani kalp krizlerine neden olabilmektedir. Yüksek tansiyona doğrudan sebep olmasa dahi risk oluşturmaktadır.

Şeker Hastalığı

Şeker hastalığı kandaki glukoz miktarının normalin üzerinde olması olarak tanımlanmaktadır. Şeker hastalığı sık idrara çıkma, ağız kuruluğu, aşırı su tüketimi, açlık hissi, fazla yemek yeme gibi belirtilerle ortaya çıkmaktadır. Şeker hastalığının birçok nedeni bulunmaktadır. Bu nedenler arasında genetik faktörler, obezite, hareketsiz yaşam tarzı, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, stres, orta yaş ve üzerinde olmak sayılabilir. Şeker hastalığı ilaç tedavisi ve diyet ile kontrol altına alınabilmektedir.

Yüksek Tansiyon

Yüksek tansiyon kan basıncının normal sınırların üzerinde olması olarak tanımlanmaktadır. Yüksek tansiyonun nedenleri genetik faktörler, aşırı tuz tüketimi, stres, diyabet, obezite, hareketsiz yaşam tarzı, beslenme alışkanlıkları olarak sıralanabilir. Tansiyon kontrol altına alınmadığı takdirde vücutta diğer organlara zarar verebilmektedir. Tansiyonun yüksek olduğu durumlarda kişilerde baş ağrısı, bulantı, terleme, çarpıntı, burun kanaması gibi belirtiler ortaya çıkmaktadır. Çoğunlukla belirti vermeyen bir sağlık sorunudur ve doktor kontrolünde tesadüfen teşhis edilmektedir. Genellikle ilaç tedavisi verilmekte, ancak yeme alışkanlıklarında değişiklik, egzersiz, kilo kontrolü ve tuzsuz diyet tedavide önemli rol oynamaktadır.

Kalp Hastalıkları

Obezitede kalbin yükünün artması ve aynı anda şeker, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol varlığı kalp hastalıkları riskini ve buna bağlı ölüm riskini artırmaktadır. Kalp hastalıkları nedenleri arasında sigara, alkol, yaş, yüksek tansiyon, şeker, yüksek kolesterol, obezite, genetik faktörler, stres, hareketsiz yaşam tarzı ve menopoz sayılabilir. Obezite kalp hastalıkları açısından tek başına bir risk oluşturmaktadır. Kilo vermek vücutta kolesterol seviyesinin düşmesi, kalp üzerindeki yükün azalması ve diğer obeziteye bağlı ortaya çıkan risk faktörlerinin etkilerinin gerilemesi nedeni ile kalp üzerinde olumlu etkiler yaratmaktadır.

Ruhsal Sorunlar

Obezite kişinin dış görüntüsünü olumsuz yönde etkileyebilen bir problemdir. Obez kişiler fazla kiloları nedeni ile toplum içinde alay konusu olmakta ve buna bağlı sorunlar ortaya çıkmaktadır. Kiloları nedeni ile özgüven eksikliği, kendini önemsiz ve değersiz hissetme, toplumdan soyutlama ve depresyona varan psikolojik sorunlar yaşamaktadırlar.

Ameliyat Gerektiren Durumlar

Obez kişilerde öncelikli olarak diyet, egzersiz, ilaç tedavisi denenmektedir. Bu tedaviler sonucunda başarı elde edilememesi durumunda cerrahi tedavi yöntemlerine başvurulmaktadır. Obeziteye eşlik eden yüksek tansiyon, şeker, kalp hastalığı, uyku apnesi ve solunum güçlüğü gibi hastalıkların olması cerrahi işlem için yeterli olmaktadır. Bunların yanı sıra kişinin morbid obez olması cerrahi işlem için tek başına yeterli bir sebep olabilmektedir.

Kimler Mide Katlama Ameliyatı Olabilir

Mide katlama ameliyatı için genel bir yaş sınırı olmamakla beraber on sekiz ile altmış beş yaş arası obez ve morbid obez kişilere uygulanabilir. Mide katlama ameliyatının yapılabilmesi için hastanın vücut kitle indeksi, genel sağlık durumu, obeziteye bağlı ortaya çıkan herhangi bir rahatsızlığının olup olmadığı incelenmektedir. Gerekli sağlık kontrolleri yapıldıktan sonra ameliyata uygunluk hekim tarafından belirlenecektir.

Mide Katlama Ameliyatının Yapılmadığı Durumlar

Ameliyat öncesi yapılan kontrollerde anestezi için eşlik eden hastalıkların yaratacağı risklerin olması ameliyata engeldir. Mide katlama ameliyatı uzun bir süreçtir. Ameliyat öncesi ve ameliyat sonrası hastanın dikkat etmesi gereken çok fazla husus vardır. Hastanın bu sürece fiziksel olduğu kadar psikolojik olarak da hazır olması gerekmektedir. Psikolojik olarak ameliyata ve ameliyat sonrası döneme hazır olmayan hastalara ameliyat uygulanmamaktadır. Bunlara ek olarak ameliyatı algılayamayacak derecede zihinsel hastalığı olan bireylere de ameliyat yapılmamaktadır.

Mide Katlama Ameliyat Fiyatları

Ameliyat fiyatları kesin olarak bilinmemekle birlikte diğer obezite ameliyatlarına göre daha ekonomik ve düşük maliyetlidir. Fiyat konusu ameliyatın yapılacağı hastanenin konumu ve fiyat politikasına göre değişkenlik göstermektedir. Devlet hastanelerinde beden kitle endeksi otuz beş ile kırk arasında olan obezite hastalarına ücretsiz olarak cerrahi işlem uygulanmaktadır. Fiyat konusunda en sağlıklı bilgi ameliyatın yapılacağı kurumdan edinilmektedir.

Mide Katlama Ameliyatının Avantajları

Laparoskopik cerrahi işlem olması, komplikasyon riskinin az olması, hastanede yatış süresinin kısa olması, hastaların günlük yaşamlarına daha çabuk dönmeleri diğer obezite ameliyatlarına göre avantaj sağlar. Midede herhangi bir kesi işlemi yapılmaz, yabancı bir cisim yerleştirilmez bu da kanama riskini ve bulantı kusma gibi etkileri diğer obezite ameliyatlarına oranla en aza indirmektedir. Geri döndürülebilir bir işlem olması da daha avantajlı olmasını sağlamaktadır. Obeziteye eşlik eden hastalıklarda gerileme ve hatta bazılarında tamamen kaybolma görülmektedir.

Mide Katlama Ameliyatının Dezavantajları

Diğer obezite ameliyatlarından farklı olarak mide katlama operasyonu sonrası kilo verme daha yavaş olmaktadır. Hastaların yeme alışkanlıklarını değiştirmemesi ve fazla gıda tüketimine bağlı olarak midenin katlanan bölümünde açılma ve fıtıklaşma meydana gelebilmektedir. Buna bağlı hastalarda sindirim sorunları ve bulantı kusma gibi sorunlar ortaya çıkabilmekte ve tekrar cerrahi bir operasyon yapılması gerekebilmektedir. Yapılacak olan ikinci cerrahi operasyon ilkine oranla daha zor olmaktadır.

Mide Katlama Ameliyatı Nasıl Yapılır

Ameliyat olmasına karar verilen hasta ameliyathaneye alınır. Anestezi uygulanan hastaya karından laparoskop adı verilen cihazla milimetrik kesilerle girilerek mide dokusunun kesilmeden kendi içinde uzunlamasına katlanması ve dikiş atılması şeklinde yapılır. Midenin yüzde yetmişlik alanı katlanır ve hastalar yüzde otuzluk bir mide alanını kullanmaya devam eder. Ameliyat ortalama bir buçuk saat sürmektedir. Ameliyat sonrası hastalar anestezinin etkisi geçtikten sonra odaya alınırlar. Hastalar herhangi bir sorun olmaması halinde ertesi gün taburcu edilmektedirler.

Mide Katlama Ameliyatı Öncesi

Mide katlama ameliyatı öncesinde hastalar ameliyata uygunluk açısından hekim tarafından değerlendirilir. Gerekli psikolojik destek, obezitenin yanında eşlik eden diğer hastalıkların varlığı, obezitenin ameliyat için uygun düzeyde olup olmadığı araştırılıp uygun görülmesi halinde ameliyat için gerekli tetkik ve kontroller yapılır. Bunların yanında ameliyat öncesi ameliyatı gerçekleştirecek olan cerrah tarafından hastanın öyküsünü bilinmesi, hastanın hâlihazırda kullandığı ilaçların ve hastalıkların bilinmesi ameliyat için önem taşımaktadır. Hastanın da ameliyat öncesi dikkat etmesi gereken noktalar vardır. Alkol ve sigara tüketiminin bırakılması, anesteziden önce yeme içmenin kesilmesi ve ameliyat bölgesinin temizliği bunlardan bazılarıdır. Sürecin sorunsuz ilerlemesi için hastanın ameliyat öncesinde ayrıntılı olarak bilgilendirilmesi de önem arz etmektedir.

Tetkikler

Mide katlama ameliyatı öncesi endoskopi, kolonoskopi, karın ultrasonu, kan tahlilleri, akciğer filmi, EKG ve idrar tahlili yapılmaktadır. Bu tetkikler sonucunda hastanın ameliyat için uygun olup olmadığı ve herhangi bir riskin varlığı araştırılır. Bunlara göre ameliyat için hazırlıklar yapılır.

Endoskopi

Mide katlama ameliyatı öncesinde endoskopi işlemi yapılarak operasyon yapılacak olan midenin durumu kameralar ile kontrol edilir. Endoskopi ucunda kamera olan bir alet ile hastanın sindirim sisteminin incelenmesini sağlamaktadır. Çoğu hastanın yaptırmaktan korktuğu endoskopi boğaza lokal anestezik bir ilaç uygulanarak veya genel anestezi altında yapılmaktadır. Birçok mide hastalığının teşhisinde önemli rol oynayan endoskopi, gerekli görüldüğü durumlarda kesinlikle ihmal edilmemelidir.

Kolonoskopi

Kolonoskopi işlemi mide katlama ameliyatı öncesi kalın bağırsağın kameralar ile kontrol edilmesi işlemidir. Endoskopi işleminde olduğu gibi ucunda kamera olan özel bir alet yardımı ile yapılmaktadır. Kolonoskopide de hastaya anestezi uygulanmakta, işlem sonrası anestezinin etkisi geçene kadar hasta gözetim altında tutulmaktadır.

Kan Tahlili

Ameliyat öncesi yapılacak olan kan tahlilleri oluşabilecek komplikasyon ve risklerin görülebilmesi için yapılmaktadır. Kanama ve pıhtılaşma süreleri ameliyatlarda önemli rol oynamaktadır. Hastanın kan grubu tayini, herhangi bir enfeksiyon olup olmadığı, anemi olup olmadığı gibi durumlar kan tahlilleri ile öğrenilebilmektedir.

Ayrıca obezite ameliyatlarından önce kadın hastalara mutlaka gebelik testi uygulanmalıdır. Hastanın gebe olması durumunda ameliyat yapılamamaktadır.

İdrar Tahlili

Mide katlama ameliyatı öncesi yapılan tahlillerden biri de idrar tahlilidir. İdrar tahlili öncesi test sonucunu etkileyecek ilaç ve gıda alımı yapılmamalıdır. Hasta istenen miktarda idrarı verilen kaba koyarak görevlilere teslim etmelidir. İdrar tahlili verilirken hijyene dikkat edilmeli, idrar bekletilmeden teslim edilmelidir. İdrar tahlili ile hastanın herhangi bir böbrek rahatsızlığı, iltihabı veya diyabet gibi bir hastalığı olup olmadığı öğrenilebilmektedir.

Kardiyoloji Muayenesi

Hastanın kalp sağlığı ameliyatı önemli ölçüde etkileyebilmektedir. Bu nedenle ameliyat öncesi kardiyoloji muayenesi yapılmaktadır. Kardiyoloji muayenesinde EKG ve eko gibi tetkikler yapılmaktadır. Hastanın kalbinde bir problem fark edilirse ameliyat öncesinde çözülmelidir. Eğer hastanın bilinen bir kalp rahatsızlığı var ise ameliyat planı ona göre yapılmaktadır. Hastanın kalp sağlığını olumsuz etkilemeyecek yöntemler kullanılmaktadır.

Dahiliye Muayenesi

Ameliyat öncesi hastaya dahiliye muayenesi de yapılmaktadır. Akciğer filmi, solunum fonksiyon testi gibi tetkikler bu bölüme dahildir. Dahiliye muayenesi ile hastanın solunum güçlüğü, karaciğer yetmezliği ve diyabet gibi hastalıklarının varlığı incelenmektedir. Hastada bu tür rahatsızlıklar var ise doktor ameliyata uygunluğu ona göre değerlendirmektedir. Ayrıca hastaya mutlaka hormon testleri uygulanmaktadır. Obezitenin hormonlardan kaynaklanan bir sorun olup olmadığının öğrenilmesi ameliyat kararı için önemli bir bulgu olmaktadır.

Anestezi Kontrolü

Mide katlama ameliyatında hastalara anestezi uygulanmaktadır; bu nedenle ameliyat öncesi hastaya anestezi kontrolü yapılması gerekmektedir. Buna göre hastanın anestezi alabilimesinde bir sıkıntı var mı yok mu bu belirlenmelidir. Hastaya anestezi için form doldurtulmakta ve olası yan etkiler ve riskler konusunda ayrıntılı olarak bilgi verilmektedir.

Hastanın Öyküsünün Bilinmesi

Ameliyat sürecinde tedavinin başarılı olabilmesi için hastanın ne kadar zamandır obez olduğu ve obeziteye nelerin sebep olduğu öğrenilmelidir. Ayrıca obezitenin hastanın vücudunda ortaya çıkardığı diğer problemlerin de bilinmesinde fayda vardır. Ameliyattan önce hastanın daha önce geçirdiği ve halihazırda var olan hastalıklarının bilinmesi önemlidir. Bu bilgiler ameliyat sırasında ortaya çıkabilecek komplikasyonların önüne geçilebilmesine olanak sağlamaktadır.

Hastanın Bilgilendirilmesi

Hastanın hem psikolojik hem de fiziksel olarak ameliyata hazırlanabilmesi için ameliyat süreci hakkında ayrıntılı olarak bilgilendirilmesi gerekmektedir. Hasta ameliyat öncesi yapması gereken hazırlıklar konusunda bilgilendirilmeli ve ameliyata hazırlıklı gelmelidir. Ameliyat sırasında hangi işlemlerin yapılacağı, ameliyatın olası risk ve komplikasyonları da hastaya detaylı bir şekilde anlatılmalıdır. Mide katlama ameliyatında ameliyat sonrası süreç de çok önemlidir. Ameliyat sonrası ortaya çıkabilecek durumlar ve hastanın dikkat etmesi gereken konular da bildirilmelidir. Hasta tüm bunları değerlendirmeli ve ameliyata öyle karar vermelidir. Hastanın ayrıntılı olarak bilgi sahibi olması ameliyata psikolojik olarak hazırlanmasını da kolaylaştıracağı için önemli bir husustur.

Ameliyat Öncesi Hazırlıklar

Bunlar arasında en önemlisi hastanın işlem kolaylığı açısından duş alması gerekmektedir. Bunun yanında ise ameliyat olacak bölgesinde temizlenmesinde fayda vardır. Oje, makyaj ve aksesuarlar çıkarılmalıdır. Ameliyattan belirli bir süre önce yeme içme, alkol ve sigara kullanımı bırakılmalıdır. Eğer varsa kullanılan ilaçlar doktora bildirilmelidir.

Ameliyat Öncesi Kullanılan İlaçların Doktora Bildirilmesi

Hastalar ameliyat öncesi süreçte kullandıkları herhangi bir ilaç var ise mutlaka doktora bildirmelidirler. İlaçların ne için kullanıldığı ve ne zamandan beri kullanıldığı da belirtilmelidir. Bazı hastalar önemsiz buldukları ilaçları paylaşmaya gerek duymamaktadır; ancak ameliyat sürecinde hangi ilacın ne gibi bir etkisi olacağı bilinmediği için böyle bir ayrıma gitmek yanlıştır. Bazı ilaçlar ameliyat sırasında risk oluşturabileceğinden doktor tarafından kullanımı ertelenebilmekte veya farklı yöntem ve dozda uygulanabilmektedir. Ameliyat sırasında ve sonrasında herhangi bir komplikasyon yaşanmaması için kullanılan ilaçların bildirilmesi büyük önem taşımaktadır.

Ameliyat Öncesi Sigara ve Alkol Kullanımı

Mide katlama ameliyatı öncesinde hastaların alkol ve sigara kullanımını doktorun tavsiye edeceği sürede bırakmaları gerekmektedir. Bu süre ortalama olarak ameliyattan önce bir ay olmaktadır. Ameliyat öncesi alkol ve sigara kullanımının bırakılmaması ciddi risk ve komplikasyonlara yol açabilmektedir. Alkol kullanımı karaciğeri olumsuz etkilemenin yanında ilaçlarla etkileşime girme riski bulunmaktadır. Sigara kullanan hastaların kullanmayanlara oranla daha fazla komplikasyon yaşama riski bulunmaktadır. Sigara kullanmayan hastalara oranla kullanan hastaların beyin kanaması, kanda pıhtı oluşumu, solunum güçlüğü, damarlarda bozulma ve kalp problemleri yaşama riski daha fazladır. Ayrıca sigara kullanımı enfeksiyon ihtimalini artırmakta ve dokuların iyileşmesini geciktirmektedir. Tüm bu sebeplerden dolayı ameliyat öncesi alkol ve sigara kullanılmaması hastanın yararına olacaktır.

Ameliyat Öncesi Beslenme

Mide katlama ameliyatı obezite cerrahisinde olduğu için ameliyat öncesi süreçte de diyetisyenle görüşülmektedir. Genellikle ameliyattan iki hafta önce hastaya diyetisyen tarafından düşük kalorili ve sıvı ağırlıklı bir beslenme diyeti önerilmektedir. Bu diyet hem karaciğeri küçülttüğü için hem de komplikasyonları azalttığı için uygulanması önemlidir. Ayrıca bu diyeti uygulayan hastanın ameliyat sonrası beslenme sürecine alışması da daha kolay olmaktadır. Ameliyat olacak olan tüm hastalar ameliyatın kolay geçmesi adına ameliyat yapılmadan en az 6 saat önce en önemlisi olan bir şeyler tüketmeyi bırakmalıdırlar. Eğer alınması gereken ilaçlar varsa ilacın yutulabileceği oranda az bir su ile alınmalıdır.

Mide Katlama Ameliyatı Sonrası

Mide katlama ameliyatında ameliyattan sonraki süreç çok önemlidir. Ameliyatın başarıya ulaşması için hastanın dikkat etmesi gereken önemli hususlar vardır. Hastanın beslenme düzeni, ağır iş ve yorucu hareketlerden kaçınılması gerekmektedir. Her cerrahi operasyonda olduğu gibi çeşitli riskleri ve komplikasyonları da bulunmaktadır. Bu yüzden ameliyat sonrası herhangi bir problem olup olmadığı takip edilmelidir. Hasta yaşanabilecek komplikasyonlar konusunda uyarılmalıdır.

Riskler / Komplikasyonlar

Mide katlama ameliyatında mide dokusunda kesme işlemi yapılmamış olsa da kanama riski, katlanan bölgede sızıntı olma olasılığı mevcuttur. Her ameliyatta olduğu gibi enfeksiyon ihtimali vardır. Ameliyat sonrası ağrı, bulantı, kusma şikayetleri ortaya çıkabilmektedir. Ayrıca ameliyatın istenen başarıya ulaşamaması da riskler arasındadır. Ameliyat bölgesinde açılma olması ve ikinci bir cerrahi operasyon gerekliliği de zaman zaman görülebilmektedir.

Enfeksiyon

Bütün cerrahi işlemlerde olduğu gibi mide katlama ameliyatında da enfeksiyon riski bulunmaktadır. Ameliyat öncesinde ve sonrasında hijyene çok dikkat edilmelidir. Ameliyatın yapıldığı hastanenin ve kullanılan malzemelerin temiz olması enfeksiyon oluşmaması açısından önem taşımaktadır. Ancak bu koşullar sağlanmış olmasına rağmen ameliyat sonrası hastanın hijyenine önem vermemesi, yara bakımının zamanında yapılmaması da enfeksiyon olasılığını artıran sebepler arasındadır.

Kanama

Kanama cerrahi operasyonlar sonrası sıklıkla karşılaşılan bir komplikasyondur. Ancak, mide katlama ameliyatında kesme işlemi yapılmadığı için kanama ihtimali çok düşüktür.

Ağrı

Ameliyat sonrası ağrı anestezinin etkisinin geçmesi ile birlikte hissedilebilir. Genellikle ağrı ameliyat bölgesinde kesilerin açıldığı yerlerde hissedilir, ancak yapılan operasyona bağlı olarak mide kasılması şeklinde de oluşabilmektedir. Ameliyat sonrası hastalara düzenli aralıklarla ağrı kesici ilaçlar verilmektedir. Ağrının şiddeti kişilerin ağrı eşiğine göre de değişebilmektedir.

Ameliyatın Başarı Oranı

Ameliyatın başarı oranı hastaların ameliyat sonrası verilen diyete uymaları ile ilişkili bir durumdur. Diğer obezite ameliyatlarına göre kilo verme oranı biraz daha düşük ve uzun vadede olduğu için hastaların sabırlı olması da önemli rol oynamaktadır. Ameliyat sonrası değiştirilmeyen yeme alışkanlıkları ve fazla yemek yeme devam ederse tekrar kilo alma ve ameliyat bölgesinde açılma meydana gelebilir.

Açılma

Mide katlama ameliyatı sonrasında hastaların eski alışkanlıklarını bırakmaması ve gereğinden fazla gıda tüketmesi sonucunda mide de katlanan bölgede açılma, fıtıklaşma gibi sorunlar meydana gelmektedir. Açılma ve fıtıklaşma sonucu tekrar bir operasyon söz konusu olabilmektedir. Böyle durumlarda yapılan ikinci operasyon mide katlama ameliyatından daha zor olmaktadır.

Dikkat Edilmesi Gerekenler

Mide katlama ameliyatı sonrasında hastaların verilen diyete uyması başarılı olma açısından önemlidir. Ameliyat sonrası kişisel hijyen, yara bakımı, doktor kontrolleri ihmal edilmemelidir. Doktor kontrollerinde mutlaka verilen tavsiyelere uyulmalı, egzersiz, düzenli spor, ağır kaldırma, gebelik, araç kullanma, duş alma gibi durumların ne kadar zaman sonra yapılacağı doktora sorulmalı ve ona uygun davranılmalı.

Duş Alma

Mide katlama ameliyatı sonrasında duş alma konusunda doktorun tavsiyesine göre hareket edilmelidir. İlk iki gün yara yerine su değmemesi enfeksiyon açısından önemlidir çünkü enfeksiyon oluşması yaranın iyileşmesini geciktirmektedir. Sonrasında duş alınması halinde yara yeri iyice temizlenmeli ve kurutulmalıdır.

Beslenme ve Diyet

Mide katlama ameliyatı sonrasında dikkat edilmesi gereken en önemli konulardan biri beslenmedir. Hastanın beslenmesi diyetisyen kontrolünde planlanmaktadır. Ameliyat sonrası ilk bir iki hafta sıvı ağırlıklı gıdalarla beslenilmeli, üçüncü ve dördüncü haftalarda katı sıvı beslenme düzenine geçilmelidir. Hastanın ameliyat öncesi beslenme düzeninden uzak durmaması, eski yeme alışkanlıklarını devam ettirmesi mide katlama ameliyatının başarı ihtimalini düşürmektedir. Şekerli ve kalorisi yüksek gıdalar, hamur işleri, yağlı yiyecekler, asitli içecekler ve alkol hastanın uzak durması gereken gıdalardan bazılarıdır.

Spor ve Egzersiz

Hastaların ameliyat sonrası kilo vermesinde diyetin yanında spor ve egzersizler de önemlidir. Egzersiz hem hastanın kendini daha iyi hissetmesine hem de verilen kilolardan sonra vücut şeklinin düzgün olmasına yardım eder. Ancak ameliyat sonrası hastaların hemen her türlü spor ve egzersizi yapması mümkün değildir. Hafif sporlarla başlanmalı ve sporu yapma süresi ve spor çeşitliliği zaman içerisinde kontrollü bir şekilde artırılmalıdır. Örneğin ameliyat sonrası ilk zamanlar yürüyüş yapılması uygundur. Hastanın sevdiği ve yaparken kendini iyi hissettiği sporları doktoruna da danışarak uygulaması iyileşme sürecini de olumlu etkilemektedir.

Cinsel İlişki

Mide katlama ameliyatı sonrasında cinsel yaşam için herhangi bir süreç belirtilmemiştir. Bu süreç hastanın iyileşme süreci ve kendini rahat hissetmesi ile alakalıdır. Cinsel birliktelik esnasında ameliyat yerinde ağrı, hassasiyet gibi rahatsız edici durumların söz konusu olması halinde bir süre daha beklemek gerekebilir. Eğer hastalar kendilerini rahat hissediyorlarsa istedikleri zaman cinsel hayatlarına kaldıkları yerden devam edebilirler.

Hamilelik

Mide katlama ameliyatından sonra kadın hastalara ilk on iki ay gebelik önerilmemektedir. Bunun sebebi mide katlama ameliyatından sonra beslenme değişikliklerinin yanında mide de yapılan operasyon sonucu sindirim sisteminde de değişiklikler meydana gelmektedir. Bu değişiklikler gebelikte gerekli olan vitamin, mineral desteği açısından önemlidir. Diyette yeteri miktarda alınamaması durumunda bebekte ve annede sorunlar meydana getirebilmektedir. Kilo kaybına ve beslenme düzenindeki değişiklilere paralel olarak hormonlarınızda da değişiklikler meydana gelebilir. Ayrıca erken dönem gebelikte bulantı, kusma gibi şikayetlerin olması durumunda bunların gebelik kaynaklı mı yoksa operasyon sonrası bir komplikasyon mu olduğu ayırt edilemeyebilir. Obezite cerrahisi öncesinde hamile kalamayan bireylerin ameliyat sonrasında mutlaka etkin bir yöntemle korunması gerekmektedir. Obezite cerrahisi sonrasında hormonal dengede normale dönme, yumurtlamanın daha sağlıklı olması sonucu gebelik oluşumu çok daha kolay olabilmektedir. Ameliyat sonrası gebelik düşünüldüğünde mutlaka kadın doğum uzmanı ile görüşmenin yanında ameliyatı yapan hekiminizle de görüşmelisiniz.

Araç Kullanımı

Mide katlama ameliyatı sonrasında hastaların kendilerini iyi hissetmesi ve herhangi komplike bir durumun olmaması halinde dört beş gün sonra araç kullanmaya başlamalarında bir sakınca bulunmamaktadır. Ancak araç kullanmaya başlamadan önce ameliyatı yapan hekimin görüşünü almakta fayda vardır.

Doktor Kontrolleri

Mide katlama ameliyatı sonrası düzenli doktor kontrollerine gidilmesi gerekmektedir. Ameliyat sonrası kısa dönemde hastanın iyileşme süreci ve herhangi bir komplikasyon olup olmadığı doktor tarafından izlenmelidir. Uzun dönemde ise hastanın kilo verme düzeyi, beslenme alışkanlıkları ve psikolojik durumu takip edilmelidir. Ameliyatın başarısı ameliyat sonrası dönemle oldukça ilişkili olduğu için hasta yakından izlenmelidir. Bu dönemde merak edilen konuların ve yapılacak herhangi bir aktivitenin zararlı olup olmadığının doktora danışılması da doktor kontrolleri sırasında yapılmaktadır.

İyileşme Süreci

Mide katlama ameliyatı sonrasında ilk yirmi dört saat hastanede kalınmaktadır. Herhangi bir komplikasyon olmaması ve doktorunuzun uygun görmesi halinde ameliyattan sonraki gün taburcu olabilirsiniz. Ameliyattan sonra nadir de olsa bulantı ve kusma olabilir, bu da ilaçlarla kontrol altına alınabilir. Ameliyattan sonra sıvı gıdalara başlanabilir (su, et suyu, komposto vb.), ikinci günden itibaren çorba, yoğurt ve beyaz peynir diyetinize ilave edilir. Bu aşamada beslenme az az ve sık aralıklarla olmaktadır. Ameliyattan sonraki ikinci haftada sulu yumuşak gıdalara geçilebilir (çorba, yoğurt, püre haline getirilmiş sebze yemekleri, ızgara veya fırında balık, rafadan yumurta, meyve püresi vb.). Ameliyat sonrası hastalar az yemek ile çabuk doyabilmektedir, bunun için yavaş yemek yenmeli ve günde 6 öğün beslenilmelidir. Ameliyattan sonraki üçüncü ve dördüncü haftada haşlama et, tavuk, pişmiş sebzeler, güveç, baklagiller beslenme listesine eklenmektedir. Bu aşamada hastalara üç öğün yemek iki öğün atıştırmalık şeklinde beslenme önerilmektedir. Ameliyattan sonra onuncu haftadan itibaren katı gıdalara geçiş yapılabilmektedir. Alınan katı gıdaların iyi çiğnenmiş olması önemlidir. Ameliyat sonrası hastaların normal yaşamlarına dönmeleri sekiz ila on gün, araç kullanmaya başlamaları ise dört beş gün sürmektedir.

Sık Sorulan Sorular

Obezite günümüzde birçok kişide var olan bir problemdir. Buna bağlı olarak obezite cerrahisine yönelmede de artış olmaktadır. Hastalar ameliyat yöntemine başvurmadan önce kapsamlı bir araştırma yaparak detaylı bilgi sahibi olmak istemektedirler. Bu nedenle mide katlama ameliyatı ile ilgili hastaların merak edip öğrenmek isteyecekleri sorular ve cevapları aşağıda ele alınmıştır.

Ameliyat Ne Kadar Sürer?

Mide katlama ameliyatının süresi her hastada aynı olmamaktadır. Hastanın odasına alınması, anestezinin etkisinden çıkması ve herhangi bir komplikasyon olup olmamasına bağlı olarak değişkenlik gösterebilir. Ayrıca hastanın genel sağlık durumuna bağlı olarak ameliyatın ilerleyişi ve ameliyatı gerçekleştiren cerrahın çalışma biçimi de bu süreyi etkileyebilmektedir. Herhangi bir komplikasyon veya özel durum olmadığında mide katlama ameliyatı hazırlıklar tamamlandıktan sonra ortalama olarak bir buçuk saat sürmektedir.

Ameliyattan Sonra İşe Ne Zaman Dönülür?

Mide katlama ameliyatı sonrasında işe dönüş genellikle bir hafta sonra olabilmektedir. Ancak bu süre hastanın genel sağlık durumu, iyileşme sürecinin nasıl ilerlediği ve çalışılan işin ne kadar zor ve yorucu olduğuna bağlı olarak değişkenlik gösterebilmektedir. Örneğin; ağır işlerde çalışan kişilerin işe dönmesi on beş günü bulabilmektedir.

Mide Katlama Ameliyatı Sonrası Hamilelik

Mide katlama ameliyatından sonra doğum için beklenmesi gereken süre ortalama 12 (On iki) aydır. Obezite cerrahisi sonrası gebelik öncesine göre daha sağlıklı olmaktadır. Herhangi bir sistemik rahatsızlık ve risk olmasa dahi bu tip hastaların gebeliklerinin riskli gebelik olarak değerlendirilmesi önerilmektedir. Doğum eylemi için sezaryen doğum olmasını gerektirecek ekstra bir durum olmadığı takdirde normal doğum için bir sakınca yoktur.

Mide Katlama Ameliyatı Riskli midir?

Tüm cerrahi işlemlerde olduğu gibi mide katlama ameliyatının da birtakım riskleri bulunmaktadır. Ancak obezite cerrahisine bakıldığında tüp mide gibi diğer ameliyatlara oranla mide katlama ameliyatının riskleri daha azdır. Bütün bunların yanında ameliyatın az da olsa kanama, açılma, enfeksiyon ve başarısız olma gibi riskleri mevcuttur.

Mide Katlama Ameliyatı Fiyatı Ne Kadardır?

Mide katlama ameliyat fiyatları hakkında kesin bir bilgi olmamakla beraber diğer obezite ameliyatlarına göre maliyet olarak daha düşük ve uygun fiyatlıdır. Ameliyatın yapılacağı hastanenin devlet hastanesi olup olmaması önemli etkenlerden biridir. Ameliyat özel bir hastanede yapılacak ise hastanenin bulunduğu konum, fiyat politikası gibi hususlar da belirleyici olabilmektedir. Ayrıca mide katlama ameliyatlarında hastaların hastanede yatış sürelerinin kısa olması da fiyatın düşük olmasında etkilidir.

Ameliyata Hazırlanırken Neler Yapılır?

Mide katlama ameliyatı öncesi hasta bilgilendirilmektedir. Bu bilgiler ışığında ameliyattan önceki gün duş alınarak ameliyat bölgesi temizlenmelidir. Hasta oje ve makyaj yapmamalı; varsa aksesuarlarını çıkarmalıdır. Ameliyat sırasında ve sonrasında herhangi bir problem ile karşılaşmamak için ameliyattan yaklaşık bir ay kadar önce sigara ve alkol kullanımı bırakılmalıdır. Kullanılan ilaçlar doktora bildirilmelidir. Ameliyat öncesi için verilen diyet listesine uygun beslenilmelidir. Ameliyattan en az altı saat önce yeme içme kesilmeli, ameliyata aç karna girilmelidir.

Ameliyat Sonrası Nelere Dikkat Edilmelidir?

Mide katlama ameliyatı sonrasında hastaların dikkat etmesi gereken önemli konulardan biri beslenmedir. Ameliyat sonrası beslenmeye doktor kontrolünde başlanmaktadır. Hastalar ameliyattan sonra beslenme alışkanlıklarını değiştirmeli, verilen diyete uygun beslenme düzeni oluşturmalıdır. Ameliyattan sonra doktor kontrolleri ihmal edilmemeli, yara bakımı mutlaka yapılmalıdır. Ameliyat sonrası doktor kontrolünde egzersiz ve düzenli spor yapılmalı, hareketsiz yaşamdan kaçınılmalıdır. Kadın hastaların gebelik için on iki ay beklemeleri önerilmektedir, bu nedenle etkili bir aile planlaması yöntemi ile korunmaları önemlidir.

Mide Katlama Ameliyatını Hangi Doktorlar Yapar?

Mide katlama ameliyatı cerrahi uzmanlık gerektiren bir operasyondur ve genel cerrahlar tarafından yapılmaktadır. Bu ameliyata karar vermeden önce çok iyi araştırılmalı ve obezite cerrahisi alanında uzman bir hekim tercih edilmelidir. Mide katlama ameliyatı olacak hastalar hem hastanenin tıbbi imkanlarını hem de ameliyatı yapacak olan doktorun bu konudaki deneyim ve başarılarını çok iyi araştırmaları önerilmektedir.

Diğer Obezite Ameliyatlarından Farkı Nedir?

Mide katlama ameliyatı diğer obezite ameliyatlarının aksine geri döndürülebilir bir cerrahi işlemdir. Diğer obezite ameliyatlarına göre maliyet olarak daha düşüktür. Hastaların hastanede kalış süreleri ve normal yaşamlarına dönmeleri daha kısa vadede olmaktadır. Midede herhangi bir kesi işlemi ve yabancı cisim olmaması ameliyat sonrası oluşabilecek komplikasyon ve riskler açısından diğer obezite cerrahi operasyonlarına göre daha avantajlıdır. Ancak bu iyi taraflarının yanında mide katlama operasyonunda kilo verme diğer obezite ameliyatlarına oranla daha az ve uzun vadede olmaktadır.

Ameliyatı Yapacak Doktor Seçimi Önemli midir?

Mide katlama ameliyatı olacak hastaların operasyonu gerçekleştirecek doktor hakkında mutlaka araştırma yapmaları önerilmektedir. Ameliyat yapacak doktorun yaptığı ameliyatlar, başarı oranları, ameliyat sonrası ortaya çıkan riskler doktor seçiminde önemli etkenlerdir. Ameliyatın başarılı olması ve ameliyat sonrası gelişebilecek komplikasyonlar açısından hekimin cerrahi tecrübesi önem taşımaktadır. Ameliyat öncesi hastanenin, ameliyathanede doktorla beraber çalışan ekibin ve ameliyatı gerçekleştirecek cerrahın tıbbi deneyim ve başarıları önemlidir.

Mide Katlama Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Mide katlama ameliyatlarında karın içine kapalı cerrahi yöntemi ile girilir. Girildikten sonra mide dikey eksende kendi üzerine katlanır. Katlamadan dolayı arada oluşan bariyer midenin yüzde altmışından daha fazlasına besin geçişini engeller. Doğal olarak mide hacmi normalin yüzde altmış daha azına denk gelir. Bu sayede de besin tüketimi sınırlandırılır. Katlama işleminden sonra operasyon hızlıca tamamlanarak laparoskopik teknik için açılan delikler de kapatılır.

Mide Katlama Ameliyatından Sonra Tekrar Kilo Alınır Mı?

Mide katlama ameliyatları kilo verme konusunda oldukça başarılı sonuçlara sahip olsalar da dikkat edilmediğinde mide katlama ameliyatlarından sonra da kilo alınması mümkündür. Midenin kalan kısmı da alınan besinlerle birlikte genişleme eğilimindedir. Yani yüzde kırklık mide hacmi zaman içerisinde eski haline dönebilir. Bu sebepten ötürü mide katlama ameliyatından sonra diyetler yapılmalı, spor egzersizleri ile de süreç desteklenmelidir.

Mide Katlama Ameliyatı Sonrası Beslenme Nasıl Olmalıdır?

Mide katlama ameliyatlarından sonra sıkı bir diyete girişilmesi mecburiyettir. İlk aşamada fazla kiloların yüzde otuzunun sağlıklı bir şekilde verilmesi hedeflenmelidir. Öğün sayısı artırılmalı, sağlıksız gıdaların tüketimi ise kesilmelidir. Öğünler sırasında tüketilen besin miktarı da kademeli olarak azaltılmalıdır. Günlük alınacak toplam kalori miktarı, vücut kitle indeksine göre ihtiyaç duyulan miktarın yaklaşık yüzde otuz eksiği olmalıdır. Karbonhidrat ağırlıklı bir beslenme yerine daha dengeli bir beslenmeye de geçilmelidir. Şeker tamamen bırakılmalıdır.

DMCA.com Protection Status